LIVE UPDATES
Ekonomi

Pandemia nxjerr në pozicion “jashtë loje” biznesin 7 mln euro të Superligës

3 Janar 2021, 06:13 Nga DOSJA
Pandemia nxjerr në pozicion “jashtë loje” biznesin 7 mln

Kriza e rëndë ekonomike që solli pandemia e Covid-19 ka goditur edhe tregun global të futbollit. Pezullimi i aktiviteteve sportive për muaj me radhë dhe më pas, rifillimi pa tifozë, solli një gropë të madhe në të ardhurat e klubeve. Edhe shoqëritë më të fuqishme u detyruan t’u kërkonin lojtarëve heqjen dorë nga paga për disa muaj dhe më tej, rishikimin e tyre.

Kjo situatë ka prekur edhe futbollin shqiptar, për shkak të të ardhurave të munguara nga shitja e biletave dhe nga kontratat e sponsorizimit. Sipas të dhënave nga Liga Profesioniste e Futbollit, të ardhurat nga shitja e biletave në një sezon llogariten në rreth 1 milion euro.

Që nga marsi, kur Superliga u ndërpre, e deri më sot, klubet nuk kanë mundur të shesin më bileta, sepse edhe pas rinisjes së aktivitetit, ndeshjet janë zhvilluar pa tifozë. Të ardhurat e tjera nga kontratat e sponsorizimit janë më të vështira për t’u llogaritur, por gjithashtu kanë pasur ndikim negativ në bilancet e klubeve.

Superliga qarkullon afërsisht 7 milionë euro

Në vitet e post-tranzicionit, klubet e futbollit kanë qenë kryesisht të varura financiarisht nga donacionet dhe mbështetjet e aksionerëve apo sponsorëve të ndryshëm. Për një pjesë të madhe të klubeve, gjërat nuk kanë ndryshuar shumë as sot.

Por, në dekadën e fundit, disa klube elitare kanë arritur të ndërtojnë modele biznesi më të qëndrueshme, të mbështetura kryesisht te rezultatet sportive dhe të ardhurat e mira që garanton pjesëmarrja në Kupat e Europës, por edhe nga rritja e përfitimeve prej së drejtës televizive në Shqipëri dhe çmimeve financiare që ofron Federata Shqiptare e Futbollit (FSHF).

Sipas të dhënave nga FSHF, klubet e Superligës përfitojnë të ardhura nga e drejta televizive në intervalin mes 40 mijë dhe 100 mijë eurove në vit. Pjesa e të ardhurave për secilin klub është e lidhur me rezultatet. Klubi që fiton Titullin Kampion përfiton një shpërblim prej 10 milionë lekësh nga FSHF, ndërsa ekipi fitues i Kupës përfiton 5 milionë lekë.

Pjesëmarrja në Ligën e Kampioneve dhe atë të Europës përbën një burim shumë të madh për klubet shqiptare, falë pagesave direkte që ofron UEFA, të ardhurave nga e drejta televizive, nga biletat, sponsorët etj. Vetëm pjesëmarrja siguron rreth 250 mijë euro, ndërsa me kualifikimin në fazat e mëtejshme, të ardhurat mund të rriten disa herë. Në vitin 2017, Skënderbeu arriti deri në fazën e grupeve të Ligës së Europës rreth 3.7 milionë euro, që përfaqëson edhe përfitimin më të lartë të arritur ndonjëherë nga një klub shqiptar nga pjesëmarrja në garat europiane. Një vit më parë, sërish Skënderbeu kishte arkëtuar 3 milionë euro nga pjesëmarrja në Ligën e Kampioneve.

Të ardhurat nga biletat, përgjithësisht, kanë qenë në nivele më të ulëta, por rritja e cilësisë dhe ndërtimi i stadiumeve të reja në vitet e fundit i kanë përmirësuar të ardhurat nga ky zë. Liga Profesioniste e Futbollit llogarit se klubet arkëtojnë gjithsej, në një sezon, rreth 1 milion euro nga shitja e biletave. Përurimi i stadiumit të ri, “Air Albania”, ka sjellë rritje të konsiderueshme për ekipet e kryeqytetit, me të ardhura që kanë arritur edhe në rreth 150 mijë euro për ndeshje.

Për Partizanin dhe Tiranën, ndeshjet pa tifozë janë një kosto e konsiderueshme, sidomos në përballjen derbi mes tyre, që tërheq zakonisht një numër të madh tifozësh. Megjithatë, edhe kosto e përdorimit të këtij stadiumi është më e lartë, me 1 milion lekë për ndeshje.

Të dhënat financiare zyrtare të klubeve të Superligës janë të pjesshme, ndërkohë që vetëm një pjesë e klubeve i kanë dorëzuar bilancet e vitit 2019. Sidoqoftë, perceptimi për një informalitet të lartë në këtë sektor shtyn që pasqyrat financiare zyrtare të merren me një lloj rezerve. Bilancet nuk janë shumë të detajuara dhe është e vështirë të ndahet kontributi i aksionerëve nëpërmjet donacioneve, ose sponsorizimeve nga të ardhurat e tjera të aktivitetit.

Katër prej klubeve të Superligës, Partizani, Kukësi, Laçi dhe Vllaznia, vitin e kaluar raportuan një xhiro prej 3.7 milionë eurosh, por kjo shifër përfshin edhe mbështetje në forma të ndryshme nga aksionerët. Po ta mesatarizojmë xhiron e tyre për të 10 klubet e Superligës, qarkullimi vjetor i klubeve të kampionatit elitar mund të llogaritet në pak më shumë se 9 milionë euro. Megjithatë, sipas vlerësimeve të Ligës Profesioniste, kjo shifër është më e ulët, pranë nivelit të rreth 7 milionë eurove në sezon.

Partizani, 1.55 milionë euro xhiro

Klubi që vlerësohet se realizoi xhiron më të lartë për vitin financiar 2019 ishte Partizani. Sipas pasqyrave financiare të klubit, të ardhurat totale për vitin e kaluar kishin vlerën e 191 milionë lekëve, ose rreth 1.55 milionë eurove, në rritje me 169% krahasuar me vitin 2018.

Rritja me dy herë e gjysmë e të ardhurave është e lidhur me pjesëmarrjen në Ligën e Kampioneve. Kupat e Europës bëjnë një diferencë shumë të madhe në bazën e të ardhurave të klubeve, falë përfitimeve që jep UEFA për pjesëmarrjen dhe për rezultatet. Rritja e të ardhurave nga pjesëmarrja në Ligën e Kampioneve solli edhe përmirësimin e rezultatit financiar të klubit. Nga një humbje prej 85 milionë lekësh në vitin 2018, klubi i Gazment Demit e mbylli vitin 2019 me një fitim neto prej 1.8 milionë lekësh.

Pagat, përfshi edhe kontributet, në 2019-n kishin vlerën e 86 milionë lekëve, ose rreth 695 mijë eurove. Megjithatë, në rastin e Partizanit, pagat nuk janë shpenzimi më i madh, sipas zërave kryesorë të pasqyrës së performancës. Klubi raportoi në 2019-n, 92 milionë lekë në zërin “shpenzime të tjera shfrytëzimi”. Në mungesë të shënimeve shpjeguese, nuk është e qartë çfarë përfshijnë këto shpenzime, megjithatë, klubi Partizani po investon në një kompleks të ri stërvitor dhe shpenzimet e larta, veç të tjerash, mund të lidhen me investimin në fjalë. Klubi raportonte në bilanc parapagim për aktive materiale dhe në proces, një shumë prej 353 milionë lekësh.

Fitimi i vitit 2019 e lehtësoi në përmasa mjaft të vogla pozicionin financiar të klubit, që ka humbje të akumuluara për më shumë se 150 milionë lekë. Kapitali i klubit është negativ në vlerën e 147 milionë lekëve, gjë që e bën vazhdimësinë e aktivitetit të lidhur me mbështetjen financiare të aksionerit. Partizani përfaqëson një shembull tipik të faktit që, edhe në periudha të mira, gjendja financiare e klubeve të futbollit është e brishtë.

Kukësi, dy vite radhazi me fitim

Klubi i futbollit, Kukësi, në vitet e fundit është ngjitur në elitën e Superligës, pas hyrjes në strukturën aksionere të biznesmenit Safet Gjici. Rezultatet e mira sportive kanë ndikuar në rritjen e të ardhurave të klubit. Për vitin 2019, Kukësi raportoi xhiro vjetore në vlerën e 107 milionë lekëve, ose rreth 870 mijë eurove. Xhiroja e Kukësit praktikisht është përgjysmuar krahasuar me vitin 2018, kur arriti vlerën e 1.7 milionë eurove, falë të ardhurave më të larta nga Kupat e Europës.

Kukësi raporton një rezultat financiar me fitim për të dytin vit radhazi. Fitimi i vitit 2019 kishte vlerën e 8.2 milionë lekëve, nga 8.7 milionë lekë në vitin 2018. Rezultati pozitiv i dy viteve të fundit e ka ulur humbjen e bartur në bilanc, në vlerën e 15 milionë lekëve.

Ajo që bie në sy është se Kukësi raporton vlera të ulëta të shpenzimeve për paga, me rreth 21 milionë lekë në 2019-n. Kjo shumë është sa një e katërta e asaj që ka raportuar Partizani në të njëjtin vit. Për një klub, i cili në vitet e fundit ka luftuar për Titullin Kampion, kjo nuk është një shifër shumë e besueshme dhe tregon se pjesa më e madhe e pagesave të lojtarëve janë bërë në rrugë informale, ose duke u maskuar si shpenzime të tjera. Nëse shpenzimet e pagave nuk janë kamufluar në zërat e tjerë të shpenzimeve, atëherë ato janë paguar jashtë bilanci nga aksionerët dhe rezultati real financiar në këtë rast do të ishte shumë më negativ se ai i deklaruar.

Sidoqoftë, për aq sa tregojnë pasqyrat financiare, Kukësi rezulton një shoqëri ndjeshëm më e shëndetshme financiarisht, krahasuar me Partizanin. Shoqëria ka një kapital të paguar aksioner shumë më të lartë se Partizani, në vlerën e 120 milionë lekëve. Duke zbritur humbjet e akumuluara, kapitali i shoqërisë, në fund të vitit, ishte pozitiv për 105 milionë lekë.

Edhe Laçi rezulton me fitim

Po t’i referohemi bilancit zyrtar, një shoqëri me numrat në rregull duket edhe Laçi. Për 2019-n, ky klub raportoi xhiro totale në vlerën e 73.5 milionë lekëve, ose afërsisht 600 mijë euro. Xhiroja e klubit ka pësuar një rënie të lehtë me 4% krahasuar me vitin 2018.

Xhiroja e Laçit, për vitin e kaluar, ndahet në dy zëra kryesorë: të ardhura nga grante solidariteti, subvencione, etj., si dhe të ardhura nga njësitë ekonomike. Të ardhurat nga njësitë e tjera ekonomike, me sa duket, nënkuptojnë financime nga aksionerët e shoqërisë. Laçi kontrollohet nga biznesmeni Pashk Laska, me 75% të aksioneve, ndërsa Bashkia e Laçit mban 25% të kuotave.

Edhe Laçi ka raportuar rezultat financiar me fitim për të dytin vit radhazi. Vitin e kaluar, fitimi neto kishte vlerën e 1.8 milionë lekëve, nga 4.3 milionë lekë që pati qenë për vitin 2018. As Laçi nuk raporton humbje të mbartura në bilanc; përkundrazi, kapitalit të paguar prej 3.5 milionë lekësh i bashkëngjiten edhe fitime të akumuluara, në vlerën e 5 milionë lekëve.

Shoqëria, në fund të vitit 2019, nuk raportonte borxhe apo detyrime afatgjata në bilanc.
Por, edhe Laçi, njëlloj si Kukësi, raporton shpenzime mjaft të ulëta për paga, në vlerën e rreth 11 milionë lekëve. Ky është gjithashtu një nivel shumë i ulët pagash për një klub të Superligës, për më tepër, për një klub që në vitet e fundit është pozicionuar në vendet e para të renditjes. Ndaj, edhe në rastin e Laçit nuk është e qartë nëse shpenzimet për paga përfshihen në bilanc, apo paguhen në rrugë informale.

Vllaznia, në krizë, tenton privatizimin

Vllaznia është një klub i cili, në vitet e fundit, po vuan një situatë të paqëndrueshme dhe të vështirë financiare. Shoqëria e mbylli vitin financiar 2019 me humbje neto në vlerën e 18 milionë lekëve, pasi gjithashtu ka raportuar humbje prej 63 milionë lekësh. Vllaznia ka humbje të akumuluara në bilanc, për një vlerë prej gati 550 milionë lekësh dhe kapital aksioner negativ për 170 milionë lekë.

Për vitin 2019, të ardhurat totale të klubit kishin vlerën e rreth 80 milionë lekëve, ose rreth 650 mijë eurove, në rritje me 70% krahasuar me vitin 2018. Vlerësohet se, në pjesën më të madhe, të ardhurat janë grante të akorduara nga aksioneri i vetëm i shoqërisë, Bashkia e Shkodrës.

Vllaznia është ndër të paktët klube elitare në Shqipëri që ende ka aksioner kontrollues njësinë e qeverisjes vendore. Megjithatë, në muajin nëntor, Bashkia e Shkodrës shpalli garën për privatizimin e klubit. Vlera minimale e kërkuar për aksionet e klubit është 507 milionë lekë. Megjithatë, blerësi duhet të marrë përsipër një shoqëri në gjendje të vështirë financiarisht.

Në fund të 2019-s, shoqëria kishte 176 milionë lekë, ose mbi 1.4 milionë euro detyrime. Në pjesën dërrmuese, bëhet fjalë për detyrime të papaguara tatimore. Shpresa e Bashkisë është që këto detyrime mund të falen, për të lehtësuar procesin e privatizimit.

Apolonia vlerësohet si model organizimi

Klubi i Apolonisë së Fierit vlerësohet nga përfaqësuesit e Ligës, si një prej modeleve më të suksesshme të investimit afatgjatë në futboll. Klubi ka arritur të ndërtojë një sistem të organizuar mirë të ekipeve zinxhir, së bashku me infrastrukturën e nevojshme përkatëse. Këtë vit, Apolonia arriti të ngjitej nga Kategoria e Parë në atë Superiore.

Duke iu referuar bilancit të vitit 2019 (sezonin e kaluar ekipi ndodhej në Kategorinë e Parë, jo në Superligë), Apolonia raportoi një xhiro vjetore prej rreth 34 milionë lekësh, në rritje me 143% krahasuar me një vit më parë. Rritja e të ardhurave ka ndihmuar në përmirësimin e rezultatit financiar të shoqërisë. Për vitin 2018, Apolonia kishte raportuar humbje në vlerën e 14 milionë lekëve, ndërsa në vitin 2019, humbjet neto ranë në rreth 1.3 milionë lekë.

Megjithëse vlerësohet si një model pozitiv, edhe Apolonia ka humbje të mëdha të akumuluara në bilanc, për rreth 467 milionë lekë, ose pothuajse 3.8 milionë euro. Pavarësisht nga kjo, Apolonia është ndër klubet e pakta me nivel të mirë kapitalizimi. Në fund të vitit 2019, kapitali i paguar ishte 619 milionë lekë. I netuar me humbjet e akumuluara, në fund të 2019-s, kapitali ishte pozitiv për 152 milionë lekë. Këtë vit, aksionerët, Koço Kokëdhima dhe Bashkia e Fierit, kanë miratuar rritje të reja kapitali, duke e çuar kapitalin e paguar në 907 milionë lekë.

Marrë nga Monitor.al

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

ekonomi ekonomi fitimet e superliges superliga fitimet e superliges superliga

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje