LIVE UPDATES
Bota

Slogani nazist si moto e maturës në Gjermani, provokim apo qëndrim i ekstremit të djathtë?

"Matura të bën të lirë (Abi macht frei)" kjo është një nga propozimet në zhargonin nazist për moton e diplomimit në një shkollë të mesme në Giessen. Sa të forta janë idetë ekstreme të djathta në shkolla?

26 Maj 2025, 08:22 Nga M.B
Slogani nazist si moto e maturës në Gjermani, provokim apo
Foto ilustruese

GJERMANIA- Në rastin më të mirë, motoja e diplomës së maturës është një slogan që e mban mend gjithë jetën. Ajo zbukuron bluzat e klasës së fundit, shërben si frymëzim për shumë festime të maturës dhe shpesh është titulli i gazetës së maturës me të cilën 18 dhe 19-vjeçarët e përfundojnë solemnisht periudhën e tyre në shkollë.

Për disa studentë në gjimnazin Liebig në Gießen, landi i Hessenit, motoja e maturës është diçka që ata do të preferonin ta harronin më mirë sot sesa nesër. Ose siç i tha revistës "Spiegel” përfaqësuesja e nxënësve Nicole Kracke: "Ne jemi tani ata që damkosemi me vulën naziste. Kjo të dhemb.”

"Matura të bën të lirë" (Abi macht frei)(si referim ndaj parullës "Puna të bën të lirë" (Arbeit macht frei) mbi portat e kampeve naziste të përqendrimit, "Abi-Akbar - eksploziv përmes maturës (Explosiv durchs Abi" (duke iu referuar sulmeve terroriste islamiste) dhe "NSDABI-digjeni (fjalorin) Duden" (gjerm.NSDABI - Verbrennt den Duden" (duke iu referuar partisë naziste NSDAP, librave të djegur nga nazistët dhe hebrenjve) ishin emrat e propozuar në një votim anonim online për moton e maturës 2026.

Disa studentë reaguan shpejt dhe e raportuan incidentin në administratën e shkollës. Hyrja në portal u bllokua, e gjithë klasa u thirr dhe u përgatit një deklaratë: "Racizmi, antisemitizmi dhe diskriminimi nuk kanë vend në komunitetin tonë shkollor. Ne qëndrojmë së bashku për ta siguruar këtë!" Policia po heton dyshimin fillestar për nxitje të urrejtjes.

Provokim apo qëndrim i ekstremit të djathtë?

Vetëm një provokim dhe një gabim nga disa të diplomuar të papjekur të shkollave të mesme, një shaka e një djali budalla, apo ndoshta dëshmi përfundimtare e ndikimit të ekstremit të djathtë mbi një numër në rritje të të rinjve? Sidoqoftë, sloganet naziste të përdorura si moto e maturës kanë shkaktuar një trazirë të tillë në Gjermani, saqë edhe Ministrja e re e Arsimit, Karin Prien (CDU) foli hapur. Ajo bëri thirrje që vizitat në memorialet e kampeve të përqendrimit të bëhen të detyrueshme për të gjitha shkollat ​​në Gjermani.

A është incidenti i Giessenit vetëm maja e ajsbergut?

Përpara kampit të shfarosjes në Aushvic, ku nazistët vranë më shumë se një milion njerëz, nxënësit e klasës së nëntë në Görlitz të Saksonisë, bënë një përshëndetje neonaziste. Në Oelsnitz, gjithashtu në landin e Saksonisë, një mësuese e shkollës së mesme u transferua, sepse u kërcënua nga ekstremistët e krahut të djathtë. Dhe në Wiesbaden, landi i Hessenit, studentët duartrokitën për vrasjen e miliona hebrenjve në një film mësimor.

Prandaj, Tina Dürr nuk u habit shumë kur mësoi për incidentin në Giessen. Ajo është zëvendësdrejtoreshë e Qendrës së Hessenit për Demokraci, e cila ndihmon dhe këshillon shkollat, bashkitë dhe shoqatat në luftën kundër ekstremizmit të të djathtë. "Provokimet dhe retorika ekstremiste e krahut të djathtë, siç është slogani i maturës, janë rritur përgjithësisht në shkolla, po e dëgjojmë gjithnjë e më shumë këtë," i tha ajo DW. "Këto janë grafite të ekstremit të djathtë, përshëndetje të Hitlerit, këngë raciste ose të ekstremit të djathtë që këndohen gjatë ekskursioneve shkollore."

Presioni i djathtë: shkollat ​​si pasqyrim i shoqërisë

Landet  nuk i regjistrojnë në veçanërisht krimet e motivuara nga ekstremistët e krahut të djathtë në shkolla, por një anketë e "Zeit" e ministrive të brendshme të landece zbuloi një pamje shqetësuese: Sipas anketës, incidentet e ekstremistëve të djathtë u rritën me të paktën 30 përqind në vitin 2024 krahasuar me vitin e kaluar. Shkollat ​​janë pasqyrim i shoqërisë, ku pozicione dhe provokime të tilla janë gjithnjë e më të pranueshme. Dürr e di gjithashtu se si trajtohen të rinjtë.

"Meshkujt e rinj janë të parapolitizuar në mënyrë të vetëdijshme përmes arteve marciale, me qëllim që të fitojnë, me ideale toksike të maskulinitetit."

Në mediat sociale, është kryesisht AfD-ja, disa prej anëtarëve të së cilës janë të ekstremit të djathtë, që po përqendrohet këtu. "Zhvlerësimi i grave dhe kthimi në një imazh klasik dhe tradicional të roleve gjinore, dy elementë të ekstremizmit të krahut të djathtë, po përjetojnë një konjukturë të re”.

Kjo përfaqëson mbi të gjitha një sfidë të madhe për mësuesit. Dy vjet më parë, rasti i dy mësuesve në Brandenburg shkaktoi bujë në të gjithë Gjermaninë: Ata bënë publike incidente ekstremiste të krahut të djathtë në shkollën e tyre, më pas iu nënshtruan armiqësisë masive dhe përfundimisht u larguan nga shkolla të acaruar.

Një përgjigje nga mësuesit është më e nevojshme se kurrë, përndryshe provokimet ekstremiste të krahut të djathtë dhe raciste do të bëhen të pranueshme, shpjegon Tina Dürr e Qendrës Demokratike të Hessenit. "Nëse nuk ndërhyjmë në incidentet ekstremiste të djathta dhe i lëmë autorët të vazhdojnë, po u sugjerojmë studentëve se kjo është normale, kjo është problematike. Pika kyçe: ne duhet t'i mbështesim ata që guxojnë të mbrojnë vlerat demokratike dhe ta etiketojnë ekstremizmin si problem."

Holokausti i largët për gjithnjë e më shumë nxënës

Stefan Düll e njeh shumë mirë këtë temë dhe e ka përjetuar atë nga afër. Presidenti i Shoqatës së Mësuesve Gjermanë është edhe drejtor i një shkolle të mesme në Neusäß, Bavari.

"Nuk mund t'i fshehim krimet dhe të themi se do të kemi një qasje personale, dhe kaq. Edhe nëse autori i krimit është vetëm 13 vjeç, ne duhet ta raportojmë në polici. Dhe nëse policia shkon në shtëpinë e autorit të krimit dhe flet me të, kjo është një cilësi tjetër përtej masave të lidhura me shkollën që duhet të vendosen shtesë", shpjegon ai për DW.

Düll mbështet thirrjen e Ministres Federale të Arsimit Prien që vizita në memorialin e një kampi përqendrimi të bëhet e detyrueshme, pasi 90 përqind e shkollave e bëjnë tashmë këtë gjithsesi. Sipas kreut të Shoqatës së Mësuesve Gjermanë, po bëhet gjithnjë e më e vështirë për institucionet arsimore të ruajnë kujtimin e Holokaustit.

Sipas një studimi të Konferencës së Kërkesave Hebraike, rreth 40 përqind e gjermanëve të anketuar midis moshës 18 dhe 29 vjeç nuk ishin në dijeni se afërsisht gjashtë milionë hebrenj u vranë gjatë epokës naziste. Dëshmitarët e kohës që vizitojnë shkollat, si e ndjera Margot Friedländer, së shpejti do të zhduken. Dhe distanca kohore po rritet, studentët jetojnë këtu dhe tani, sipas Stefan Düll.

"Incidentet e ekstremistëve të krahut të djathtë në shkolla po shtohen, sepse lidhja e drejtpërdrejtë, përfshirë edhe me familjen e dikujt, nuk ekziston më. Nga njëra anë, kemi nxënës, prindërit dhe gjyshërit e të cilëve nuk kanë absolutisht asnjë lidhje me Rajhun e Tretë, sepse nuk jetonin fare këtu. Dhe kemi të tjerë, prindërit dhe gjyshërit e të cilëve kanë lindur vetëm pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore."/ DW

gjermania

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet