LIVE UPDATES
Editorial

Financial Times: Zemërimi i Erdoganit është një tregues dobësie

25 Mars 2021, 13:21 Nga DOSJA
Financial Times: Zemërimi i Erdoganit është një tregues

Mëngjesin e së shtunës së kaluar, presidenti perandorak i Turqisë, Recep Tayyip Erdogan, për një moment shfaqi një sjellje si ajo e Donald Trump. Në vend të ndonjë postimi plot zemërim në Twitter siç bënte dikur ish-presidenti amerikan, Erdogan nënshkroi 2 dekrete.

I pari ishte mbi shkarkimin e guvernatorit të Bankës Qendrore, çka mund të përbëjë një vetëvrasje ekonomike. I dyti kishte të bënte me daljen nga Konventa e Stambollit, për parandalimin e dhunës ndaj grave, traktat të cilin Turqia qe e para që e nënshkroi një dekadë më parë, por që me këtë veprim kërcënon të varrosë edhe atë çfarë ka mbetur nga imazhi i vendit si një demokraci që mbron të gjithë qytetarët e saj.

Burime të brendshme thonë se Agbal që ishte besnik i presidentit, por konservator në aspektin ekonomik, e bindi Erdoganin se ekonomia ishte në rrezik dhe bashkë me tëedhe trashëgimia e presidentit dhe partisë së tij në pushtet për Drejtësi dhe Zhvillimi (AKP).

Por fundjavën e kaluar edhe Agbal, që kishte arritur të rivendoste besueshmërinë e politikës monetare të Turqisë u shkarkua nga detyra, duke shkaktuar një shitje masive të aseteve turke në bursa, ndërsa lira ra fillimisht me 14 për qind. Teoritë e konspiracionit për largimin e papritur të Agbal janë të shumta.

Me shumë gjasa, Erdogan thjesht nuk i pëlqyen të dhënat. Të enjten, Agbal kishte befasuar tregjet me një rritje të mprehtë të normave të interesit prej 200 pikësh bazë. Që nga nëntori 2020 ai i ka rritur normat nga 8.75 në 19 për qind.

Pavarësisht ndryshimit të perceptimeve të investitorëve mbi Turqinë, Erdogan duhet të ketë qenë duke kërcëllitur dhëmbët nga inati, në një kohë kur ekonomitë e tjera të G20 po përpiqen të fitojnë kohë përmes normave negative të interesit.

Për më tepër, inflacioni në Turqi mbeti i lartë. Ishte shumë herët që korrigjimi i kursit të jepte efektet e veta. Për Erdogan, kjo ishte me siguri një provë se teoria e tij, sipas së cilës rritja e normave të interesit, e përshpejton në vend se ta frenojë inflacionin ishte e saktë. Zëvendësuesi i Agbal,  Sahap Kavcioglu, një bankier pak i njohur, ish-deputet dhe kolumnist në një tabloid që mban krahun e AKP, sigurisht që ka të njëjtat bindje si presidenti. Rikthimi i Turqisë tek politikat monetare të çuditshme mbart rreziqe të mëdha.

Ajo është dobët me rezervat e këmbimit valutor, duke u mbështetur tek marrëveshjet e ndërlikuara të shkëmbimit  me bankat vendase, ku gjysma e depozitave janë në dollarë. Ndërkohë, qeveria duhet  të ri-financojë këtë vit rreth 180 miliardë dollarë hua të marra nga bankat e huaja. Zënkat e Turqisëme aleatët e saj evropianë dhe amerikanë mbi kufijtë detarë në Mesdhe, dhe ato si një anëtare e NATO-s që ble raketa ruse dhe saboton sanksionet e vendosura ndaj Iranit, e kanë bërë atë shumë të prekshme nga masat ndëshkuese.

Por “bomba monetare” e Erdoganit, ka bërë më pak përshtypje në publik sesa tërheqja e tij nga Konventa e Stambollit, traktati i Këshillit të Evropës mbi luftën ndaj dhunës ndaj grave. Me këtë hap Erdogan gjithnjë e më autokratik që kur u zgjodh president në vitin 2014, i hoqi një lloj mbrojtje gjysmës së popullsisë së Turqisë, nju vend ku vriten deri3 gra në ditë. “Jemi duke kaluar nëpër një tunel shumë të errët”- tha Elif Shafak, romancierja e mirënjohur turke për “FT Weekend Festival” disa orë pas firmosjes së këtij dekreti.

“Kur humb demokracinë, të drejtat e grave dhe ato të pakicave, janë ndër të parat që zhduken”- theksoi ajo. Kjo lëvizje është përpjekja e fundit e Erdogan kundër sundimit të ligjit brenda dhe jashtë vendit. Ai e ka shtypur pavarësinë e sistemit gjyqësor turk. Ai injoron në vazhdimësi vendimet e Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut, që ka kërkuar lirimin e të burgosurve politikë, siç është aktivisti dhe filantropi  Osman Kavala, apo udhëheqësi i një aleance të majtë pro-kurde, Selahattin Demirtas.

I llastuar nga oborrtarët qëkur mënjanoi ndihmësit e tij të pavarur, Erdogan gati e ka humbur aftësinë për të zbatuar një politikë koherente. Përkundrazi, pasi e humbi kontrollin e  shumicës së qyteteve më të mëdha të Turqisë, përfshirë Stambollin dhe Ankaranë, në zgjedhjet lokale të vitit 2019, ai u përqendrua në ruajtjen e mbështetjes së elektoratit të tij islamik dhe ultranacionalist.

Një AKP e dobësuar, po i ngjan më shumë një partie në opozitë, sesa një parti qeverisëse në prag të dekadës së saj të tretë në pushtet. Kjo është dëshmi e fuqisë, por edhe e cënueshmërisë.

Përktheu: abcnews.al

Rama është propozuar për president nga disa deputetë socialiste, mendoni se:

View Results

editorial editorial analiza e financial times financial times rexhep tayip erdogan analiza e financial times financial times rexhep tayip erdogan

Sondazh

Poll
Editorial 19 Mars 2021, 08:54

Po thërrmohemi ne apo politika?

“Sigurisht, jeta është një proces thyerjeje, por goditjet që i japin procesit anën dramatike,  goditjet e mëdha dhe të papritura që vijnë nga jashtë personit, a...

Editorial 14 Mars 2021, 12:05

One-man-show kryeministror

Këtë javë ndodhi e pabesueshmja: Edi Rama, ende kryeministër, na u shfaq krejt papritmas si një aktor në gjininë teatrore one-man-show. Ky togfjalësh na vjen ng...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet