LIVE UPDATES
Bota

CNN: Rreziku i luftës Rusi-Evropë nuk është teorik por real, qeveritë duhet të thonë të vërtetën

 Sipas rrjetit amerikan, ky ishte përfundimi kryesor i një takimi të mbyllur të ekspertëve të mbrojtjes të mbajtur muajin e kaluar në Londër, si pjesë e një eventi nga Instituti Mbretëror i Shërbimeve të Bashkuara.

25 Dhjetor 2025, 13:43 Nga E.d
CNN: Rreziku i luftës Rusi-Evropë nuk është teorik por real,
Foto ilustruse

RUSI- Pranimi alarmues se “rreziku i luftës së Evropës me Rusinë nuk është teorik , por real” bëhet nga CNN në analizën e saj të asaj që e përshkruan si “hija që Moska hedh mbi Evropën dhe i ka detyruar qeveritë evropiane të përballen me një të vërtetë që e kanë shmangur për dekada”. Sipas rrjetit amerikan, ky ishte përfundimi kryesor i një takimi të mbyllur të ekspertëve të mbrojtjes të mbajtur muajin e kaluar në Londër, si pjesë e një eventi nga Instituti Mbretëror i Shërbimeve të Bashkuara.

CNN raporton se në takim morën pjesë ish-personel ushtarak, zyrtarë qeveritarë, zyrtarë të NATO-s , studiues dhe përfaqësues të industrisë së mbrojtjes. “Vlerësimi i tyre ishte i përbashkët dhe shqetësues: Mbretëria e Bashkuar dhe aleatët e saj nuk janë të përgatitur në mënyrë të mjaftueshme për një luftë që, sipas agjencive të inteligjencës, mund të shpërthejë në vitet e ardhshme.”

Sipas raportit, ata që morën pjesë nuk iu referuan “skenarëve të luftës, por parandalimit”, duke vënë në dukje se “e vetmja mënyrë për të shmangur një konflikt të drejtpërdrejtë me Rusinë është që Evropa të jetë e gatshme ta fitojë një luftë të tillë nëse ajo shpërthen”.

Në këtë kontekst, ekspertët theksuan se “përtej nevojës për rritje të investimeve në një sektor mbrojtjeje kronikisht të pafinancuar, kërkohet edhe një ndryshim i thellë në mentalitet. Shoqëritë evropiane duhet të informohen qartë se epoka në të cilën Kontinenti i Vjetër mund të injoronte rrezikun e luftës ka mbaruar.”

“Ka prova se shoqëritë janë të gatshme ta zhvillojnë këtë bisedë, por po shohim qeveri që ende nuk ndihen mjaftueshëm të sigurta për t’u folur hapur qytetarëve të tyre”, vëren Sam Green , profesor i politikës ruse në King’s College London dhe ekspert për qëndrueshmërinë demokratike.

Lufta hibride dhe shqetësimi

Mediat e huaja shkruajnë se ekziston një konsensus në rritje midis ekspertëve se Rusia tashmë po zhvillon një luftë hibride kundër Perëndimit. Kjo përfshin operacione sabotimi, ndërhyrje në diskursin publik përmes dezinformimit, por edhe veprime të tilla si shkeljet e hapësirës ajrore të NATO-s, bllokimi i GPS në vendet baltike dhe sulmet ndaj infrastrukturës kritike, të cilat i atribuohen shërbimeve të inteligjencës ruse.

Sipas Green, këto veprime kanë ndikuar tashmë në opinionin publik në shumë vende evropiane. "Njerëzit po fillojnë të frikësohen, veçanërisht ndërsa këto incidente bëhen më të dukshme. Ne shohim dronë pranë aeroporteve dhe ekziston një ndjenjë në rritje se është vetëm çështje kohe para se të ketë një aksident serioz", thotë ai.

Frikë në vendet baltike

Edhe pse Rusia nuk ka nisur një sulm të drejtpërdrejtë ushtarak kundër një shteti anëtar të NATO-s, analistët besojnë se kjo ndodh sepse ajo e di që, për momentin, nuk mund ta mposhtë aleancën e Atlantikut të Veriut. Megjithatë, ata paralajmërojnë se ky ekuilibër mund të ndryshojë.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, ka deklaruar se Rusia mund të jetë gati të përdorë forcën ushtarake kundër Aleancës brenda pesë viteve të ardhshme. Ministri i Jashtëm gjerman, Johann Vandeful, ka lëshuar gjithashtu paralajmërime të ngjashme , duke cituar vlerësime nga shërbimet e inteligjencës gjermane.

Nga ana e tij, Presidenti rus Vladimir Putin tha në dhjetor se Moska nuk po planifikonte një luftë me Evropën, duke shtuar, megjithatë, se nëse Evropa dëshiron të luftojë, Rusia është gati.

Vlerësimi mbizotërues në shtetet baltike është se një sulm mund të ndodhë edhe brenda tre viteve të ardhshme. Një studim nga Qendra Belfer e Harvardit tregoi se vitet 2027 dhe 2028 përmenden më shpesh si momente të mundshme kohore.

Planet ekzistojnë, gatishmëria jo

NATO ka hartuar plane për t'u përballur me një sulm të mundshëm rus në vendet baltike, por ekspertët paralajmërojnë se këto bazohen në burime që nuk ekzistojnë në praktikë. "Planet dhe shifrat janë aty, por qeveritë nuk po ndërmarrin hapat e nevojshëm për t'i zbatuar ato", thotë Jack Watling, një studiues i lartë në RUSI.

Në Mbretërinë e Bashkuar, një rishikim i kohëve të fundit strategjik i mbrojtjes arriti në përfundimin se vendi ka nevojë për një forcim rrënjësor të forcave të armatosura, rezervave, mbrojtjes civile dhe qëndrueshmërisë së infrastrukturës kritike. Megjithatë, siç pranojnë autorët e tij, me ritmin aktual, Britanisë do t'i duhej rreth një dekadë për të qenë gati për luftë, ndërsa vlerësimet flasin për një horizont kohor prej tre deri në pesë vjetësh.

Fundi i "dividendit të paqes"

Për dekada të tëra, Evropa ka përfituar nga e ashtuquajtura "dividendë paqeje", duke investuar në mirëqenie sociale në vend të mbrojtjes dhe duke u mbështetur te Shtetet e Bashkuara për sigurinë e saj. Kthimi i Donald Trump në Shtëpinë e Bardhë dhe pushtimi i Ukrainës nga Rusia e kanë prishur këtë ekuilibër.

Sot, pothuajse të gjitha shtetet anëtare të NATO-s po i afrohen ose po e tejkalojnë objektivin prej 2% të PBB-së për shpenzimet e mbrojtjes dhe kanë rënë dakord ta rrisin atë në 5% deri në vitin 2035. Megjithatë, shumë analistë vënë në dyshim nëse qeveritë evropiane mund dhe duan t'i bindin qytetarët e tyre për sakrificat e nevojshme.

Siç theksojnë ekspertët, pranimi i këtyre sakrificave është më i lehtë në shoqëritë me besim të lartë në institucione, siç janë vendet nordike, ku koncepti i "mbrojtjes totale" është thellësisht i rrënjosur. Pyetja që mbetet e hapur është nëse ky model mund të zbatohet edhe në vendet me nivele më të ulëta të besimit institucional, siç është Mbretëria e Bashkuar dhe kryeqytete të tjera evropiane./Dosja.al

 cnn  evropë rusi

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet