LIVE UPDATES
Ekonomi

Valutat në rënie të lirë, Euro rrokulliset drejt 100 lekëve

Sipas kursit zyrtar të këmbimit të Bankës së Shqipërisë, Euro humbi për të dytën ditë radhazi pothuajse një pikë në kursin e këmbimit dhe u këmbye me 101.4 lekë, duke zbritur në një minimum të ri historik.

18 Korrik 2023, 15:38 Nga DOSJA
Valutat në rënie të lirë, Euro rrokulliset drejt 100
euro

TIRANE- Marshimi i lekut në kursin e këmbimit valutor, vijoi me hapa të mëdhenj edhe ditën e martë. Sipas kursit zyrtar të këmbimit të Bankës së Shqipërisë, Euro humbi për të dytën ditë radhazi pothuajse një pikë në kursin e këmbimit dhe u këmbye me 101.4 lekë, duke zbritur në një minimum të ri historik. Zhvlerësimi i Euros me bazë vjetore ka arritur tashmë në 13.3%, ndërsa që nga fillimi i këtij viti kursi i këmbimit euro-lek ka rënë me 11.2%.

Rënia e lirë e Euros po ndiqet me ritme të ngjashme edhe nga valutat e tjera kryesore. Paundi Britanik u këmbye të martën me 118.05 lekë, duke prekur gjithashtu një minimum historik, për të dytën ditë radhazi. Paundi ka rënë me 14.3% me bazë vjetore dhe me 8.4% që nga fillimi i vitit.

Dollari Amerikan tashmë duket drejt rënies poshtë kuotës së 90 lekëve, në nivelin më të ulët që prej fundit të vitit 2008. Monedha e gjelbër u këmbye sot me 90.2 lekë, në rënie me 21.8% krahasuar me një vit më parë dhe me 15.7% që nga fillimi i vitit.

Franga zvicerane zbriti në vlerën e 105.02 lekëve, niveli më i ulët që prej vitit 2010. Franga është zhvlerësuar me 11.1% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë dhe me 9.6% që nga fillimi i vitit.

Rënia e paprecedentë e Euros është çelësi që shpjegon në pjesën më të madhe edhe ecurinë e kursit të valutave të tjera. Sektori bankar në Shqipëri i mban pozicionet e veta valutore kryesisht në monedhën europiane, duke qenë se ajo është monedha e huaj më e përdorur në ekonominë shqiptare dhe njëkohësisht më e lehta për t’u siguruar. Fakti që Euro vlen sot vlen shumë më pak krahasuar me një vit më parë bën që edhe vlera e valutave të tjera ndaj Lekut të bjerë, kjo edhe në varësi të ecurisë së kursit mes secilës valutë dhe Euros, në tregjet ndërkombëtare.

Ndërkohë, kursi i këmbimit Euro-Lek përcaktohet kryesisht nga raportet e brendshme të kërkesës dhe ofertës, ku ndikimin kryesor e kanë flukset hyrëse neto të valutës. Deficiti i llogarisë korrente pësoi një rënie të fortë në tremujorin e parë të vitit, ndërsa vlera e tij u tejkalua ndjeshëm nga prurjet e investimeve të huaja direkte, që shënuan përsëri një rekord historik në tremujorin e parë të vitit. Ekspertët vlerësojnë se përmirësimi i Bilancit të Pagesave duhet të ketë vijuar edhe në tremujorin e dytë, i nxitur sidomos nga flukset rekord të turizmit hyrës në vend, nga një cikël i ri rritës i remitancave dhe nga investimet e huaja, veçanërisht në sektorin e pasurive të paluajtshme.

Periudha korrik-gusht shënonte dhe pikun e sezonit turistik dhe rrjedhimisht edhe të prurjeve valutore nga turizmi. Për këtë arsye, në vetvete rënia e mëtejshme e Euros në periudhën e verës ishte e pritshme, por përmasat e kësaj rënieje, që prej fillimit të tremujorit të dytë, ishin padyshim të papritura.

Një argument tjetër që mund të shpjegojë rënien kaq të fortë të Euros është edhe një ofertë më e shtrënguar e Lekut, për shkak të tipareve të politikës monetare dhe asaj fiskale. Rritja e normave të interesit nga Banka e Shqipërisë e ka ngadalësuar ritmin e kreditimit të ekonomisë, megjithëse këtë vit normalizimi monetar është frenuar ndjeshëm, në mënyrë deri diku të papritur. Ndërkohë, qeveria shqiptare po vazhdon të ndjekë një politikë fiskale me tipare shtrënguese, e ilustruar nga vlerat e larta të suficitit buxhetor. Në mesin e këtij viti, suficiti buxhetor arriti në më shumë se 36 miliardë lekë, në rritje me pothuajse 88% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Në këtë mënyrë, oferta e lekut në treg duket të jetë ndjeshëm më e shtrënguar, siç dëshmohet nga ritmet shumë të ulëta të rritjes së agregatit monetar M2; nga tjetër, oferta e Euros duket në ekspansion, siç tregon tërthorazi përmirësimi i Bilancit të Pagesave dhe rritja e vazhdueshme e depozitave bankare në monedhën europiane.

Forcimi i monedhës vendase i bën më të lira importet e mallrave dhe shërbimeve dhe në teori duhet të ndikojë në një ulje të mëtejshme të inflacionit, në përputhje me kohëvonesat e transmetimit, që sipas llogaritjeve të bankës qendrore, janë nga tre deri në pesë muaj.

Por, nga ana tjetër, mbiçmimi i madh i Lekut po jep pasoja negative për eksportet shqiptare. Për muajin qershor, eksportet pësuan rënie me 17.3%, ndërsa për të gjithë 6-mujorin e parë rënia arriti në 7.4%. Leku i fortë po i bën eksportet shqiptare më pak konkurruese dhe rrezikon të sjellë pasoja negative në prodhimin dhe punësimin e sektorëve që i kanë të ardhurat në valutë të huaj.

Efektet direkte negative të lekut të fortë po ndihen edhe nga familjet që kanë të ardhura kryesisht në valutë, ku kategoria më e madhe është ajo e përfituesve të remitancave. Për të mbuluar rënien e vlerës së valutave, emigrantët mund të detyrohen të dërgojnë më shumë para për familjet në Shqipëri, faktor që mund të shtojë më tej ofertën valutore dhe nënçmimin e valutave të huaja, kryesisht Euros.

Rënia e fortë e Euros pritet të japë një ndikim negativ në bilancin e sektorit financiar, që në pjesën më të madhe mbahet në valutë të huaj. Është e pritshme që rritja e sektorit bankar këtë vit të ngadalësohet ndjeshëm, për shkak të efektit të kursit të këmbimit.

Leku i fortë po sjell ndërkohë përfitime të konsiderueshme për huamarrësit në Euro, përfshirë qeverinë shqiptare dhe huamarrësit privatë. Vlera e huave në Euro ka rënë me më shumë 13% në një vit për shkak të efektit të kursit. Kjo ka ulur barrën e borxhit dhe e ka bërë më të përballueshme shlyerjen e tij. Rënia e Euros mund të nxisë më shumë kreditimin në monedhën europiane, siç edhe në fakt ka ndodhur, sidomos pas tremujorit të fundit të vitit të kaluar.

Nga ana tjetër, vlera e depozitave në valutë të huaj po bie gjithmonë e më shumë si rezultat i kursit të këmbimit, po, deri tani, kjo nuk ka sjellë ndonjë efekt të dukshëm në reduktimin e euroizimit të depozitave. Pavarësisht zhvlerësimit, shqiptarët vazhdojnë ta perceptojnë Euron si një monedhë më të besueshme për të mbajtur kursimet e tyre. /Monitor

Sondazh

Poll

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion