LIVE UPDATES
Ekonomi

Tekat e natyrës dhe kontrasti në menaxhimin e tyre

3 Shkurt 2021, 14:05 Nga DOSJA
Tekat e natyrës dhe kontrasti në menaxhimin e tyre

Shqipëria goditet nga mesatarisht një fatkeqësi natyrore në vit, kryesisht në formën e përmbytjeve. Në 40 vjetët e fundit janë regjistruar nëntë përmbytje të mëdha, kryesisht në veri të vendit.

Prandaj, pyetja që lind natyrshëm është: pse kaq shumë përmbytje në Shqipëri?

Sasia e reshjeve që bie në vit nuk ka ndryshuar. Por intenstiteti i tyre po. Ndryshimet klimatike nuk janë thjesht togfjalësha shkencëtarësh, por thatësirë e gjatë dhe reshje me intensitet të lartë, brenda një kohe të shkurtër.

Në Shqipëri, edhe kur një sasi e madhe bore apo akulli shkrihet, nuk ka kah të shkojë tjetër, përve Ultësirës Perëndimore. Pas viteve ’90, të gjitha zonat që kanë qenë të planifikuara për të përballuar përmbytjet janë urbanizuar në mënyrë të paligjshme. Krejt kjo e shoqëruar me një shpyllëzim masiv.

Rasti tipi është ai i Anës së Malit në Shkodër, ku vihet re ndërtimi masiv pa leje në fshatrat Oblikë, Obot e Muriqan dhe ku banorët lanë fshatrat e tyre për të zbritur në anë të lumit Buna.

Të tre këto zona të cilat ndikohen thuajse do vit nga përmbytjet kanë një sipërfaqe toke bujqësore të ndikuar rreth 1500 hektarë, me rreth 20 shtëpi. Për ndërtimin e tyre nuk janë marrë për bazë masat përshtatëse ndaj terrenit.

Përmbytja më e madhe e regjistruar ndonjëherë në Shqipëri deri më sot është ajo e vitit 2010. Shifrat tregojnë se situata krahasuese e reshjeve të vitit 2010 ka qenë pothuaj dy herë më e ulët se ajo në vitin 2021.

Është pikërisht viti 2010 që mbahet mend për përmbytjen katastrofike. Atëherë, prurjet në basenin e Drinit kanë qenë rreth qenë 2 mijë 483 m3/s. Ndërsa, në 2021-ishin prurja ishte rreth 4 mijë e 672 m3/s. Gati dyfish më tepër. Dhe, përkundër këtij dallimi të madh, harta e përmbytjeve në vitin 2021 ka qenë shumë më e vogël.

Arsyet lidhen pashkëputshëm me qasjen politike kundrejt parandalimit, pra masat e ndërmarra nga ana e operatorit publik me qëllim për t’i bërë ballë fenomeneve të tilla natyrore.

Në shtatë vjetët e fundit Qeveria Rama punuar më intensivisht në parandalimin e fatkeqësive natyrore, pas më shumë se një çerek shekulli të vetëm menaxhimit të rrezikut të fatkeqësisë.

Njëqind milionë dollarë janë investuar në periudhën 2017-21 në infrastrukturën e ujitjes dhe të kullimit. Janë rehabilituar 14 diga dhe 60 kilometra argjinaturë, që ofrojnë mbrojtje të shtuar ndaj përmbytjeve. Është përmirësuar kullimi në 230 mijë hektarë ose 82% të sipërfaqes totale kulluese dhe ujitja në 20%.

Paralelisht me investimet në infrastrukturë, është investuar edhe në rrjetin hidrometeorologjik, për të pasur informacion më adekuat mbi klimën dhe fenomenet atmosferike (dhjetë stacione që japin të dhëna në kohë reale janë të vendosura në basenin e Drinit).

Shqipëria është bërë pjesë e EFAS (European Flood Awareness System) që i mundëson vendit një lajmërim fillestar të rrezikut, e cila më pas duhet vlerësuar dhe studiuar duke përdorur të dhënat që vijnë nga terreni.

Është përmirësuar bashkëpunimi ndërinstitucional ndërmjet IGJEUM- KESH dhe Emergjencave Civile, duke shenjuar momentin ku asetin e ekspertizës shqiptare e risollëm në vëmendje dhe e morëm në konsideratë në përputhje me kushtet dhe dimensionet e reja të tekave të natyrës.

Nuk ka dyshim se koordinimi ndërinstitucional, rikthimi i vëmendjes tek paralajmërimet shkencore dhe studimet perspektive të arkivuara nga studimet shkencore dhe paralajmërimet laboratorike rreth dukurive të natyrës dhe efekteve mbi ekosistemin tonë dhe mjedisin, ndërhyrjet aktive mbi argjinatura dhe mbi kapilarët ujëmbledhëse të këtyre zonave, janë arsyet pse përmbytjet e ndodhura në 2010-ën nuk mund të krahasohen për nga kostot dëmsjellëse me ato të këtij viti.

Ky kontrast bëhet edhe më i madh kur përballesh me faktin se reshjet e vitit 2021 mund të konsiderohen të pazakonta dhe përbëjnë një fatkeqësi që ndodh jo shpesh.

Megjithatë, kontrasti i dy formave dhe i llojeve të menaxhimeve në kohë të përafërta, është gjithashtu një tregues se si mund t’ia dalim dhe se si mund të triumfojmë mbi tekat e natyrës.

Investimi serioz me orientim afatgjatë, ruajtja e kapaciteteve mbrojtëse të këtij mjedisi, aseteve të baseneve ujore dhe rrjetet shkarkuese e kulluese të tyre, janë arsye e fortë që përballë tekave të ripërsëritshme të natyrës të mos gjendemi në mëshirë të fatit, por të përballemi me një natyrë që mbron jo vetëm njeriun. Por, edhe e dëshiron mbrojtjen prej tij.

Marre nga Albanianpost

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

sociale sociale ornela cuci tekat e natyres ornela cuci tekat e natyres

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës