LIVE UPDATES
Bota

Situata në Ukrainë: Çfarë është NATO dhe pse Rusia nuk i beson?

16 Shkurt 2022, 15:27 Nga DOSJA

EUROPË- Vendet anëtare të NATO-s po peshojnë se sa larg nwse duhet të shkojnë për të ndihmuar Ukrainën, përballë një pushtimi të mundshëm rus. Aleanca – e cila përfshin SHBA-në, Britaninë e Madhe, Francën dhe Gjermaninë – po rrit gatishmërinë ushtarake dhe ndihmën për Ukrainën.

Çfarë është NATO?

NATO – Organizata e Traktatit të Atlantikut të Veriut – është një aleancë ushtarake e formuar në vitin 1949 nga 12 vende, duke përfshirë SHBA-në, Kanadanë, Britaninë e Madhe dhe Francën. Anëtarët bien dakord t’i vijnë në ndihmë njëri-tjetrit në rast të një sulmi të armatosur kundër një shteti anëtar. Qëllimi i saj fillimisht ishte të minimizonte kërcënimin e zgjerimit rus të pasluftës në Evropë. Në vitin 1955 Rusia Sovjetike iu përgjigj NATO-s duke krijuar aleancën e saj ushtarake të vendeve komuniste të Evropës Lindore, të quajtur Pakti i Varshavës. Pas rënies së Bashkimit Sovjetik në 1991, një numër i vendeve të ish-Traktatit të Varshavës u bënë anëtarë të NATO-s. Aleanca tani ka 30 anëtarë.

Cila është çështja aktuale e Rusisë me NATO-n dhe Ukrainën?

Ukraina është një ish-republikë sovjetike në kufi me Rusinë dhe BE-në. Nuk është një anëtar i NATO-s, por është një “vend partner” – kjo do të thotë se ekziston një mirëkuptim që mund të lejohet të bashkohet me aleancën diku në të ardhmen. Rusia kërkon garanci nga fuqitë perëndimore se kjo nuk do të ndodhë kurrë. Megjithatë, SHBA po refuzon të ndalojë Ukrainën nga anëtarësimi në NATO, duke thënë se si një vend sovran duhet të jetë i lirë të vendosë për aleancat e veta të sigurisë. Ambasadori i Ukrainës në Mbretërinë e Bashkuar, Vadym Prystaik tha se kohët e fundit se Ukraina ishte e gatshme të ishte “fleksibile” mbi qëllimin e saj për t’u bashkuar me aleancën ushtarake perëndimore. Megjithatë, një zëdhënës i Presidentit Volodymyr Zelensky e kundërshtoi, duke thënë se Ukraina mbetet e përkushtuar ndaj aspiratave të saj për t’u bashkuar me NATO-n dhe BE-në, siç përcaktohet në kushtetutën e saj. Ukraina ka një popullsi të madhe ruse etnike dhe lidhje të ngushta sociale dhe kulturore me Rusinë. Strategjikisht, Kremlini e sheh atë si oborrin e shtëpisë së Rusisë.

Për çfarë tjetër shqetësohet Rusia?

Presidenti Putin pretendon se fuqitë perëndimore po përdorin aleancën për të rrethuar Rusinë dhe ai dëshiron që NATO të ndërpresë aktivitetet e saj ushtarake në Evropën Lindore. Ai ka argumentuar prej kohësh se SHBA-ja thyen garancinë që dhanë në vitin 1990 se NATO nuk do të zgjerohej drejt lindjes. Ndërsa NATO hedh poshtë pretendimet e Rusisë dhe thotë se vetëm një numër i vogël i vendeve anëtare të saj ndajnë kufijtë me Rusinë dhe se ajo është veçse një aleancë mbrojtëse.

Shumë besojnë se grumbullimi aktual i trupave ruse në kufirin ukrainas mund të jetë një përpjekje për të detyruar Perëndimin të marrë seriozisht kërkesat e sigurisë së Rusisë.

Çfarë ka bërë NATO në të kaluarën për Rusinë dhe Ukrainën?

Kur ukrainasit rrëzuan presidentin e tyre pro-rus në fillim të vitit 2014, Rusia aneksoi gadishullin jugor të Krimesë të Ukrainës. Ai gjithashtu mbështeti separatistët pro-rusë që pushtuan zona të mëdha të Ukrainës lindore. NATO nuk ndërhyri, por u përgjigj duke vendosur trupa në disa vende të Evropës Lindore për herë të parë.

Ajo ka katër grupe luftarake shumëkombëshe me madhësi batalioni në Estoni, Letoni, Lituani dhe Poloni, dhe një brigadë shumëkombëshe në Rumani. NATO gjithashtu ka zgjeruar policimin e saj ajror në shtetet baltike dhe Evropën Lindore për të kapur çdo avion rus që shkel kufijtë e shteteve anëtare. Rusia dëshiron që këto forca të largohen.

Çfarë angazhimesh i ka dhënë NATO Ukrainës?

Presidenti i SHBA Joe Biden ka thënë se Rusia do të paguajë një “çmim të shtrenjtë” për pushtimin e Ukrainës dhe po dërgon përforcime në Evropë. Shtetet e Bashkuara po dërgojnë gati 3,000 trupa shtesë në Poloni dhe Rumani për të forcuar mbrojtjen e Evropës Lindore. SHBA ka vënë në gatishmëri edhe 8500 trupa të tjera të gatshme luftarake. Pentagoni thotë se ata do të vendosen vetëm nëse NATO vendos të aktivizojë një forcë të reagimit të shpejtë.

Ai shtoi se nuk ka plane për të vendosur ndonjë trupë amerikane në Ukrainë. Ministrja e Jashtme gjermane Annalena Baerbock ka paralajmëruar se çdo përshkallëzim i mëtejshëm ushtarak “do të sjellë një çmim të lartë për regjimin rus – ekonomik, politik dhe strategjik”.

Downing Street tha se Mbretëria e Bashkuar pajtohet se “aleatët duhet të marrin përgjigje të shpejta ndëshkuese, duke përfshirë një paketë të paprecedentë sanksionesh”.

A është NATO e bashkuar për Ukrainën?

Presidenti Biden ka thënë se ka “unanimitet të plotë” me liderët evropianë për Ukrainën, por ka pasur dallime në mbështetjen që kanë ofruar vende të ndryshme. SHBA thotë se po dërgon armë me vlerë 200 milionë dollarë, duke përfshirë raketat antitank Javelin dhe raketat anti-ajrore Stinger, dhe ka lejuar vendet e tjera të NATO-s të furnizojnë Ukrainën me armë të prodhuara nga SHBA.

Mbretëria e Bashkuar po furnizon Ukrainën me 2000 raketa antitank me rreze të shkurtër dhe ka dërguar personel ushtarak për të trajnuar ushtrinë ukrainase se si t’i përdorë ato. Aktualisht ka mbi 1000 trupa në grupe luftarake në Evropën Lindore, në Estoni dhe Poloni. Mbretëria e Bashkuar gjithashtu po dërgon 350 trupa të tjera në Poloni dhe i propozon NATO-s të dyfishojë fuqinë e saj në Estoni me 900 trupa shtesë. Ajo po shqyrton gjithashtu dërgimin e më shumë avionëve RAF në Evropën Jugore dhe dërgimin e një anije patrullimi detar dhe një shkatërrues në Mesdheun Lindor.

Po ashtu, ka urdhëruar 1000 trupa të jenë në gjendje gatishmërie për të ofruar mbështetje në rast të një krize humanitare të shkaktuar nga çdo agresion rus. Por sekretarja e Jashtme e Mbretërisë së Bashkuar, Liz Truss thotë se është “shumë e pamundur” që këto trupa të vendosen për të luftuar në Ukrainë. Disa anëtarë të NATO-s, duke përfshirë Danimarkën, Spanjën, Francën dhe Holandën, po dërgojnë avionë luftarakë dhe anije luftarake në Evropën Lindore për të forcuar mbrojtjen në rajon.

Megjithatë, Gjermania ka refuzuar kërkesën e Ukrainës për armë mbrojtëse, në përputhje me politikën e saj për të mos dërguar armë vdekjeprurëse në zonat e konfliktit. Në vend të kësaj do të dërgojë ndihmë mjekësore dhe 5000 helmeta. Presidenti Macron i Francës ndërkohë ka bërë thirrje për dialog me Rusinë për të de-përshkallëzuar situatën.

Marrë dhe përkthyer nga BBC

(k.m/dosaj.al)

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

bota bota konflikti rusi-ukraine nato konflikti rusi-ukraine nato

Sondazh

Poll

Publikohen pamjet nga brenda bazës ajrore të Kuçovës, Komandanti: E gatshme për stërvitjen e trupave

Publikohen pamjet nga brenda bazës ajrore të Kuçovës, Komandanti: E gatshme për stërvitjen e trupave

Tempulli 2/ Me kanabis gati për shitje dhe shuma parash, arrestohen 4 të rinj në Tiranë

Dalin pamjet nga kasollja ku u vra 50-vjeçari në Durrës

Kontrabandonin ilaçe dhe telefona, arrestohen dy persona në Tiranë, sekuestrohen 47 iPhone

I vunë flakën eskavatorit me vlerë 150 mijë euro, arrestohen 2 autorët e ngjarjes

Reshjet e shiut dhe borës në vend, policia: Moderoni shpejtësinë e mos kryeni parakalime të gabuara

Kampioni Alvin Karaqi mes lotësh: Për besë u ndjeva si Gjergj Kastrioti kur mora flamurin

'Dokumentar horror'/ Berisha publikon pamjet: Do ju paraqes terrorin që Bajrajt ushtruan më 14 maj

Krimi në Bulqizë/ Fqinji: Po hante bukë në banesë kur erdhën dy makina!

Dosja "Gjici"/ Zv.kryetari i bashkisë së Kukësit shkon në SPAK

Newsroom 11 |XAMA: LAJMI I FUNDIT FAKE QË PASHË, ISHTE PËR MUA

Newsroom 11 |XAMA: KËSHILLË QYTETARËVE- MOS LEXONI VETËM NJË BURIM

Newsroom 11 | XAMA: GAZETARËT NUK SHKRUAJNË ME EMËR, KJO S'ËSHTË ETIKE

Xama në Newsroom: Lajmet e rreme përhapin panik! Më akuzuan se kisha marrë para për një shkrim

Muka në Newsroom: Në Shqipëri ka portale gjobaxhie, u bëjnë shantazh njerëzve

Xama në Newsroom: Fake News shpërndahet më shumë në Facebook e Tik Tok! Gazetarët të shkruajnë emrin

Newsroom 11 |Kush prodhon lajme të rreme në Shqipëri

Newsroom 10 |SENJA: NE S'REAGOJMË NDAJ GJUHËS SË URREJTJES

Newsroom 10 |HAZIZAJ: 'ÇOHU ENVER', PJESË E GJUHËS SË URREJTJES

Newsroom 10 | HAZIZAJ KEMI MARRËVESHJE PËR TË MBROJTUR 'VIKTIMAT'

Newsroom 10 |HAZIZAJ: GJUHA E URREJTJES KA SHKAKTUAR DHE KRIME

Newsroom 10 |GAZETARI: GJUHA E URREJTJES, PJESË E SHOQËRISË

Newsroom 10 |HAZIZAJ: GJUHA E URREJTJES, E FRIKSHME NË SHQIPËRI

Vidhnin në banesa duke përdorur çelësa të klonuar, vihet në pranga 1 person,nje tjeter në kërkim

Newsroom 10 |GJUHA E URREJTJES PËRDORET NGA POLITIKA, AMA TË KONTROLLOJË GJUHËN E URREJTJES

Newsroom 10 | HAZIZAJ: STEREOTIPET NXISIN GJUHËN E URREJTJES

Newsroom 10 | HAZIZAJ: GJUHA E URREJTJES LUFTOHET ME EDUKIM

Newsroom 10 | Gjuha e urrejtjes në media, si dhe kush e shpërndan?

Ndryshimet në PS/ Gjiknuri: S'është fundi, por fillimi i diçkaje të re.

Inceneratorët/ S’kam dhënë asnjë kontratë pa garë, ato janë publike!

Ndihet 'i shitur' nga Rama? Gjiknuri: Nuk ndjej braktisje, kam komunikim me të prej 20 vitesh

Klosi: Kemi primare reformimin e partisë, PS synon mandatin e katërt

U shkarkua si Sekretar i Përgjithshëm, Gjiknuri: PS edhe kur fiton, refekton!

Digjet shtëpia në Shkodër, në banesë ndodhej një i moshuar, përfundon në spital

Vazhdon përplasja në PD! Basha kërkon mbledhjen e Komisionit të Etikës për të, Bardhi: Shenjë humbje

Vrasja e Jetmirës/ Autori u dënua me 28 vite burg, nëna e viktimës: Duhet dënim përjetë!

Newsroom 9 | Kallanxhi: Threads? S`besoj se do zgjasë shumë

Newsroom 9 | Eksperti i IT: Mos merrni për bazë asgjë thuhet në rrjet

Newsroom 9 | Gazetarja: po ndodhin vrasje nga tik tok

Newsroom 9 | Eksperti i IT: Fake News dallohet vetëm po të jemi kritikë

Newsroom 9 | Kallanxhi: Shqiptarët besojnë gjithçka shohin në rrjet

Newsroom 9 | Eksperti i IT, Tomi Kallanxhi: Tik Tok ka "fake news" sepse s'ka censurë

Newsroom 9 | Gazetarja: Shqipëria do kohë të përshtatet me Tik Tok

Newsroom 9| Eksperti i IT: Çdo rrjet është i përkohshëm, duhet të kujdesemi për vlerat

A mund të mbyllet TikTok për Shqipërinë? Flet për Newsroom eksperi i IT

Fëmija mbyllet brenda në shtëpi, nëna e alarmuar njofton zjarrfikësit, NDËRHYRJA nga ballkoni

Newsroom/ Karabolli: Shqipëria do kohë të përshtatet me TikTok, e provuan edhe gazetarët, s’ia dolën

Newsroom 9 |Tik-Tok Kultura, platformë krijimi apo dizinformimi?

Shoqata e Biznesit: Rënia e euros po na falimenton, BSH po fsheh atë që po ndodh!

Vasili në SPAK/ Meta: Asnjë shqetësim me drejtësinë, por afera e inceneratorëve