LIVE UPDATES
Bota

Testi i hixhabit për Evropën

31 Korrik 2021, 08:10 Nga DOSJA
Testi i hixhabit për Evropën

Një vendim i fundit nga gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian ngre pyetjen nëse ka një vend për gratë dukshëm myslimane në jetën publike. Në vend që të pyesni nëse Islami është mjaft liberal për të qenë pjesë e Evropës, pyetja më e rëndësishme sot duket se është nëse Evropa është mjaft liberale për të pranuar gratë myslimane.

Në mes të korrikut, Gjykata e Drejtësisë e Bashkimit Evropian (GJDBE) vendosi që punëdhënësit privatë në BE mund t’i ndalojnë punonjësit të mbajnë simbole fetare, përfshirë shami koke, në mënyrë që të paraqesin një imazh “neutraliteti politik, filozofik dhe fetar” në vendin e punës. Vendimi ripohoi një vendim të GJDNJ-së të vitit 2017 dhe thekson tensionet e gjata mbi multikulturalizmin në Evropë. Në veçanti, ai ngre pyetjen nëse ka një vend për gratë dukshëm myslimane në jetën publike evropiane.

Muajt e fundit i kam kaluar duke intervistuar gra myslimane, shumë prej tyre qytetare dhe banore të vendeve evropiane, në lidhje me portretizimin e tyre në media dhe perceptimin e përkatësisë në vendet e tyre. Ndërsa shumë raportuan përvoja të ngjashme ostracizmi ose ngacmimi, gratë evropiane, veçanërisht ato që zgjedhin të mbajnë hixhabin (mbulesën e kokës), shpesh më thanë: “Ndihem sikur nuk ekzistoj fare.”

Hixhabi është më shumë se një simbol fetar për ata që e veshin atë. Gratë myslimane i mbulojnë flokët nga tradita, për të mbajtur një lidhje me trashëgiminë e tyre kulturore, ose për arsye modestie. Disa gra të reja evropiane me të cilat fola shpjeguan se ato e mbajnë hixhab pavarësisht protestave nga familjet e tyre, të cilat nuk duan që ato vështrime të padrejta ose diskriminim në punë.

Por zgjedhja e tyre mbart një kosto të lartë personale. Keqperceptimi evropian i hixhabit si një simbol i një kulture islamike gjasme mizogjiniste ka bërë që gratë që e mbajnë atë të ndihen si “viktima” pa fytyrë, pa emër, të cilat duhet të shpëtohen, në vend që të ndihen si individë të fuqizuar të marrin një vendim personal. “Është frustuese, sepse mediat përmendin gjithmonë anëtarët meshkuj të familjes”, tha njëra prej tyre, Sama, në një mesazh që më dërgoi nga Italia. “Duket sikur të gjithë të pyesin nëse ishte babai ai që të detyroi ta bëje këtë zgjedhje, vendim të cilin e kam marrë vetë.”

Po ashtu, Lama, një grua franceze-algjeriane që tani jeton jashtë Francës, ankohet për fenomenin e “burrave të bardhë në media që debatojnë nëse ne duhet ta mbajmë apo jo hixhabin”. Problemi, thotë ajo, është se “kjo ka gjithmonë lidhje me atë që simbolizon veshja për ata”.

Vendimi i fundit i GJDBE-së rinxjerr në pah tensionet midis së drejtës për liri të fesë dhe shqetësimit në rritje të evropianëve në lidhje me fytyrën e dukshme të Islamit në rajon. Neni 9 i Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut e përcakton qartë përkufizimin e manifestimit të lirisë së fesë. Por vendimet e GJDBE -së për vitin 2017 dhe 2021 duket se i japin rëndësi më të madhe konceptit të “neutralitetit” të përgjithshëm dhe, në rastin e vendimit të saj të fundit, efektin tek të tjerët – një çështje që tashmë rëndon shumë në mendjet e shumë grave myslimane.

Disa gra me të cilat fola përshkruan se para se të dilnin nga stëpitë e tyre bënin atë që unë e quaj testi i “mjaftueshëm miqësor”. “Gratë myslimane shikohen në pasqyrë në mëngjes dhe mendojnë: ‘A dukem miqësore? A dukem e afrueshme?’”, shpjegoi Maha, një gazetare. Dhe këto gra nuk i shqetëson vetëm gjykimi i meshkujve. Khadija, një grua e re franceze-algjeriane, rrëfeu se një herë ndaloi për të vënë buzëkuq para se të shkonte në një intervistë për një punë si dado. “U thashë që në fillim se mbaj hixhab, Nuk e di pse e bëra këtë, po përgatitesha për ta”, tha ajo. “Nxora buzëkuqin dhe u leva, në mënyrë që nëna e fëmijës të shihte se jam franceze, se nuk jam terroriste.”

Këto tensione psikologjike nënvizojnë zgjedhjen e mundimshme para të cilës i vendosin gratë myslimane sot; ato duhet të zgjedhin midis besimit dhe identitetit të tyre nga njëra anë dhe kombësisë së tyre nga ana tjetër. Ndërsa shumica e vajzave evropiane mund të ëndërrojnë të ndjekin karrierën që ato zgjedhin, vajzat myslimane në Evropë përballen me një paralajmërim demoralizues: “por ju nuk mund të mbani hixhab”. Në një botë post-#MeToo, ku gratë e reja mësohen gjithnjë e më shumë të fuqizohen, gratë myslimane të Evropës po pengohen nga legjislacioni dhe u thuhet se pamja e tyre është problematike.

Khadija më tregoi se përvoja e heqjes së hixhabit për një vend pune kur ajo ishte 19 vjeçe e bëri atë të ndihej e denigruar dhe e turpëruar. “Më bëri të ndihem sikur nuk jam asgjë”, tha ajo. “Unë nuk jam njësoj si të gjithë të tjerët. Jam pak më poshtë.” Ajo vazhdoi: “Çfarë ju jep të drejtën ta bëni këtë?”

Pavarësisht vlerave të deklaruara të Evropës për emancipim, liri dhe vetëmjaftueshmëri, mungesa e zërave të grave myslimane në debatin publik evropian mbi hixhabin i lë shumë gra të reja me pak shpresë se biseda do të ndryshojë. Në një shfaqje të madhe hipokrizie, disa nga politikanët evropianë që e dënojnë Islamin si shtypës dhe anti-feminist, miratojnë ligje që kërcënojnë aftësinë ose kapacitetin e grave myslimane për të vepruar në mënyrë të pavarur sipas dëshirës së tyre.

“Gratë myslimane ekzistojnë dhe kanë gjëra për të thënë kur gjërat kanë lidhje me to”, më tha Soumaya, 15 vjeçe. “Ne nuk jemi objekte. Ne mendojmë, ndiejmë, kemi vullnet të lirë, jemi të forta dhe inteligjenta dhe, mbi të gjitha, të afta.” Por, tha ajo, “mediat nuk duan ta pranojnë këtë. Kjo është për të ardhur keq.”

Në vend që të pyesni nëse Islami është mjaftueshëm liberal për të qenë pjesë e Evropës, pyetja më me vend që duhet bërë sot është nëse Evropa është mjaftueshëm liberale për të pranuar qytetaret e saj myslimane – pavarësisht veshjes së tyre – në jetën publike. Debati pa dyshim do të vazhdojë në sallat e gjyqit në Evropë. Ndërkohë, jeta dhe jetesa e grave myslimane të rajonit janë në ekuilibër. Siç më tha një vajzë e re: “Duhet të pres që një grua që nuk mban hixhab ose një burrë të luftojë për mua, sepse tani për tani unë nuk ekzistoj. Unë nuk jam askush.”/ Reporter.al

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota gjykata më e lartë e bashkimit evropian hixhabi gjykata më e lartë e bashkimit evropian hixhabi

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë