LIVE UPDATES
Bota

Katër arsyet pse Parisi njihet ndyshe si 'Qyteti i Dritës'

Ky pseudonim i ka rrënjët në historinë e pasur të Parisit, e cila është formuar nga roli i tij si një qendër për arsimin, ndjekjet intelektuale dhe përparimet teknologjike.

7 Maj 2024, 21:36 Nga B.Z

Katër arsyet pse Parisi njihet ndyshe si 'Qyteti i Dritës'

FRANCË - Parisi, kryeqyteti i Francës, është i njohur për arkitekturën e tij mahnitëse, thesaret artistike dhe ambientin romantik. Megjithatë, pak e dinë se ky qytet magjepsës ka një emër tjetër, “Qyteti i Dritës”. Ky pseudonim i ka rrënjët në historinë e pasur të Parisit, e cila është formuar nga roli i tij si një qendër për arsimin, ndjekjet intelektuale dhe përparimet teknologjike. Në këtë artikull, tregohet çfarë fshihet pas pseudonimit të Parisit dhe ngjarjet që e kanë bërë atë sinonim të iluminizmit dhe përparimit.

Epoka e Iluminizmit

Gjatë shekujve 17 dhe 18, Parisi u shfaq si epiqendra e Iluminizmit, një lëvizje që revolucionarizoi filozofinë dhe kulturën perëndimore. Qyteti u bë një magnet për mendjet iluministe, duke përfshirë Volterin, Diderot, Montesquieu dhe Rousseau, të cilët u bashkuan për të ndarë idetë dhe për të sfiduar mençurinë konvencionale. Theksi i Iluminizmit mbi arsyen, shkencën dhe lirinë individuale rezonoi te populli francez, duke nxitur një frymë kurioziteti intelektual dhe të menduarit kritik. Reputacioni i Parisit si qendër e të mësuarit dhe e ndjekjeve intelektuale i dha atij pseudonimin “Qyteti i Dritës”, duke simbolizuar ndriçimin e dijes dhe të kuptuarit.

Ndriçimi i rrugëve

Në 1667, Mbreti Louis XIV emëroi Gabriel Nicolas de la Reynie si Gjeneral Lejtnant i Policisë, i cili zbatoi një iniciativë novatore – ndriçimin e rrugëve. Deri në vitin 1668, rreth 3000 fenerë me qirinj u instaluan në të gjithë qytetin, duke e bërë Parisin një nga qytetet e para të ndriçuara mirë në Evropë. Kjo risi jo vetëm që përmirësoi sigurinë, por gjithashtu transformoi peizazhin urban, duke krijuar një ndjenjë komuniteti dhe duke nxitur tubimet shoqërore. Me rritjen e popullsisë së qytetit, u rrit nevoja për zgjidhje më efikase të ndriçimit, duke çuar në adoptimin e ndriçimit me gaz dhe përfundimisht dritës elektrike. Angazhimi i Parisit për ndriçimin publik ka vazhduar të evoluojë, me instalime moderne si dritat vezulluese të Kullës Eifel, duke forcuar reputacionin e tij si një fener përparimi.

Avancimet teknologjike dhe modernizimi

Parisi ka përqafuar vazhdimisht inovacionet teknologjike, nga Revolucioni Industrial në epokën dixhitale. Sektori i prodhimit të qytetit, veçanërisht në çelik dhe tekstile, nxiti rritjen dhe modernizimin në shekullin e 19-të. Prezantimi i kinemasë, radios dhe televizionit e forcoi më tej statusin e Parisit si një qendër për shprehje dhe komunikim krijues. Në shekullin e 20-të, hapësirat publike të qytetit u transformuan me ndriçim elektrik dhe dritat neoni u bënë të njohura në vitet 1930, duke reklamuar pika ikonë të jetës së natës si Moulin Rouge. Kjo përzierje e traditës dhe inovacionit e ka bërë Parisin një magnet për turistët, sipërmarrësit dhe artistët.

Lëvizjet Kulturore dhe Artistike

Parisi ka qenë vendlindja dhe frymëzimi i lëvizjeve të shumta artistike dhe intelektuale, duke ndikuar në zhvillimin e artit, letërsisë dhe kulturës në mbarë botën. Nga impresionistët te kubistët, muzetë, galeritë dhe sallonet e qytetit kanë ushqyer disa nga artistët më me ndikim në histori. Belle Époque, një periudhë e lulëzimit kulturor dhe artistik, pa ngritjen e kabareteve ikonike, teatrove dhe qarqeve letrare, duke forcuar reputacionin e Parisit si një qytet i krijimtarisë dhe kuriozitetit intelektual./Pariszigzag.fr

 

paris qyteti i drites

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Shiko video te tjera