LIVE UPDATES
Bota

Testi i hixhabit për Evropën

31 Korrik 2021, 08:10 Nga DOSJA
Testi i hixhabit për Evropën

Një vendim i fundit nga gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian ngre pyetjen nëse ka një vend për gratë dukshëm myslimane në jetën publike. Në vend që të pyesni nëse Islami është mjaft liberal për të qenë pjesë e Evropës, pyetja më e rëndësishme sot duket se është nëse Evropa është mjaft liberale për të pranuar gratë myslimane.

Në mes të korrikut, Gjykata e Drejtësisë e Bashkimit Evropian (GJDBE) vendosi që punëdhënësit privatë në BE mund t’i ndalojnë punonjësit të mbajnë simbole fetare, përfshirë shami koke, në mënyrë që të paraqesin një imazh “neutraliteti politik, filozofik dhe fetar” në vendin e punës. Vendimi ripohoi një vendim të GJDNJ-së të vitit 2017 dhe thekson tensionet e gjata mbi multikulturalizmin në Evropë. Në veçanti, ai ngre pyetjen nëse ka një vend për gratë dukshëm myslimane në jetën publike evropiane.

Muajt e fundit i kam kaluar duke intervistuar gra myslimane, shumë prej tyre qytetare dhe banore të vendeve evropiane, në lidhje me portretizimin e tyre në media dhe perceptimin e përkatësisë në vendet e tyre. Ndërsa shumë raportuan përvoja të ngjashme ostracizmi ose ngacmimi, gratë evropiane, veçanërisht ato që zgjedhin të mbajnë hixhabin (mbulesën e kokës), shpesh më thanë: “Ndihem sikur nuk ekzistoj fare.”

Hixhabi është më shumë se një simbol fetar për ata që e veshin atë. Gratë myslimane i mbulojnë flokët nga tradita, për të mbajtur një lidhje me trashëgiminë e tyre kulturore, ose për arsye modestie. Disa gra të reja evropiane me të cilat fola shpjeguan se ato e mbajnë hixhab pavarësisht protestave nga familjet e tyre, të cilat nuk duan që ato vështrime të padrejta ose diskriminim në punë.

Por zgjedhja e tyre mbart një kosto të lartë personale. Keqperceptimi evropian i hixhabit si një simbol i një kulture islamike gjasme mizogjiniste ka bërë që gratë që e mbajnë atë të ndihen si “viktima” pa fytyrë, pa emër, të cilat duhet të shpëtohen, në vend që të ndihen si individë të fuqizuar të marrin një vendim personal. “Është frustuese, sepse mediat përmendin gjithmonë anëtarët meshkuj të familjes”, tha njëra prej tyre, Sama, në një mesazh që më dërgoi nga Italia. “Duket sikur të gjithë të pyesin nëse ishte babai ai që të detyroi ta bëje këtë zgjedhje, vendim të cilin e kam marrë vetë.”

Po ashtu, Lama, një grua franceze-algjeriane që tani jeton jashtë Francës, ankohet për fenomenin e “burrave të bardhë në media që debatojnë nëse ne duhet ta mbajmë apo jo hixhabin”. Problemi, thotë ajo, është se “kjo ka gjithmonë lidhje me atë që simbolizon veshja për ata”.

Vendimi i fundit i GJDBE-së rinxjerr në pah tensionet midis së drejtës për liri të fesë dhe shqetësimit në rritje të evropianëve në lidhje me fytyrën e dukshme të Islamit në rajon. Neni 9 i Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut e përcakton qartë përkufizimin e manifestimit të lirisë së fesë. Por vendimet e GJDBE -së për vitin 2017 dhe 2021 duket se i japin rëndësi më të madhe konceptit të “neutralitetit” të përgjithshëm dhe, në rastin e vendimit të saj të fundit, efektin tek të tjerët – një çështje që tashmë rëndon shumë në mendjet e shumë grave myslimane.

Disa gra me të cilat fola përshkruan se para se të dilnin nga stëpitë e tyre bënin atë që unë e quaj testi i “mjaftueshëm miqësor”. “Gratë myslimane shikohen në pasqyrë në mëngjes dhe mendojnë: ‘A dukem miqësore? A dukem e afrueshme?’”, shpjegoi Maha, një gazetare. Dhe këto gra nuk i shqetëson vetëm gjykimi i meshkujve. Khadija, një grua e re franceze-algjeriane, rrëfeu se një herë ndaloi për të vënë buzëkuq para se të shkonte në një intervistë për një punë si dado. “U thashë që në fillim se mbaj hixhab, Nuk e di pse e bëra këtë, po përgatitesha për ta”, tha ajo. “Nxora buzëkuqin dhe u leva, në mënyrë që nëna e fëmijës të shihte se jam franceze, se nuk jam terroriste.”

Këto tensione psikologjike nënvizojnë zgjedhjen e mundimshme para të cilës i vendosin gratë myslimane sot; ato duhet të zgjedhin midis besimit dhe identitetit të tyre nga njëra anë dhe kombësisë së tyre nga ana tjetër. Ndërsa shumica e vajzave evropiane mund të ëndërrojnë të ndjekin karrierën që ato zgjedhin, vajzat myslimane në Evropë përballen me një paralajmërim demoralizues: “por ju nuk mund të mbani hixhab”. Në një botë post-#MeToo, ku gratë e reja mësohen gjithnjë e më shumë të fuqizohen, gratë myslimane të Evropës po pengohen nga legjislacioni dhe u thuhet se pamja e tyre është problematike.

Khadija më tregoi se përvoja e heqjes së hixhabit për një vend pune kur ajo ishte 19 vjeçe e bëri atë të ndihej e denigruar dhe e turpëruar. “Më bëri të ndihem sikur nuk jam asgjë”, tha ajo. “Unë nuk jam njësoj si të gjithë të tjerët. Jam pak më poshtë.” Ajo vazhdoi: “Çfarë ju jep të drejtën ta bëni këtë?”

Pavarësisht vlerave të deklaruara të Evropës për emancipim, liri dhe vetëmjaftueshmëri, mungesa e zërave të grave myslimane në debatin publik evropian mbi hixhabin i lë shumë gra të reja me pak shpresë se biseda do të ndryshojë. Në një shfaqje të madhe hipokrizie, disa nga politikanët evropianë që e dënojnë Islamin si shtypës dhe anti-feminist, miratojnë ligje që kërcënojnë aftësinë ose kapacitetin e grave myslimane për të vepruar në mënyrë të pavarur sipas dëshirës së tyre.

“Gratë myslimane ekzistojnë dhe kanë gjëra për të thënë kur gjërat kanë lidhje me to”, më tha Soumaya, 15 vjeçe. “Ne nuk jemi objekte. Ne mendojmë, ndiejmë, kemi vullnet të lirë, jemi të forta dhe inteligjenta dhe, mbi të gjitha, të afta.” Por, tha ajo, “mediat nuk duan ta pranojnë këtë. Kjo është për të ardhur keq.”

Në vend që të pyesni nëse Islami është mjaftueshëm liberal për të qenë pjesë e Evropës, pyetja më me vend që duhet bërë sot është nëse Evropa është mjaftueshëm liberale për të pranuar qytetaret e saj myslimane – pavarësisht veshjes së tyre – në jetën publike. Debati pa dyshim do të vazhdojë në sallat e gjyqit në Evropë. Ndërkohë, jeta dhe jetesa e grave myslimane të rajonit janë në ekuilibër. Siç më tha një vajzë e re: “Duhet të pres që një grua që nuk mban hixhab ose një burrë të luftojë për mua, sepse tani për tani unë nuk ekzistoj. Unë nuk jam askush.”/ Reporter.al

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota gjykata më e lartë e bashkimit evropian hixhabi gjykata më e lartë e bashkimit evropian hixhabi

Sondazh

Poll

"U ngrite se të doli emri, por nuk je i përgatitur",Rama i kujton profesionin e vjetër kryebashkiaut

"U ngrite se të doli emri, por nuk je i përgatitur",Rama i kujton profesionin e vjetër kryebashkiaut

Rama nxjerr shifrat:Për të ulur një charter në aeroportin e Tiranës duhet ta prenotosh 3ditë përpara

Rritja e çmimeve/ Rama: Vlonjatëve u kanë ikur trutë nga vendi, po bien në gropën e gjoksit të tyre

Rama: Ka një sulm të organizuar për të na dëmtuar, sistemet kibernetike kanë ndezur dritën e kuqe

Legalizimi/Rama me kryetarët e Bashkive:Ndërtesat për biznese le të presin, për banesat të nisi puna

Rama me kryetarët e Bashkive: Do përfshiheni në procesin e legalizimit, ka lënë për të dëshiruar

"Po e ktheni Berishën në të burgosur politik", Dumani i përgjigjet Shehut:Nuk kam lidhje me poltikën

Noka e Bardhi përplaset me Felajn në Kuvend,afrohet te foltorja, kryesuesja e seancës: Uluni në vend

"Kush po hetohet për aferën e inceneratorëve?", Dumani i përgjigjet Nokës: Është çështje në hetim!

Sa zyrtarë të lartë kanë përdorur Sky Ecc? Si ju përgjigj Dumani pyetjes së deputetit demokrat

Pse po mbahen dy standarte për Berishën dhe Ahmetajn? Dumani i përgjigjet deputetit të PD

Skandali i mikrokredive, Dumani i përgjigjet pyetjes së Bardhit: Nuk ka pushim të çështjes

"Rama iu ka kërkuar të mbyllni Dosjen Xibraka"/ Dumani i përgjigjet Bardhit

"Iu ka kërkuar Rama të mbyllni dosjen Xibraka"/ Bardhi pyet Dumanin: Çfarë përgjigje i ke dhënë?

Vrasjet janë më të shpeshta në Durrës e Fushë Krujë/Dumani tregon si pastrohen paratë në vendin tonë

Nga "Xibraka" te kullat në Tiranë, Çela i përgjigjet pyetjeve të Bardhit

Prokurori i Përgjithshëm raporton në Kuvend: Kriminaliteti më i lartë në Vlorë

Ndryshime për ligjin e armëve/ Tabaku: Kërkoni të ndërhyni dy herë brenda dy muajsh!

"Tallje me raportimin e institucioneve", Sula: E keni kthyer Kuvendin në Republikë Kryeministrore

Bardhi: Kërkojmë debat për gjetjet e OLAF për fondet në bujqësi, institucionet të hetojnë skandalin

Berisha thirrje qytetarëve dhe partive opozitare: Bashkohuni me ne për qeveri teknike

Berisha:Rama e do Shqipërinë pa shqiptarë!Ai tejkaloi edhe parashikimet gjenocidale të Çubrilloviçit

"Gjendemi përballë një katastrofe ekzistenciale", Berisha mban fjalën në protestë

Meta: Rama financohet në Uashington dhe Bruksel nga armiqtë më të egër, për ti ngulur thika Kosovës

Protestuesit te bashkia e Tiranës, hedhin molotov drejt godinës, flakë në dritaret e institucionit

"Turp për ata që përtojnë të vijnë këtu",Meta:Duhet të mblidhemi gjithë t'i vëmë vizën këtij regjimi

Mbështetësi besnik i Berishës dhe PD, Stresi ndan pamje nga protesta para kryeministrisë

PROTESTA/ Hidhet molotov drejt kryeministrisë, flakë te dera e godinës

Deputetët e PD dhe protestuesit lënë selinë blu, nisen drejt kryeministrisë i bashkohen protestës

"Të bashkuar në betejë"/ Nis protesta e opozitës para kryeministrisë, Meta mbërrin në tubim

Protesta kombëtare e opozitës

Protesta e opozitës, efektivët e policisë "blindojnë" kryeminstrinë

Gati protesta e opozitës, protestuesit mblidhen në selinë e PD

Interpelanca me Koçiun/, Tabaku: Nuk mund të bësh politikë me jetë njerëzish

“Rama të vijë në Kuvend dhe të japë llogari,” Zhupa: Maxhoranca do të ketë fatin e Beqajt

Debate të ashpra në Kuvend/ Nikolla i mbyll fjalë Nokës, deputetët e PD-së mblidhen te foltorja

Tensione në seancë, Bardhi- Braçes: Mbylle gojën, gore! Vrave njerëz dje para derës së SPAK-ut

Bardhi: Për çfarë e ka këshilluar Florian Coldea kryeministrin?

Me pranga në duar dhe i rrethuar me policë, dalin pamje nga arrestimi i Ilir Beqajt

Rama: Menaxherë të huaj do asistojnë QSUT-në, pagat e mjekëve sipas performancës

Rama sulmon mediat: Historia e kobaltit është e fabrikuar dhe kriminale

Rama: Të përdorësh uniformën si maskat e grabitqarëve, është krim kundër njerëzimit

Skandali te Onkologjiku, ministrja Koçiu:Mjekët që duan të punojnë në privat do duhet të marrin leje

Zjarr masiv në Shkodër/ Flakët SHKRUMBOJNË tregun e rrobave të përdorura dhe disa banesa

Zjarrfikëset në luftë me flakët në Shkodër, rrezikohen banesat

Zjarr në një treg rrobash në Shkodër/ Shtëllunga gjigande e tymit pushton zonën

“Jam çliruar nga ankthi i vulës dhe i logos”,Basha: Kushti që kam është distancimi nga Rama dhe Meta

Rrëzimi i interperlancës me Ramën, Spaho: Së shpejti do të zbytheni me këto qëndrime

Tritan Shehu: Berisha është anëtar i grupit të PD, po shkelni rregulloren

"Kuvendin po e trajtoni si dyqanin tuaj personal"/ Bardhi: Keni ndryshuar ditën e seancës plenare