LIVE UPDATES
Bota

80 vjet samite SHBA-Rusi/ Kur presidentët “përvëlonin”, hanin hamburgerë dhe ndanin botën

Datat që bënë histori, Presidentët që qeshën me gjithë shpirt, e keqkuptuan njëri-tjetrin ose e pëlqyen njëri-tjetrin

23 Gusht 2025, 20:31 Nga I.A
80 vjet samite SHBA-Rusi/ Kur presidentët
Putin dhe Trump

Që shumë kohë më parë, që kur planeti po digjej në zjarrin e Luftës së Dytë Botërore, kur presidenti amerikan takohej me homologun e tij rus, ose sovjetik, ishte "lajmi i vitit". Qoftë në Jaltë, atë vendpushim turistik sovjetik, apo në Alaskë, siç ishte takimi midis Donald Trump dhe Vladimir Putin, takimet e tyre gjithmonë përbënin lajme, aq më tepër nëse ishin personalitete të gëzuara. Në një farë mënyre, historia ka shkruar për takime me presidentë që u bënë miq, qeshën me gjithë shpirt, e keqkuptuan njëri-tjetrin, nuk e pëlqyen fare njëri-tjetrin ose kishin... përvojën e jetës së tyre.

Por edhe më vonë, nga rënia e Bashkimit Sovjetik deri më sot, takimet e presidentëve të Shteteve të Bashkuara dhe Rusisë janë të mjaftueshme, ndoshta edhe për të mbushur një libër. Sipas të dhënave të disponueshme, nga viti 1991 deri në vitin 2000, Presidentët Clinton dhe Bush u takuan me udhëheqësit rusë (Jelcin ose Putin) gjithsej 23 herë. Putin, nga viti i parë i presidencës së tij (2000) deri më sot, mban rekordin për takimet me më shumë presidentë amerikanë. Si përmbledhje, ai u takua me George W. Bush 28 herë, me Obamën 9 herë (Medvedev e takoi Obamën më shumë herë, 12, si president) dhe është takuar gjithashtu me Trump, Clinton dhe Biden. Disa prej këtyre takimeve bënë bujë, megjithëse jo ato që prisnin shumica e njerëzve.

Jaltë: Roosevelt i dha Stalinit një nofkë. ...

Ndërsa bota shihte Luftën e Dytë Botërore që po i afrohej fundit dhe trupat sovjetike po i afroheshin Berlinit, të ashtuquajturit "Tre të Mëdhenj" ( Presidenti i SHBA-së Franklin Roosevelt, Kryeministri britanik Winston Churchill dhe udhëheqësi sovjetik Joseph Stalin) ranë dakord të takoheshin në Jaltë, një vendpushim sovjetik në Detin e Zi. Presidenti amerikan e kishte takuar Stalinin më parë, duke udhëtuar 11,000 kilometra në një karrocë me rrota dhe me sëmundjen që i përparonte me shpejtësi. Dhe ai e bëri këtë përsëri, pasi e pëlqente dhe i besonte mjaft udhëheqësit sovjetik, ndoshta më shumë se Churchill.

80 vjet samite SHBA-Rusi/ Kur presidentët

"Xhaxhai Xho" ishte nofka që Roosevelt i vuri Stalinit, e cila qarkulloi gjerësisht në shtypin amerikan, i cili po përpiqej të zbukuronte profilin e udhëheqësit sovjetik. Me nofkën që në zhargonin amerikan do të thoshte se ai ishte një njeri i fortë dhe me vullnet të fortë, Stalini nuk ishte pikërisht lloji i personit që pranonte shumë fyerje dhe nofka. Por ai e bëri këtë me Rooseveltin, pasi besonte se do të fitonte diçka nga një miqësi personale me të.

Në atë konferencë, dolën dy shaka të këndshme parapolitike. Njëra e kishte Churchillin duke ngritur gotën e tij për Rooseveltin dhe duke bërë një dolli duke tallur përkthyesin në dhomë, me Stalinin që shpërthen në të qeshura dhe duke zbuluar se dinte anglisht. Dhe e dyta, me Stalinin që vlerësonte pak më vonë se Roosevelt është një udhëheqës i besueshëm, ndryshe nga Churchilli.

 "Churchill është lloji i njeriut që do të vjedhë edhe kusurin nga xhepi juaj nëse nuk e shikoni. Roosevelt nuk është i tillë. Ai e shtrin dorën vetëm për monedhat më të mëdha. Por Churchilli? Churchilli do ta bënte për një qindarkë!"

Klinton - Jelcin: Dehje deri në pikën e kolapsit

Në fakt, kjo vizitë zyrtare e Presidentit të atëhershëm rus Boris Jelcin në Uashington, D.C., në vitin 1995, për të parë homologun e tij amerikan, është më e mira jo vetëm në historinë e njerëzimit, por ndoshta edhe në galaktikë, pasi përmban skena që mund të kenë dalë nga një sitcom. Siç e përshkroi Bill Clinton në biografin e tij, atmosfera ishte aq e mirë midis dy burrave sa Jelcin u ndie si në shtëpi. Natën e parë të vizitës, Jelcin u prit në Shtëpinë e Bardhë. Vonë atë natë, ai u deh shumë dhe disi i shpëtoi si rojeve të tij ashtu edhe rojeve të Shtëpisë së Bardhë. Në një farë mënyre, presidenti rus u gjet i dehur, i veshur vetëm me të brendshme, në rrugën Blair House, duke u përpjekur të ndalte një taksi që do ta çonte në një piceri. Por kjo nuk ishte e fundit.

Pasi rojet e vunë re në kohë dhe e çuan shëndoshë e mirë në dhomën e tij, askush nuk besonte se një skenë e ngjashme do të përsëritej të nesërmen. Jelcini nuk arriti të arratisej përsëri natën tjetër dhe këtë herë i veshur, u pengua edhe më i dehur në bodrumin e Shtëpisë së Bardhë! Presidenti rus u vu re nga njerëzit e sigurisë së ndërtesës, të cilët menduan se po bëhej një përpjekje për të hyrë me forcë në Shtëpinë e Bardhë. Mund ta imagjinojmë tmerrin e të gjithëve kur kuptuan se presidenti rus sapo ishte mbajtur nën kërcënimin e armës në Shtëpinë e Bardhë...

Me disa nga këto incidente që u dëgjuan nga gazetarët që mbulonin vizitën zyrtare, disa prej tyre, duke parë Jelcinin, përsëri të dehur në konferencën për shtyp me Bill Clinton të nesërmen, pëshpëritën se "kjo do të jetë një katastrofë". Jelcini e dëgjoi këtë, e la konferencën për shtyp të kishte një rrjedhë normale dhe papritmas iu drejtua gazetarit: "Ti the më parë se kjo intervistë do të ishte një katastrofë. Epo, TI je një katastrofë!"

Klintoni, i cili ndërkohë kishte gjetur te Jelcini mikun argëtues për të cilin kishte ëndërruar (presidenti amerikan nuk donte të kalonte orë të tëra duke pirë dhe duke treguar shaka me dikë), nuk mundi të mos shpërthente në të qeshura derisa qau, duke rënë mbi shpatullën e homologut të tij rus.

Kennedy nuk e pëlqente Hrushovin

Me Luftën e Ftohtë në kulmin e saj dhe Presidentin e sapozgjedhur të SHBA-së, John F. Kennedy, që refuzonte të njihte sovranitetin e Gjermanisë Lindore mbi Berlinin, ai mori iniciativën për t'u takuar me udhëheqësin sovjetik Nikita Hrushov. Takimi do të zhvillohej në vitin 1961 në ambasadën amerikane në Vjenë dhe do të përshkruhej si "samiti më i pafat i Luftës së Ftohtë", me Kennedyn që pranoi se takimi me Hrushovin ishte "gjëja më e keqe që kam bërë ndonjëherë në jetën time. Më shkatërroi".

80 vjet samite SHBA-Rusi/ Kur presidentët

Diplomatët amerikanë ishin përpjekur ta përgatitnin JFK-në duke e përshkruar Hrushovin si një udhëheqës shumë të ashpër, në kufijtë e pamëshirshëm, me një personalitet të ekzagjeruar, të aftë të të shtypte. Hrushovi, nga ana tjetër, e shihte Kenedin si të ri, të papërvojë, të dobët, joefektiv dhe ndoshta një shënjestër të lehtë. Kenedi nuk kishte idenë se çfarë e priste. Konferenca ishte një pritë, e projektuar për ta poshtëruar JFK-në në mbarë botën.

Gjërat dukeshin se po shkonin keq që nga momenti kur Hrushovi i shtrëngoi dorën Kenedit ndoshta me gjithë forcën e tij. Ishte mesazhi i parë i imponimit. Hrushovi, gjatë takimit, madje ngriti kërcënimin e luftës bërthamore me SHBA-në dhe u përplas drejtpërdrejt me JFK-në për Berlinin, duke refuzuar t'i "jepte" asgjë dhe duke e trajtuar atë si një të përjashtuar. Kenedi paralajmëroi për një "dimër të ftohtë" që do të vinte, me Hrushovin që tha me indiferencë se "nëse SHBA-të duan të fillojnë një luftë për Gjermaninë, le ta bëjnë". Dhe disa muaj më vonë, Bashkimi Sovjetik filloi ndërtimin e Murit të Berlinit. Autori Michael Dobbs thotë se Hrushovi foli për armët bërthamore në mënyrë joformale, në një mënyrë që e shqetësoi Kenedin. JFK, kur doli nga takimi me Hrushovin, u trondit vërtet.

Bush, Putin dhe suksesi në peshkim

Herën e parë që Presidenti i SHBA-së, George W. Bush, takoi homologun e tij rus, Vladimir Putin, në Slloveni në vitin 2001, ai tha se mendimi i tij për rusët, të cilët i kishte besuar se ishin armiq, kishte ndryshuar. Presidenti i SHBA-së tha për Putinin, në atë kohë udhëheqësin e ri të Rusisë: "E pashë në sy. E gjeta shumë të ndershëm dhe të besueshëm. Patëm një dialog shumë të mirë. Isha në gjendje ta kuptoja shpirtin e tij."

80 vjet samite SHBA-Rusi/ Kur presidentët

Ndjenjat e tij u pritën me skepticizëm në vend. "Nuk i besoj z. Putin," tha senatori i atëhershëm dhe presidenti i ardhshëm Joe Biden, me një sinqeritet çarmatosës.

"Shpresoj që presidenti po fliste më shumë për stilin sesa për substancën."

Megjithatë, Bush e kishte seriozisht. Ai do ta priste Putinin, disa muaj më vonë, në fermën e tij në Crawford. Nuk ishte vetëm Bush që do ta shijonte, por edhe Putin, i cili u "fillua" nga presidenti amerikan në "mënyrën amerikane të jetesës", duke shkelur protokollin. Edhe pse presidentit amerikan i ndalohet shprehimisht të drejtojë makinën ndërsa është në detyrë (për arsye sigurie), Bush jo vetëm që e bëri këtë, por e kishte edhe presidentin rus si pasagjerin e tij të vetëm në kamionçinën e tij të egër. Të cilën e udhëhoqi nëpërmjet një rruge "sekret" jashtë rrugës dhe të thyer drejt një surprize: një ujëvarë në fermë.

Disa vite më vonë, në vitin 2007, miqësia midis dy presidentëve do të ishte ruajtur, pavarësisht ndryshimeve në marrëdhëniet midis Shteteve të Bashkuara dhe Rusisë. Në një farë mënyre, Vladimir Putin u fotografua më 2 korrik, në Maine të SHBA-së, në varkën Bush, midis familjes Bush, baba dhe bir, duke mbajtur një peshk. Ai ishte i vetmi i pranishëm që pati sukses në peshkim dhe u argëtua duke i ngacmuar ata. Putin, i cili ishte pritur në shtëpinë stërgjyshore të familjes Bush, do të deklaronte më vonë se peshku që kishte kapur ishte liruar.

"Ngrirja" me Obamën

Nëse ka takime për... diskutim, njëri prej tyre është padyshim midis Barack Obamës dhe Putinit. Të dy burrat mund të mos kenë hyrë kurrë në konflikt të drejtpërdrejtë, por ata gjithmonë kanë qenë të "ngrirë" midis tyre, sepse midis tyre u zhvillua një lloj "bra de fer" i veçantë, me disa që besonin se presidenti rus e "talli" amerikanin dhe të tjerë se amerikani e shpërfilli homologun e tij rus.

Megjithatë, historia do ta regjistrojë takimin e tyre në vitin 2013, në ndërtesën e OKB-së në Nju Jork. Të dy udhëheqësit mbetën vetëm në të ashtuquajturën "dhomë ruse" për 90 minuta. Kur ikën, ata heshtën plotësisht në kabinën e fotove. Ata shtrënguan duart dhe ikën pa fjalë, në një proces që zgjati vetëm 12 sekonda! Më vonë, Putini do ta përshkruante bisedën me Obamën si "për habinë time, shumë të sinqertë", që në gjuhën diplomatike përkthehet si "një argument i ashpër", ndërsa Obama, në darkën që pasoi, do ta linte Putinin me gotën e ngritur, duke kërcitur provokuesisht me të gjithë të pranishmit, duke e lënë presidentin rus të fundit.

Të dy presidentët shkuan në lokalin e hamburgerëve

Në vitin 2010, kur presidenti i atëhershëm rus Dmitry Medvedev vizitoi Shtetet e Bashkuara dhe homologun e tij Barack Obama, askush nuk mund ta kishte imagjinuar se sa... perëndimor ishte stili i tij i jetesës. Kështu, kalimtarët mbetën pa fjalë, duke parë presidentin amerikan dhe atë rus të mbledhur në një tavolinë në Ray's Hell Burger në Arlington të Virxhinias, duke shijuar hamburgerë , patate të skuqura dhe Coca-Cola.

Biseda e tyre ishte mjaft e pazakontë për këtë nivel: "Unë e preferoj me speca djegës, kërpudha dhe qepë", tha Medvedev, me Obamën që komentoi ndërsa hante hamburgerin e tij tradicional, se "e vetmja gjë e keqe me këto hamburgerë është se duhet të kesh kujdes me kravatën. "Nëse të pëlqen kjo kravatë, ki kujdes", dhe Medvedev përgjigjet, "Kam shumë kravata. Dje punova me xhinse dhe ishin shumë të bukura", dhe Obama më në fund ia kthen: "Të gjithë thanë se xhinset të shkojnë shumë mirë".

80 vjet samite SHBA-Rusi/ Kur presidentët

Po cila nga dy superfuqitë e pagoi faturën? Obama ia doli ta paguante, me mysafirin që pranoi se "nuk ishte aq e shëndetshme ajo që bëmë, por ishte e shijshme dhe morëm një shije të shpirtit amerikan"./Dosja.al

donald trump vladimir putin


Sondazh

Poll

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete