LIVE UPDATES
Bota

REL: Çfarë është “turizmi i errët”, i cili po e mban gjallë industrinë e udhëtimeve në Ukrainë?

Tani veterani i industrisë së turizmit është një nga disa operatorë që ofrojnë atë që ai e quan “turne të errëta” në vende që u bënë famëkeqe nga pushtimi rus.

31 Maj 2026, 22:20 Nga E.d
REL: Çfarë është “turizmi i errët”, i
Foto ilustruse

UKRAINA- Vitalii Syniakov dikur organizonte turne në kishat me kupola të arta të Kievit dhe në plazhet e Odesës. Por, pasi raketat e para ruse goditën Kievin në shkurt të vitit 2022, “turizmi vdiq për rreth një vit”, thotë ai.

Tani veterani i industrisë së turizmit është një nga disa operatorë që ofrojnë atë që ai e quan “turne të errëta” në vende që u bënë famëkeqe nga pushtimi rus.

“Sinqerisht, tani rreth 80 për qind e të gjitha turneve që ofrojmë janë turne të errëta”, i thotë ai Radios Evropa e Lirë. 

Edhe para pushtimit në shkallë të plotë nga Rusia, turizmi në Ukrainë ishte goditur nga kriza të njëpasnjëshme.

Në vitin 2013, më shumë se 24 milionë turistë vizituan Ukrainën — pothuajse gjysma e tyre rusë. “Ishte një bum i vërtetë”, thotë Syniakov për fillimin e viteve 2010.

Por, numrat ranë ndjeshëm në vitin 2014, kur aneksimi i Krimesë nga Kremlini dhe konflikti në rajonin e Donbasit krijuan një përçarje mes dy vendeve fqinje.

Pastaj erdhi pandemia e COVID-it, duke paralizuar pothuajse të gjitha udhëtimet ndërkombëtare.

Por, pak para shkurtit të vitit 2022, “pati një tjetër bum dhe kishim shumë turistë nga Emiratet e Bashkuara Arabe dhe nga India”, thotë Syniakov. “Sinqerisht, ata po kërkonin vajza të bukura ukrainase.”

Pastaj, Kremlini nisi pushtimin e tij. Shifra prej 2.1 milionë vizitorësh që mbërritën në Ukrainë gjatë vitit 2022 përfaqësonte një rënie prej më shumë se 90 për qind krahasuar me nivelet e para vitit 2014.

Disa udhëtarë që mbërritën në Ukrainë rezervuan turne në vende të lidhura me luftën, të cilat po reklamoheshin që në verën e vitit 2022. 

Thomas, një infermier kanadez, ishte një prej atyre që donin ta shihnin konfliktin në Ukrainë me sytë e tyre.

Ai udhëtoi në qytetin lindor ukrainas të Harkivit për një tur në vitin 2024 sepse, sipas tij, ndryshe nga zonat përreth Kievit, ku donacionet dhe fondet qeveritare kanë ndihmuar në rindërtimin e disa vendeve të prekura nga lufta, “ka më pak para për t’i kuruar me kujdes këto vende [në Ukrainën lindore]”.

Ai thotë se Harkivi ofronte një pamje të drejtpërdrejtë të realitetit të luftës, në kontrast me kryeqytetin, ku në disa raste “lexon një pllakë përkujtimore ose një lloj teksti të përgatitur para teje”.

Kanadezi, i cili nuk pranoi të japë mbiemrin e tij, kujton se ishte prekur thellë nga pamja e jetës që vazhdonte në periferi të shkatërruara nga lufta në Harkiv.

“Në një ndërtesë kishte një vrimë të madhe nga një raketë ose diçka e tillë dhe menjëherë pranë saj dritat ishin ndezur dhe pashë një burrë që thjesht po përgatiste darkën”, kujton ai.

Përvoja e tij në Harkiv, thotë ai, ndryshoi rrjedhën e jetës së tij. Pas turneut, ai punoi vullnetarisht si mjek në Donbas. Më vonë u regjistrua në një shkollë mjekësore ukrainase. Ai foli me Radion Evropa e Lirë nga Britania e Madhe, ku po përgatit dokumentet për qëndrimin e tij në Ukrainë. 

Kur turistët filluan të vizitonin për herë të parë vendet e tragjedisë dhe shkatërrimit në Ukrainë, pati njëfarë armiqësie ndaj asaj që komentuesit e cilësuan si “vallëzim mbi varret” e viktimave të luftës.

Njerëzit e industrisë së turizmit thonë se kjo ka ndryshuar ndërsa grupet e gazetarëve të huaj janë larguar dhe janë bërë përpjekje qeveritare për të përkujtuar të vdekurit në qytete si Buça dhe Irpini.

Kirill Zarubin, i cili organizon turne në vende të prekura nga lufta në Harkiv, pranon se është përballur me disa reagime negative nga banorët vendas kur udhëhiqte ekipe filmike me pajisje të dukshme kamerash. Përndryshe, ai thotë se turistët janë trajtuar si ambasadorë të vendeve të tyre nga publiku ukrainas mirënjohës.

Banorët vendas, thotë ai, “e vlerësojnë mbështetjen e dhënë nga vende të ndryshme, kështu që për ta, kur shohin një person nga ato vende, mund t'i falënderojnë personalisht”.

Shumica e klientëve të Zarubinit vijnë nga Shtetet e Bashkuara dhe Japonia.

Gjatë një turi, udhërrëfyesi po i tregonte një turisti japonez një ndërtesë banimi të shkatërruar nga një sulm, kur iu afrua një pronar apartamenti.

“Ai na ftoi në banesën e tij të shkatërruar për të na treguar gjithçka, si dukej më parë, historinë pas saj dhe çfarë planifikon të bëjë më pas”, thotë Zarubin. “Ishte vërtet një njeri i mrekullueshëm.” 

Ndërsa vizitorët e huaj po fillojnë të kthehen gradualisht në Ukrainë në numër gjithnjë e më të madh, ka tregues se turnetë me temë lufte do të bëhen një pjesë e përhershme e peizazhit turistik të Ukrainës.

Agjencia Shtetërore për Zhvillimin e Turizmit në Ukrainë së fundmi përditësoi faqen e saj të internetit për të pranuar një “paradigmë të re të turizmit” që po zhvillon, duke “krijuar destinacione dhe itinerare që përkujtojnë sakrificat e bëra nga populli ukrainas në përpjekjen për liri, paqe dhe siguri”.

Për momentin, numri i turistëve që rezervojnë udhëtime në vende të lidhura me luftën mbetet i vogël. Në Harkiv, Zarubin thotë se priti vetëm katër turistë në prill. Syniakov nga Kievi thotë se numrat e përgjithshëm mbeten rreth një e treta e atyre që ishin para pushtimit rus.

Meqë vendet në mbarë botën vazhdojnë t’i paralajmërojnë qytetarët e tyre të mos udhëtojnë në Ukrainën e përfshirë nga lufta, shumë prej atyre që mbërrijnë atje i mbajnë planet e tyre për vete.

“Të gjithë ata për të cilët kam organizuar një tur [lufte], nuk u kanë treguar nënave të tyre se po vizitonin Ukrainën”, thotë Syniakov. “Ua kanë treguar baballarëve, por jo nënave”./REL

ukraina industri turizem

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet