LIVE UPDATES
Politike

Skandali i AKSHI-t/ Media austriake: Diella u prezantua si armë kundër korrupsionit, por krijuesit e saj po përballen me drejtësinë

 Artikulli ngre pikëpyetje mbi ligjshmërinë dhe funksionimin e këtij projekti, ndërsa opozita e ka cilësuar fasadë propagandistike  dhe fasadë virtuale për të fshehur vjedhjet gjigante të përditshme të qeverisë.

27 Maj 2026, 21:50 Nga E.d
Skandali i AKSHI-t/ Media austriake: Diella u prezantua si armë kundër
Foto ilustruse

AUSTRI- Media austriake “Der Standard” i ka kushtuar një artikull ministres shqiptare të Inteligjencës Artificiale, “Diella”, e prezantuar nga kryeministri Edi Rama si pjesë e luftës kundër korrupsionit. Artikulli thekson se Diella është krijuar për të luftuar korrupsionin, por ironia është që krijuesit e saj po përballen me drejtësinë pikërisht për atë që duhet të minimizonte.

 Ajo duhej të siguronte që tenderët publikë të zhvilloheshin në mënyrë efikase dhe pa ryshfet. Artikulli ngre pikëpyetje mbi ligjshmërinë dhe funksionimin e këtij projekti, ndërsa opozita e ka cilësuar fasadë propagandistike  dhe fasadë virtuale për të fshehur vjedhjet gjigante të përditshme të qeverisë.

Ndërkohë, SPAK ka vendosur në arrest shtëpie ish-drejtoreshën e AKSHI-t dhe zëvendësen e saj për akuza që lidhen me tenderët publikë. Nga ana tjetër, aktorja Anila Bisha ka ngritur një padi, pasi pretendon se fytyra dhe zëri i saj janë përdorur pa leje për avatarin e “Diellës”.

Ajo pretendon se materiali video dhe audio ishte menduar vetëm për chatbot-in E-Albania dhe se kontrata përfundoi në fund të vitit 2025. Sipas artikullit, e ardhmja e ministres AI do të varet nga vendimet e proceseve gjyqësore në vijim.

Artikulli i plotë nga DER STANDARD

“Diella” është ministrja shqiptare për Inteligjencën Artificiale. Sipas faqes së qeverisë, në fushën e saj të përgjegjësisë përfshihet digjitalizimi i plotë i proceseve shtetërore dhe integrimi i inteligjencës artificiale në sektorët kryesorë të vendit. Fillimi u bë pikërisht me vetë atë: Diella është një bot i inteligjencës artificiale, i veshur me kostum tradicional shqiptar, i krijuar për të luftuar korrupsionin. Por tani krijuesit e saj po përballen me drejtësinë.

Krahu i zgjatur i Ramës

Në shtator të vitit të kaluar, kryeministri Edi Rama prezantoi Diellën si anëtaren më të re të kabinetit të tij. Ajo duhej të siguronte që tenderët publikë të zhvilloheshin në mënyrë efikase dhe pa ryshfet. Sipas qeverisë, duke i kaluar këto vendime “jashtë ministrive”, procesi do të bëhej “100 për qind i pakorruptueshëm dhe 100 për qind i gjurmueshëm”. Dhe më tej, duke ironizuar problemin e nepotizmit: “Diella nuk ka kushërinj, sepse kushërinjtë janë një problem i madh në Shqipëri”. Më parë, boti ishte përdorur në platformën online E-Albania si asistente AI.

Në praktikë, pushteti mbeti te Rama, i cili e emëroi Diellën me dekret presidencial. “Ajo është vajza ime dhe është shumë besnike ndaj babait të saj”, deklaroi ai në atë kohë. Ministrja AI u zhvillua nga AKSHI, agjencia kombëtare shqiptare e informacionit, përgjegjëse për transformimin digjital dhe e varur drejtpërdrejt nga kryeministri.

Pikërisht për këtë arsye, ish-drejtori i Transparency International Albania, Lutfi Dervishi, deklaroi për “Zeit” se Diella “po fsheh korrupsionin e vjetër pas një softueri të ri”. Ideja e një sistemi prokurimi publik pa korrupsion tingëllon joshëse, por sipas tij kërkon një sistem transparent dhe me përgjegjësi reale — gjë që ai nuk beson se ekziston nën qeverisjen e Ramës. Në indeksin e perceptimit të korrupsionit të Transparency International, Shqipëria renditet në vendin e 80-të nga 180 shtete të analizuara.

Shkelje e ndarjes së pushteteve

Kreu i grupit parlamentar të Partisë Demokratike, Gazment Bardhi, e quajti Diellën “fantazi propagandistike” të Ramës dhe “fasadë virtuale për të fshehur vjedhjet gjigante të përditshme të kësaj qeverie”.

Partia e tij depozitoi padinë kundër ministres AI. Argumenti i saj është se Kushtetuta lejon vetëm njerëz realë në qeveri dhe se një algoritëm nuk mban përgjegjësi para qytetarëve. Për më tepër, sipas opozitës, dekreti shkel ndarjen e pushteteve, pasi krijon pa bazë ligjore një strukturë të re ministrore dhe i jep kryeministrit kompetenca të reja jashtë kuadrit kushtetues.

Frikësim dhe pengmarrje

Që në dhjetor, drejtësia nisi të merrej me krijuesit e Diellës. Prokuroria Speciale kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar vendosi në arrest shtëpie drejtoreshën e AKSHI-t dhe zëvendësen e saj. Sipas raportimeve të ORF, ato akuzohen se u dhanë tenderë kompanive mike. Për të larguar konkurrentët, thuhet se janë përdorur frikësime, kërcënime dhe madje edhe pengmarrje.

Në këtë kontekst pati kërkesa për dorëheqjen e Ramës, por ai u përgjigj: “Më parë njerëzit prisnin në radhë për çdo dokument, edhe për një vërtetim të thjeshtë. AKSHI u ka kursyer qytetarëve mbi 600 milionë euro dhe mbi 7000 vite kohë pritjeje”.

Fytyra e Diellës

Një proces i tretë gjyqësor lidhet me fytyrën dhe zërin e Diellës, të dhëna nga aktorja Anila Bisha. Sipas ORF, Bisha ka paditur qeverinë për përdorim të paligjshëm të avatarit të saj. Ajo pretendon se materiali video dhe audio ishte menduar vetëm për chatbot-in E-Albania dhe se kontrata përfundoi në fund të vitit 2025. Për përdorimin e saj si ministre AI, ajo thotë se nuk ka dhënë kurrë pëlqim.

Një përfaqësues i qeverisë i hodhi poshtë akuzat: “Sipas mendimit tonë, pretendimi është krejtësisht pa bazë”. Sa gjatë do të vazhdojë të ekzistojë Diella, “datëlindja” e së cilës figuron 19 janar 2025, do të varet tashmë nga disa vendime gjyqësore./Dosja.al

spak akshi diella

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Dhunuan dhe kërcënuan me një pistoletë 70-vjeçarin në banesën e tij, arrestohen tre të rinjtë

Laura Pausini dhe Tom Cruise pjesë e ceremonisë së mbylljes së Botërorit 2026

Ish i burgosuri në Fier: Nuk jeton dot në Shqipëri pa shkelur ligjin, bën vaki të kthehem prapë

I burgosuri falënderon Zotin pas daljes nga qelia: Jam krenar për burgun që kam bërë!

Amnistia Penale/ Vodhi 500 mijë euro në banesën e Alda Klosit, lirohet nga qelia Rozeta Dobi

Nis zbatimi i amnistisë penale/ I burgosuri në Drenovë lë qelinë: U dënova padrejtësisht

Shiko video te tjera