LIVE UPDATES
Art&Argëtim

Me marsin vinin arrestimet… dënimet e inxhinierit të naftës, Nuredin Skrapari

18 Mars 2020, 16:13 Nga DOSJA

Kishte nisur të punonte në sektorin e naftës që në moshën 18 vjeç kur përfundoi shkollën e mesme teknike përkatëse dhe pas diplomimit në fakultetin e Gjeologji-Minierave, ishte një nga studiuesit e Institutit të Kërkimeve të Naftës dhe Gazit në Kuçovë dhe më pas në Fier. I ishin bërë 7 vite që punonte me përkushtim në këtë sektor fitimprurës të ekonomisë shqiptare, kur më 15 mars 1974 i vunë prangat publikisht. “Jeta ime u përmbys plotësisht”, ka shkruar më vonë për atë çast, Nuredin Skrapari, i cili ishte ende një djalë i ri, i pamartuar, që mendonte se e kishte jetën dhe karrierën përpara. E akuzuan për agjitacion dhe propagandë dhe më 11 maj të atij viti, Gjykata e Beratit i dha dënimin maksimal për këtë akuzë, 10 vite burg.

E heqin nga puset e naftës dhe e hedhin në puset e vuajtjes.

Inxhinieri dërgohet menjëherë në repartin 303 të Spaçit, ku puna e rëndë e minierës priste fuqinë e djemve të rinj si ai. Mund të kishte vetëm një arsye për ta shkëputur që aty Nuredinin, që megjithëse i përkiste një familje të mesme fshatare, në gjyq u cilësua si kulak, “me origjinë të keqe politike” dhe si të gjithë ata me të cilët u dënua, si njeri që donte “përmbysjen e pushtetit popullor dhe vendosjen e një sistemi tjetër, ashtu si në vendet borgjeze revizioniste”. Ishte ridënimi i tij.

Kur e kishte ende të freskët përvojën e arrestimit të parë, një vit pas asaj dite, më 18 mars 1975, ai arrestohet ndërsa ishte duke vuajtur dënimin në Spaç. E marrin që aty dhe e çojnë në hetuesinë e Tiranës, ku do të merrej në pyetje bashkë me kolegët: Koço PlakuMilto GjikopulliFilip NashiBeqir AlijaProtoko MuratiDhimitër Stefa dhe Jani Konomi. Ishte i pari që u arrestua nga ky grup që do të njihej si grupi i naftës. Pesë të tjerë do të arrestoheshin në të njëjtën kohë disa ditë më vonë, në 25 mars dhe Dhimitër Stefa dhe Jani Konomi, pas një muaji, në 18 prill.

“U kërkua të pranonim akuzën si sabotatorë. Isha 10 vjet më i vogël se shefat e mi. Më bënë një ofertë: Je i ri. Mendo për familjen. Nuk do të bësh më shumë se katër vjet, nëse bashkëpunon me ne”,  shkruan inxhinieri në librin e tij të botuar shumë vite më vonë, “Tragjedia e inteligjencës së naftës”. Ai nuk e pranoi akuzën që sipas premtimit, do të shpëtonte atë, por do të fundoste kolegët e tij. Vendosi më mirë të ridënohej. “Më në fund firmosa ridënimin tim. E shkretuara jetë sa e shtrenjtë paska qenë, edhe në vrimën e miut ku kisha përfunduar më dukej e dhibmsur! Isha vetëm 32 vjeç”, vazhdon ai në këtë libër ku mbron tezën e pafajësisë dhe kontributin e vyer të inxhinierëve që u dënuan me të.

Kryeinxhinieri, Koço Plaku, me guximin që u jep disa njerëzve bindja në pafajësi dhe më shumë akoma, në dënimin maksimal që i pret, në një nga seancat iu drejtua hetuesit: “Po këta të dy, Nuredin Skraparin dhe Kadri Ramën, pse i keni arrestuar? Janë djem të zgjuar dhe specialistë të zotë në fushat e zbulimit dhe kërkimit të naftës. I nxirrni këta nga burgu…” Koço Plaku, pjesë e një familjeje armike, ndaj së cilës mesa duket ishte bërë një betim shumë i fortë ndëshkimi dhe Milto Gjikopulli u dënuan me pushkatim. Të tjerët me burgime të gjata. Nuredin Skrapari u dënua me 20 vjet burg në fund të procesit që zgjati më shumë sesa një vit.

E rikthejnë në Spaç, aty ky e priste puna në minierë. Me ç’kuptohet ai ishte një element që mbahej në vëzhgim, përderisa pas disa vitesh do të ngrihej një tjetër akuzë ndaj tij. Në vitin 1979, e ridënojnë, me një grup të burgosurish, të cilët u akuzuan për krijimin e një organizate “kundërrevolucionare antisocialiste” me emrin “Revizioniste”, siç shkruan studiuesi Kastriot Dervishi në një artikull të gazetës 55, mbështetur në dokumentet e kohës. Këtë herë, arrestimi i Nuredin Skraparit nuk e priti marsin. U arrestua më 23 shkurt 1979 dhe në maj iu dha dënimi me 18 vite burg, për pjesëmarrje në organizatë kundërrevolucionare dhe agjitacion dhe propagandë. Në hetuesi, një ditë pas arrestimit, Nuredini tha: “Gjatë kohës që porsa fillova vuajtjen e dënimit, u riarrestova dhe u dënova për një krim të kryer në të njëjtën kohë me dënimin e parë. Nga kjo, pasi u ktheva në Repartin e riedukimit 303 Spaç, pasi rimora veten deri diku, fillova të shqyrtoj fajësinë time se sa fajtor isha për krijimin e kryer dhe për masën e rëndë të dënimit. Arrita në konkluzionin se unë nuk duhej të dënohesha. Kështu fillova të thosha se dënimi im si sabotator dhe i gjithë grupit të sabotatorëve nuk ishte i drejtë dhe se nuk ishte sabotuar zbulimi i vendburimeve të naftës, por qeveria jonë me goditjen e këtij grupi donte të justifikonte mossukseset në industrinë e kërkimit e nxjerrjes së naftës”. Ajo që e priste ishte vazhdimi i punës në Spaç.

Punoi atje deri në vitin 1983. Pastaj transferohet në kampin e Qafë-Barit, pranë minierës së atjeshme. Një vit më pas, në 1984-ën, kur Nuredinit i bëheshin 10 vjet që e kishin larguar nga nxjerrja e naftës dhe e kishin kthyer në skllav të nxjerrjes së bakrit, në Qafë-Bari shpërtheu revolta historike e të burgosurve. Ishte e dyta, pas revoltës së Spaçit që tronditi shtetin në vitin 1974, pikërisht në kohën kur u dënua Nuredini herën e parë. Këtë herë, ai do të vuante mbi trupin e tij dhunën që ndëshkoi revoltën.

Në emisionin “Histori me zhurmues”, të vitit 2010, Nuredin Skrapari, i ndarë nga jeta në vitin 2017, ka treguar revoltën e Qafë-Barit sipas kujtimeve të tij. “Të gjithë të burgosurit sikur morën vetëkomandë  dhe përplasën këmbët dhe tundën tokën. Dhe një pjesë hyri brenda dhe një pjesë qëndruan në vend. Ndër ta ishte Sokol SokoliNue TomaLush Bushgjoka, etj., etj. Ne që hymë brenda ndoqëm nga dritarja ngjarjen. Ata u dorëzuan, kampi ishte i rrethuar dhe nuk kishin nga shkonin. Policët u sollën shumë egër me ta…Gjyqi i tyre u bë për një kohë shumë të shkurtër dhe morëm vesh më vonë që u pushkatuan. Dy ditë më vonë na mblodhën të gjithëve dhe erdhën me një listë dhe filloi druri. Nisën të më godisnin me bisht lopate, por kisha një peliçe të mirë dhe më mbrojti. Por dikush tha që të më godasin me bisht kazme, më gotitën dhe ndjeva dhimbje, më thyen brinjën. Filluan me grushta, me shkelma, nuk e di sa zgjati, por unë përfundova në kolaps pa tension. Unë isha më rëndë nga të gjithë dhe kërkuan që të shkoja në spital. Kështu u mbyll kjo revoltë me gjak dhe me hekur. Revolta e dytë e të burgosurve politikë”, ka thënë Nuredin Skrapari.

Pas revoltës, ai do të transferohej ca kohë në Zejmen e më pas në burgun e Burrelit, ku mbaheshin armiqtë politikë, që nuk dilnin në punë, por torturoheshin nga izolimi, uria dhe keqtrajtimi i gardianëve. Vuajti për 6 vjet dënimin në Burrel nga u transferua për pak kohë në Kosovë të Belshit, ku edhe u lirua, ndërkohë që kishte ardhur gushti i viti 1990, pas 16 vitesh, 5 muaj e 9 ditësh burg.

Sigurisht do t’i kish dhënë vendit më tepër si inxhinier nafte sesa i dha si minator në kampet e punës së detyruar, por diktatura kënaqej më shumë me dënimin e armiqve të saj sesa me zhvillimin e ekonomisë dhe “armikun” Nuredin Skrapari, arriti ta izolonte gjatë viteve të tij më të mira, deri në fund të viteve të saj.

(Marrë nga Kujto.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

dikur dikur gjyq ne komunizem krimet e komunizimit nuredin skrapari gjyq ne komunizem krimet e komunizimit nuredin skrapari

Sondazh

Poll
Art&Argëtim 18 Mars 2020, 12:56

TIRANË-Vetë-izolimi për shkak të përballjes me përhapjen e koronavirusit ka prekur jetën e secilit. Dikujt i ka mbyllur punën, një tjetri i ka prekur regji...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet