LIVE UPDATES
Bota

Nga digjitalizimi deri te vlerësimi i mësimdhënësve, çfarë e rrit cilësinë në arsim?

Bregaj ndoqi nga afër testimin e nxënësve të shkollave të ndryshme të Kosovës në programin PISA, i cili u zhvillua vitin e kaluar. Por, rezultatet që arritën këtë javë, e nxorën Kosovën gati në fund të listës me 80 vende - edhe më dobët se në testimin paraprak, të bërë në vitin 2018.

7 Dhjetor 2023, 18:30 Nga I.A
Nga digjitalizimi deri te vlerësimi i mësimdhënësve,
Foto Ilustruese

KOSOVË- Testet që i bën Programi ndërkombëtar për vlerësimin e nxënësve - PISA - dhe testet që bëhen në shkollat e Kosovës “dallojnë si nata me ditën”, thotë drejtori i Shkollës Fillore “Pavarësia” në Prishtinë, Isak Bregaj.

“Arsyeja është se ai test [PISA] është komplet praktik, ka të bëjë me të kuptuarit, mendimin kritik dhe analizën e thuktë të detyrës - gjë që te ne zbatohet shumë pak. Krejt detyrat që ne i mësojmë në teori, këtu në Kosovë, nxënësit i dinë. Por, kur vjen puna te praktika, ata nuk dinë t’i zbatojnë”, thotë Bregaj për Radion Evropa e Lirë.

“Në shkollën time është vetëm një projektor për 1.900 nxënës”, shton ai, teksa shpjegon kushtet në të cilat zhvillohet mësimi.

Bregaj ndoqi nga afër testimin e nxënësve të shkollave të ndryshme të Kosovës në programin PISA, i cili u zhvillua vitin e kaluar. Por, rezultatet që arritën këtë javë, e nxorën Kosovën gati në fund të listës me 80 vende - edhe më dobët se në testimin paraprak, të bërë në vitin 2018.

Pjesëmarrës ishin 6.027 nxënës kosovarë, rreth 15 vjeç, të cilët u testuan në matematikë, lexim dhe shkencë.

Në Ministrinë e Arsimit të Kosovës nuk iu përgjigjen kërkesës së Radios Evropa e Lirë për komente. Por, ministrja Arbërie Nagavci tha në një konferencë për media më 5 dhjetor se rezultatin e PISA-s e ka ndikuar pandemia e koronavirusit, kur nxënësit - për rreth një vit - kanë mësuar nga distanca.

Testi PISA nuk lidhet me plan-programet mësimore të një vendi pjesëmarrës, por me zbatimin e mësimeve në përditshmëri.

Bregaj thotë se shkolla që drejton, ka 22 klasa, ku 1.900 nxënës i ndjekin mësimet në tri ndërrime.

Me 15 vjet përvojë në menaxhimin e shkollave, ai thotë se në shumë institucione mësimore, ngarkesa me nxënës është e madhe.

Në kushte të tilla, është e vështirë ose gati e pamundur që të zhvillohet mësim plotësues për nxënësit që ngecin në mësime, e të tillët nuk janë pak, thotë Bregaj.

Cilësia në arsim, sipas tij, do të mund të përmirësohej në rast se do të punohej vetëm në një ndërrim, sipas sistemit “mësim gjithëditor”, që nënkupton angazhimin 8-orësh të mësimdhënësve me nxënësit në shkolla.

Pa sigurimin e kushteve të punës, të pajisjeve teknologjike dhe informative, “përmirësimi i cilësisë në arsim do të jetë sfidë e vështirë për t’u tejkaluar”, thotë Bregaj.

Për më tepër, shton ai, ka raste kur mësimdhënësit ndiejnë edhe presion nga prindërit.

“Duhet të vetëdijesohemi edhe ne si qytetarë, si prindër, që të mos vijmë dhe t’u bëjmë presion mësuesve dhe arsimtarëve: ‘mos ia qit dysh, mos ia qit dysh’, por ‘qitja pesë” pa ditur nxënësi asgjë. Jemi kah e rrejmë vetveten”, thotë Bregaj.

Dukagjin Pupovci, ekspert i çështjeve të arsimit në Kosovë, pranon se pandemia e koronvirusit ka ndikuar në rezultatin e Kosovës në testin PISA, por jo vetëm.

Sipas tij, qysh në ciklin e kaluar të testit PISA, në vitin 2018, janë identifikuar disa probleme që e ndikojnë rezultatin e ulët të mësimnxënies, si: mungesa e përgjegjësisë dhe llogaridhënies në sistemin e arsimit, mungesa e besueshmërisë së testeve kombëtare, mungesa e mjeteve mësimore në shkolla, teknologjisë së informacionit, komunikimit dhe të tjera.

Të gjitha këto probleme janë paraparë të trajtohen edhe në Strategjinë e Arsimit të vitit 2022-2026 të ministrisë kompetente, thotë Pupovci, por ngecjet janë evidente, shton ai.

“Kur bëhet fjalë për përgjegjësinë dhe llogaridhënien, duhet përforcuar inspektimin në shkolla, sepse ne kemi numër jashtëzakonisht të vogël të inspektorëve në Ministrinë e Arsimit. Pastaj, duhet të funksionalizohet sistemi i licencimit të mësimdhënësve, në mënyrë që mësimdhënësit të angazhohen më shumë për t’i fituar licencat, për t’i mbajtur vendet e punës - gjë që nuk është bërë prej vitit 2011”, thotë Pupovci.

“Rishikimi i teksteve shkollore, për shembull, është një hap që ka nisur të bëhet. Të shohim se cili do të jetë epilogu i tij”, thotë ai.

Sipas Pupovcit, ofrimi i mbështetjes profesionale për mësimdhënësit, si dhe sigurimi i teknologjisë informative nëpër shkolla janë faktorë që mund të ndikojnë, po ashtu, në përmirësimin e gjendjes në arsim.

REL-i ka raportuar në fillim të vitit të sivjetmë shkollor për mungesën e digjitalizimit të shkollave në epokën e bumit digjital.

Sipas raportimit të atëhershëm, në një shkollë me mbi 1.200 nxënës, në dispozicion kanë qenë vetëm 32 llaptopë.

Paraprakisht, në një konferencë në muajin prill, kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka thënë se Qeveria e tij ka ndarë buxhet prej 18 milionë eurosh - për një periudhë trevjeçare - për blerjen e pajisjeve digjitale në shkolla.

Digjitalizimi i arsimit është, po ashtu, ndër pesë objektivat kryesore të Strategjisë së Arsimit 2022-2026, e cila është miratuar në fund të vitit të kaluar.

Derisa ministrja Nagavci pohoi se tashmë janë rishikuar 28 tekste të Gjuhës Shqipe dhe 17 tekste të Matematikës dhe se gjetjet për to do të publikohen javën e ardhshme, Sindikata e Bashkuar e Arsimit, Shkencës dhe Kulturës (SBASHK) e kundërshton idenë e testimit të mësimdhënësve, si mënyrë për t’i rilicencuar ata.

Kryetari i kësaj sindikate, Rrahman Jasharaj, thotë për Radion Evropa e Lirë se “një testim i tillë me shkrim” do të konsiderohej nënçmues dhe degradues nga mësimdhënësit, sepse ata i kanë përfunduar shkollimet përkatëse. Megjithatë, ai thekson se sindikalistët nuk janë kundër vlerësimit të performancës së mësimdhënësve, si dhe gradimit të tyre.

“Ne kemi kërkuar inspektorë dhe vazhdojmë të kërkojmë. Por, nga ana tjetër, kemi këmbëngulur që shkollat në Kosovë t’u përngjajnë shkollave të shekullit 21, të pajisura me mjete bashkëkohore të punës, me llaptopë dhe projektorë, e jo që vazhdimisht të kemi një betejë për dije të reja me shkumës dhe shpuzë”, thotë Jasharaj.

Rezultatet në PISA “janë dëshpëruese”, porse gishti fajësues nuk duhet drejtuar vetëm kah mësimdhënësit, thotë ai, pa specifikuar më shumë.

Rinor Qehaja, njohës i fushës së arsimit dhe udhëheqës i Institutit “Edguard” në Kosovë, vlerëson se testimi i mësimdhënësve nuk është mënyrë që e zgjidh problemin e cilësisë së arsimit në Kosovë.

“Nuk ofron [testimi] një vlerësim të mirëfilltë të punës së mësimdhënësve. Mirëpo, vlerësimi i performancës së mësimdhënësve është ai ndryshimi që neve na nevojitet. Pra, një vlerësim dhe menaxhim i vazhdueshëm i performancës së mësimdhënësve”, thotë Qehaja.

Sipas Agjencisë së Statistikave, Kosova ka mbi 300.000 nxënës që ndjekin shkollimin fillor dhe të mesëm në mbi 1.000 shkolla. Cilësia e arsimit në sistemin parauniversitar të vendit është kritikuar shpesh nga institucionet ndërkombëtare. Në një raport që ka publikuar Banka Botërore në vitin 2020, është thënë se nxënësit në Kosovë “kanë ngecje të madhe në mësimnxënie”.

Marrë nga REL

pisa isak bregaj

Sondazh

Poll

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria