LIVE UPDATES
Bota

Berlin: Hebrenjtë, të krishterët dhe myslimanët nën një çati

28 Maj 2021, 06:56 Nga DOSJA
Berlin: Hebrenjtë, të krishterët dhe myslimanët nën

Në Berlin u hodh guri i themelit për ndërtimin e shtëpisë të përbashkët të tre besimeve: Kompleksi përmban një sinagogë, një kishë dhe një xhami. Prishtshmëritë janë të mëdha: „Ideja është më e madhe se sa ndërtesa.“

Vendosja e gurit themeltar është po aq festive sa edhe një ngjarje zyrtare e nivelit të lartë. Aq më tepër kur bëhet fjalë për një ndërtesë që ka të bëjë me besimin. Në të ka rituale, lutje e fjalime, edhe politikanët thonë fjalën e tyre. Në vendosjen e gurit të themelit të„House of One, një ndërtesë e përbashkët reprezentative për hebrenjtë, të krishterët dhe myslimanët në Berlin, kuadri muzikor e bën të qartë rëndësinë e këtij eventi të pazakontë dhe unikal. Një grup i vogël i korit të katedrales së Berlinit këndon fillimisht në arabisht „Odën e gëzimit” të Beethoven-it, më pas kjo vepër këndohet edhe në versionin gjermanisht. Pak minuta më pas këndohet në hebraisht “Schalom Alechem”, “Paqe me Ju”.

Pritshmëritë e politikës

Që prej më shumë se dhjetë vjetësh punohet për këtë projekt nga përfaqësues të tre religjoneve monoteiste. Qëllimi është që në zemër të Berlinit të vendosen nën një çati një sinagogë, një kishë dhe një xhami si dhe mjedise, që do të shërbejnë si pikëtakimi për shkëmbime dhe aktivitete të përbashkëta mes pjesëtarëve të të tri besimeve. Ky projekt është krejt i veçantë jo vetëm në kryeqytetin gjerman, që i kushton rëndësi karakterit të vet sekularist. Kryebashkiaku që qeveris landin e Berlinit, Michael Müller e quan këtë një „projekt të jashtëzakonshëm” dhe një „shtëpi unikale”, me të cilën përfaqësuesit e religjoneve në Berlin „po krijojnë modelin e një bashkëjetese paqësore në botë”.

Edhe presidenti i Bundestagut, Wolfgang Schäuble, i cili në kohën kur ka qenë ministër i Punëve të Brendëshme vjeshtën e vitit 2006 konsolidoi Konferencën Gjermane për Islamin dhe me këtë çoi përpara debatin shoqëror mbi këtë temë. Schäuble e quan këtë një „vend i tolerancës dhe i të qenit i hapur”, një „projekt i jashtëzakonshëm dhe një ide teologjike mjaft ambicioze”. Ai theksoi, se për të ka rëndësi të veçantë fakti, që „qysh në krye të herës” përfaqësuesit e tre religjoneve në Berlin e kanë planifikuar dhe konceptuar bashkarisht këtë projekt.

Donacione nga e gjithë bota  

Fillimet e këtij projekti datojnë rreth dymbëdhjetë vjet më parë, kur prifti evangjelist Gregor Hohberg filloi të promovojë në bashkësinë e kishës evangjeliste të Pjetrit për projektin. Që prej dhjetë vjetësh është krijuar një shoqatë dhe janë zhvilluar strukturat e nevojshme. Që prej pesë vjetësh është përcaktuar arkitektura e ndërtesës 46 metra s lartë me gurë masiv. Eshtë sqaruar edhe mënyra e financimit. Qeveria gjermane mbështet projektin me 20 milionë euro, landi i Berlinit me 10 milionë. Mungojnë aktualisht edhe shtatë milionë euro. Por iniciatorët janë plot besim, që me fillimin e ndërtimit do të rritet edhe gatishmëria për investim e personave privatë. Premtime për mbështetje financiare ndërkohë ka jo vetëm nga Gjermania por edhe nga 60 vende të tjera. Kush ka dëshirë jep donacione duke nisur nga shuma simbolike e fare modeste, por edhe shuma të konsiderueshme.

Projekti, i vetmi në botë në këtë formë, është vendosur në zemër të qytetit. Aty ku prej vitesh kalon rruga “Leipziger Straße” me gjashtë korsi ndërmjet sheshit Alexanderplatz dhe sheshit të Potsdamit. Sepse dikur aty ndodhej qendra e Berlinit të vjetër, ku për më shumë se 700 vjet qëndroi aty kisha e Pjetrit, e rëndësishme për historinë e Berlinit të hershëm.

Mbi mbetjet arkeologjike të kësaj kishe do të ngrihet brenda pesë vitesh një vendbanim i përbashkët për të krishterët, hebrejtë dhe myslimanët me një kishë, sinagogë dhe xhami. Tri hapësira rreth një salle qendrore takimesh.

Në fakt ceremonia e vendosjes së gurit të themelit e planifikuar me shumë pjesëmarrë për vitin 2020 u anulua për shkak të pandemisë. Ndërsa sivjet ajo u organizua në një kuadër të larmishëm, por fizikisht numri i pjesëmarrësve ishte i kufizuar. Pati përshëndetje nga projektet partnere në Tbilisi të Gjeorgjisë, në Bangui të Afrikës Qendrore, Haifa në Izrael dhe qyteti verior i Gjermanisë, Wilhelmshaven. Në të gjitha këto qytete janë planifikuar projekte të ngjashme. Ndërkohë nëntë vende mbajnë kontakte me „House of One” përmes të ashtuquajturve „ambasadorë të projektit”. Kryetari i kuratoriumit të projektit, Roland Stolte nënvizoi, se „ideja është më e madhe se ndërtesa”.

Iluminim në vend të urrejtjes

Aq më shumë fiton rëndësi afrimi mes religjioneve në kohët e urrejtjes dhe agresionit. „Eshtë i nevojshëm më shumë iluminim”, thekson presidenti i Bundestagut Schäuble duke paralajmëruar nga rreziku i fanatizmit dhe dhunës. Trazirat e ditëve të fundit me motive antisemitizmin në Gjermani tregojnë, se ku mund të çojë abuzimi i politikës me fenë. Tre protagonistët shpirtëror të këtij eventi rabini Nachama, prifti Hohberg dhe imami Kadir Sanci, ishin të pranishëm. Lutja digjitale e mëngjesit erdhi nga xhamia e Berlinit, lutja e mesditës nga një kishë dhe në mbrëmje pasoi lutja nga një sinagogë. Pas pak vitesh kur të jetë inaguruar „House of One” këto lutje do të zhvillohen nën një çati nga porta në portë.

DW

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota berlin shtepia e perbashket e tre besimeve ne berlin tre besimet ne berlin berlin shtepia e perbashket e tre besimeve ne berlin tre besimet ne berlin

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet