Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Jep dorëhqjen, nuk ka dialog!
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Shetet e Gjirit Persik dënojnë sulmet iraniane ndaj infrastrukturës civile: Janë krime lufte 18 Korrik, 17:37 ...
Abuizimi me fondet në Durrës, zbardhen dëshmitë/ Elisabeta Mataj: Jam qytetare e lirë, kush ma ndalon kazinonë...
Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës 18 K...
Ulja e emetimeve të gazrave serë mund të zvogëlojë rreziqet, por nuk mund t’i eliminojë ato, shkruan The Economist
Sipas standardeve të shekullit XXI, është thuajse e sigurt se viti 2021 do të konsiderohet si një vit me mot relativisht të freskët. Por sipas standardeve të pjesës tjetër të historisë së njerëzimit, moti i këtij viti është një ferr në Tokë.
Më 20 korrik, ndërkohë që shtete si Belgjika, Gjermania, Holanda dhe Zvicra po përballonin ende përmbytjet masive që kthyen qytete të tëra në lumenj dhe shkatërruan territoret e fshatrave përreth, me qindra mijë njerëz në provincën kineze Henan, u evakuuan nga përmbytjet; në qytetin Zhengzhou, vetëm brenda tri ditësh, ra një sasi shiu sa për një vit.
Gjithashtu më 20 korrik, në Cizreza, Turqi, u regjistrua temperatura 49.1°C (120°F), më e larta e regjistruar ndonjëherë në vend. Përgjatë bregdetit verior të Paqësorit në Amerikën e Veriut, ku sapo ka kaluar vala e madhe e nxehtësisë që nisi dy javë më parë, tashmë pritet një valë tjetër.
Vende të tjera në lartësi të ngjashme mbi nivelin e detit kanë përjetuar mjaft anomali të tilla. Në gjysmën e parë të muajit, Finlanda përjetoi valën më të gjatë të të nxehtit në të paktën 60 vjet, ku temperaturat u rritën deri në 30°C në Lapland. Më 14 korrik, vendi përjetoi natën më të nxehtë në histori: 24.2°C.
Më 11 korrik, një termometër i Shërbimit Kombëtar të Motit në Furnace Creek në Death Valley, regjistroi temperaturën 54°C. Nëse konfirmohet nga Organizata Botërore Meteorologjike (WMO), kjo temperaturë do të arrinte rekordin më të lartë të regjistruar ndonjëherë në të njëjtin vend, që u shënua vitin e kaluar. Më 19 korrik, më shumë se 40% e pjesës së sipërme të akullit të Groenlandës, kishte ujë të shkrirë. Sasia e mbulesës së akullit të detit në Arktik, ishte po aq e ulët sa në të njëjtën pikë në vitin 2012, kur u regjistrua sasia më e ulët e akullit në histori, në periudhën e verës.
Kjo është gjendja që krijohet në Tokë, kur, sipas të dhënave më të fundit nga WMO, temperatura është 1.1-1.3°C më e ngrohtë se sa ishte para shpikjes së motorit me avull. Marrëveshja e Parisit e vitit 2015, ishte një zotim për të kufizuar rritjen e ngrohjes globale “nën nivelin 2°C” mbi temperaturën e periudhës para-industriale, dhe në një skenar ideal, temperatura nuk duhet të rritet më shumë se 1.5°C.
Ky objektiv i dytë më i rreptë u kërkua veçanërisht nga ishujt e vegjël, të cilët e shohin si një kërcënim ekzistencial sasinë e ngritjes së nivelit të detit nga rritja e temperaturës me dy gradë. Një raport nga Paneli Ndërqeveritar për Ndryshimet Klimatike, zbuloi se ndryshimi midis këtyre dy objektivave, edhe nëse në teori nënkupton vetëm 10 cm rritje shtesë të nivelit të detit deri në vitin 2100, do të kërcënonte me miliona jetë. Krahasuar me ngrohjen prej 1.5°C, rritja e temperaturës me 2°C do të ekspozonte edhe 420 milionë njerëz shtesë ndaj nxehtësisë ekstreme. Dhe do të shkatërronte mbulesat e akullit në Arktik.
Objektivat e Marrëveshjes së Parisit ishin dhe mbeten njëkohësisht të matura dhe tepër ambicioze. Menjëherë pas konferencës, një OJQ e quajtur Climate Action Tracker (CAT), vendosi të mblidhte në total të gjitha objektivat e reduktimit të emetimeve dhe politikat e tjera për mbrojtjen e klimës, si standardet e efikasitetit të karburantit për makinat dhe kamionët dhe synimet e energjisë së rinovueshme, që ishin përcaktuar nga kombe të ndryshme.
Për të vlerësuar ndikimin e përgjithshëm të këtyre masave, CAT llogariti përqendrimet atmosferike të dioksidit të karbonit që ato mund të prodhonin dhe më pas përdori rezultatet e modeleve të klimës për të parë se çfarë mund të nënkuptojnë këto përqendrime për sa i përket ngrohjes së klimës. Rezultatet treguan se deri në vitin 2100, Toka do të ishte 2.7°C më e nxehtë se në periudhën para-industriale.
Pasiguritë
Njerëzit që negociuan Marrëveshjen e Parisit ishin plotësisht të vetëdijshëm për këtë kontradiktë. Ata prisnin ose shpresonin, se shtetet do të bënin premtime të reja dhe më ambicioze me përparimin e teknologjisë, duke besuar se të gjithë ishin të angazhuar drejt të njëjtit qëllim dhe se koordinimi ndërkombëtar do të përmirësohej edhe më tepër.
Ka prova se kjo po ndodh vërtet. Premtimet e rishqyrtuara të paraqitura zyrtarisht në OKB gjatë 12 muajve të fundit, në prag të konferencës COP26 që do të mbahet në nëntor, e kanë rrëzuar paksa parashikimin e organizatës CAT.
Nëse përmbushen të gjitha premtimet dhe objektivat e qeverive, ngrohja mund të mbahet deri në nivelin 2.4°C. Po të përfshijmë këtu edhe objektivat që janë njoftuar publikisht, por ende nuk janë përfshirë zyrtarisht në Marrëveshjen e Parisit, të tilla si zotimi i Amerikës për emetime neto zero deri në vitin 2050 dhe premtimi i Kinës për të eliminuar karbonin deri në vitin 2060, atëherë rritja e temperaturës mund të mbahet deri në nivelin 2.0°C.
Kjo tingëllon mjaft premtuese. Por ka pasiguri të mëdha. Së pari, ky vlerësim përfshin politikat që janë shpallur publikisht nëpër media, por nuk janë miratuar. Nëse do të ndiqeshin vetëm politikat që janë aktualisht në zbatim, sipas CAT, temperatura do të rritej me 2.9°C (Programi i mjedisit i OKB-së, i cili ndjek hendekun midis emetimeve aktuale dhe atyre që do të përmbushnin objektivat e Marrëveshjes së Parisit, ofron një shifër disi më të lartë). Pothuajse të gjithë presin ose shpresojnë që politikat të shtrëngohen, të paktën disi. Por çdo parashikim i arsyeshëm i së ardhmes, duhet të marrë parasysh edhe se çfarë mund të ndodhë nëse politikat nuk shtrëngohen.
Nga ana tjetër, pasiguritë janë të shumta dhe të ndryshme. Transformimi i deklaratave politike në gigatonë të dioksidit të karbonit, nuk është një shkencë e saktë. Gjithashtu, askush nuk mund ta dijë nëse shtetet do t’u qëndrojnë besnikë zotimeve që kanë bërë, dhe as nuk mund të jenë të sigurt nëse këto politika do të sjellin uljet e pretenduara.
Dhe megjithëse nuk ka dyshim se gazrat serë ndikojnë në klimë dhe në rritjen e temperaturave në botë, vështirësitë në zgjidhjen e ngërçeve të ndryshme dhe efektet komplekse kundërvepruese, tregojnë se mbetet një pasiguri e konsiderueshme në lidhje me pyetjen se sa ndikon vërtet një sasi e caktuar gazi serë në ndryshimin klimatik./MONITOR
Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?
TIRANË- Epidemologu i njohur, Ilir Alimehmeti ka ndarë një studim të Britanisë së Madhe lidhur me vaksinimin e të miturve nga koronavirusit. Deri më tani B...
Pandemia Covid-19 do të jetë një sfidë e gjatë për sistemet shëndetësore dhe shëndetin e popullatës në vend. Mutacionet e reja shpesh më rezistente si varianti ...
Shumica e grupeve bankare ndërkombëtare raportuan fitime më të ulëta për operacionet në Shqipëri në krahasim me mesataren e vendeve e tjera të rajonit të Europë...
Ministria e Shëndetësisë ka kontraktuar me disa kompani 16 milionë euro, fonde këto të dhëna nga Banka Botërore për të përballuar emergjencën e Covid-19 nga qer...
Nga të 15 vendet e rajonit të CEFTA-s me të cilat ka një marrëveshje të tregtisë së lirë, Shqipëria rezulton më e vështira për shpejtësinë e përpunimit të kamio...
Konsumi i pijeve energjike, kafesë dhe pijeve alkoolike është rritur ndjeshëm në pjesën e parë të këtij viti, e reflektuar dhe në importet e larta të tyre, që i...
Rikthehet problematika me shitjen e aboneve në tregun e zi në sektorin e transportit urban në kryeqytet.Pas vendimit të disa javëve më parë të Bashkisë të Tiran...
Pak ditë nga nisja e fazës së tretë të fiskalizimit, bizneset po hasin probleme për pranimin e tyre në SelfCare (ngarkimi i certifikatës elektronike) dhe të fat...
Huamarrja e kompanive publike në sektorin bankar ishte në rënie edhe gjatë këtij viti.Të dhënat e Bankës së Shqipërisë tregojnë se në fund të muajit korrik, por...
