LIVE UPDATES
Politike

Ambasadori i ri, BIRN: Tre prioritetet e diplomacisë amerikane në Shqipëri

I nominuari i presidentit Donald Trump për këtë detyrë ka ngjallur shumë interes në Tiranë për shkak të profilit të tij dhe marrëdhënieve mes dy vendeve veçanërisht për pritshmëritë që ka roli i diplomacisë amerikane në politikën e brendshme shqiptare.

28 Maj 2026, 10:49 Nga E. D
Ambasadori i ri, BIRN: Tre prioritetet e diplomacisë amerikane në
Eric Wendt

TIRANË- Gjenerali-lejtnant në pension, Eric Wendt pritet të miratohet në Senatin Amerikan si ambasadori i ri amerikan për Shqipërinë, thuajse tre vite pas largimit të ambasadores së fundit amerikane, Yuri Kim.

I nominuari i presidentit Donald Trump për këtë detyrë ka ngjallur shumë interes në Tiranë për shkak të profilit të tij dhe marrëdhënieve mes dy vendeve veçanërisht për pritshmëritë që ka roli i diplomacisë amerikane në politikën e brendshme shqiptare.

Gjatë dëgjesës në Senat, Wendt foli për qasjen që pritet të ndjekë administrata amerikane ndaj Shqipërisë në lidhje me sigurinë, luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar si dhe mbështetjen ndaj SPAK-ut. Ai theksoi gjithashtu rëndësinë e forcimit të interesave ekonomike amerikane në rajon.

Wendt, i cili ka shërbyer si komandant i Forcave të Operacioneve Speciale të NATO-s në Evropë dhe ka bashkëpunuar drejtpërdrejt me Forcat Speciale shqiptare, e përshkroi Shqipërinë si një aleate të rëndësishme të NATO-s. Në këtë kontekst, ai tha se do të punojë që Shqipëria të përmbushë objektivin për rritjen e shpenzimeve ushtarake dhe të forcojë kapacitetet e sigurisë kibernetike.

Por pjesa që tërhoqi më shumë vëmendjen në Tiranë ishte qëndrimi i tij ndaj Prokurorisë së Posaçme, SPAK- të cilën Wendt e përshkroi si ‘një organizëm i vlefshëm’, ‘i pavarur’ dhe ‘apolitik’.

Analistë të politikës e shohin emërimin e Eric Wend si një sinjal të vazhdimësisë së interesit strategjik amerikan ndaj Shqipërisë, veçanërisht në çështjet e sigurisë, reformës në drejtësi dhe luftës kundër korrupsionit. Ata vlerësojnë gjithashtu se profili i tij ushtarak dhe deklaratat për SPAK-un tregojnë se Uashingtoni synon të ruajë një rol aktiv në zhvillimet politike dhe institucionale të vendit.

Për Afrim Krasniqin, drejtor i Instituti për Studime Politike, ardhja e një ambasadori të ri amerikan pas një vakance të gjatë është një zhvillim me rëndësi politike dhe strategjike për Shqipërinë.

“Është lajm i mirë ardhja e ambasadorit të ri, sepse nominimet e mëparshme nuk arritën të merrnin miratimin dhe Shqipëria kishte mungesë përfaqësimi në një periudhë të rëndësishme,” tha Krasniqi për BIRN.

Sipas tij, Shqipëria mbetet një vend me nevojë të fortë për prezencën amerikane, jo vetëm për shkak të marrëdhënieve historike mes dy vendeve, por edhe për mënyrën sesi SHBA-ja ndërhyn në raport me institucionet dhe prioritetet strategjike.

“Shqipëria ka nevojë jetike për prezencën aktive të SHBA-së. Ndryshe nga Bashkimi Europian, mënyra se si amerikanët operojnë është më konkrete, më e shpejtë dhe më direkte,” u shpreh ai.

Prioritetet e shpallura nga Wendt ai nuk i sheh të ndryshme nga qasja e mëparshme amerikane ndaj Shqipërisë, me fokusin te drejtësia si mbrojtje e ‘investimit’ të tyre në funksion të demokracisë funksionale.

“Reforma në drejtësi është eksperimentuar në Shqipëri kryesisht për shkak të meritës dhe mbështetjes amerikane dhe besoj se mbështetja për SPAK-un do të jetë sërish prioritet, sepse është një produkt ku SHBA-ja ka investuar politikisht dhe institucionalisht,” tha Krasniqi.

Por Krasniqi hedh poshtë pritshmëritë politike në Tiranë për një ndryshim të mundshëm të kursit amerikan në varësi të administratës në Uashington.

“Kjo retorikë në Tiranë për pritshmëri me natyrë partiake nuk mendoj se qëndron. Presidentët amerikanë, qofshin republikanë apo demokratë, kanë pasur pak a shumë të njëjtën axhendë ndaj Shqipërisë. Mund të kenë ndryshuar prioritetet globale, por jo qasja amerikane ndaj një vendi si Shqipëria,” theksoi ai.

Edhe ish-ambasadori Arben Çejku e interpreton emërimin e Wend si vazhdimësi të politikës amerikane në rajon, sidomos në raport me luftën kundër korrupsionit dhe mbështetjen për SPAK-un.

“Mungesa e ambasadorit për tre vite nuk lidhej me një qëndrim të SHBA-ve ndaj Shqipërisë, por me pamundësinë për të kaluar kandidaturat në Senat,” tha Çejku, duke shtuar se ardhja e ambasadorit do t’i japë një shtysë të re interesave amerikane në Shqipëri, përfshirë “mbështetjen për SPAK-un, drejtësinë e re dhe luftën kundër pandëshkueshmërisë në nivele të larta”.

Sipas tij, përmendja e SPAK-ut në senatin amerikan nuk ishte rastësore, por sinjal se lufta kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar do të mbetet në qendër të marrëdhënieve mes dy vendeve.

“Përmendja e SPAK-ut dhe e luftës kundër trafiqeve ndërkombëtare si interesa amerikane tregon se kjo do të mbetet një nga kryefjalët e ambasadorit të ri,”- tha Çejku duke vlerësuar se sfida kryesore për vendin do të jetë ruajtja e ritmit të reformës në drejtësi në një moment kur, sipas tij, ‘ka sinjale për ngadalësim’.

Ai paralajmëroi se normalizimi i bashkëjetesës me korrupsionin dhe krimin do të kishte pasoja serioze për shtetin ligjor.

“Shpresojmë që angazhimi amerikan të vazhdojë për të frenuar çdo përpjekje për ta zbutur këtë luftë dhe për të mos lejuar që shqiptarët të mësohen të bashkëjetojnë me krimin dhe korrupsionin, sepse ky do të ishte fundi i shtetit ligjor dhe i funksionimit të demokracisë,” tha ai.

Çejku vlerëson gjithashtu profilin ushtarak të Wendt në kontekstin e zhvillimeve të sigurisë në rajon dhe rolit të Shqipërisë në NATO.

“Në sfondin e presionit rus dhe të faktorëve të tretë në rajon, ky profil mund të ndihmojë në forcimin e bashkëpunimit ushtarak të Shqipërisë në kuadër të NATO-s dhe në raportet bilaterale me SHBA-në,” përfundon ai./BIRN

eric wendt

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet