LIVE UPDATES
Bota

Shkalla e infeksionit të koronavirusit është ende shumë e lartë. Me siguri do të ketë një valë të dytë

28 Maj 2020, 21:01 Nga DOSJA
Shkalla e infeksionit të koronavirusit është ende shumë e

Të gjithë tani i dinë bazat se nëse R është më e madhe se 1.0, epidemia do të rritet në mënyrë eksponenciale dhe nëse është më pak se 1.0, përfundimisht do të zhduket. Sipas studimeve ekzistojnë disa lloje të R: R0 që vlen për një popullatë naive pa imunitet ose ndërhyrje; dhe “R efektiv” ose Re (i quajtur gjithashtu Rt). Bëhet me dije se ajo që  dy deri në katër javë më parë mund të llogaritet nga ndryshimet në spitalet e Covid-19 ose vdekjet.

Zyra për Statistika Kombëtare (ONS) tani po bën sondazhe nacionale për të vlerësuar proporcionin e njerëzve që mbajnë virusin dhe se si ndryshon me kalimin e kohës,  por këto duhen një javë ose dy për të përpunuar dhe raportuar. Kështu, që ata shprehen se  nuk mund të jenë  shumë të sigurt për vlerën e saktë të R ditë për ditë, dhe mund të jenë edhe më pak të sigurt për variacionet rajonale që bazohen në mënyrë të pashmangshme në më pak të dhëna sesa numrat kombëtar.

Komiteti i shkencës së qeverisë, Sage, vlerëson se vlera R për Mbretërinë e Bashkuar ishte midis 0.7 dhe 1.0 në 22 maj. Kjo është një vlerë mesatare në të gjithë vendin, dhe ka një ndryshim të konsiderueshëm rajonal, ndërkohë  Re mund të jetë dy herë më i lartë në veri-lindje sesa në Londër, qendra origjinale e epidemisë së Mbretërisë së Bashkuar.

Vlera R ndryshon tek individët, me ngjarje “super-përhapëse” që shoqërohen me një pjesë të lartë të infeksioneve. Modelimi i sëmundjeve infektive dhe të dhënat e sekuencave të virusit sugjerojnë që, herët në epidemi, 10% ose më pak të bartësve të viruseve çuan në rreth 80% të infeksioneve.

Sasia e virusit që çdo individ mbartës mund të jetë pjesërisht përgjegjës për këtë, por mundësitë e tij ose të saj për të kontaktuar të tjerët  në ahengje, në vendin e punës, në restorante ose shërbime fetare janë të rrezikshme.

Vlerësimet e hershme të R0, niveli origjinal i infeksionit, për Covid-19 ishin në intervalin prej 2.0 deri në 3.0, por vlerësimet më të fundit kanë ardhur në 4.0 ose më shumë. Kjo është në thelb më e lartë se vlerësimi i zakonshëm për gripin prej rreth 1.4 deri në 2.0. Shkalla e infeksionit ra në mënyrë graduale me serinë e rekomandimeve që filluan në 12 Mars, por nuk binin në mënyrë të shpejtë deri sa u njoftua bllokimi i plotë 11 ditë më vonë.

Për të rënë në të njëjtën normë, numri R tani do të duhet të jetë rreth 0.25  dhe askush nuk mendon se ka rënë në atë nivel.

Me Re kaq afër 1.0 ka në thelb dy mundësi. Së pari, ne mund të përpiqemi të përshpejtojmë rënien e numrit të personave të infektuar- duke e sjellë Re poshtë në mënyrë që masat e testimit, gjurmimi dhe izolimi efikas të kombinuara me karantinën e ardhjeve të reja mund të na japin një shans për të shtypur virusin deri në pikën e eliminimi virtual, siç është bërë në Korenë e Jugut, Tajvan, Australi, Zelandën e Re dhe mbase Kinë. U bë e qartë nga njoftimi i kryeministrit më 10 maj për lehtësimin e bllokimit që qeveria ka zgjedhur në vend të kësaj, të hap ekonominë kur ka ende një numër të madh të të infektuarve që nuk e dinë se mbajnë virusin.

Si pasojë, niveli i vdekjes Covid-19 do të stabilizohet por mund të mos bjerë shumë më i ulët, dhe kërcënimi për njerëzit e moshuar dhe ata në shtëpi të kujdesit do të mbetet serioze. Edhe për të arritur një stabilizim në kontekstin e vendimeve të “kthimit në punë dhe shkollë” të shpallura tashmë, duhet të vendosen tre elementë kryesorë të kontrollit. Mbledhjet të çdo lloji duhet të mbeten të kufizuara në madhësi për të parandaluar ngjarje të përhapura, dhe atyre që takojnë shumë njerëz çdo ditë, siç janë punëtorët e dyqaneve, punëtorët e kujdesit dhe drejtuesit e autobusëve, duhet t’u jepen pajisje mbrojtëse dhe të testohen rregullisht. Në trenat dhe autobusët, ka implikime të dukshme për sa njerëz mund të udhëtojnë. Dhe përdorimi i mbulesave të fytyrës duhet të jetë me patjetër.

Sistemi i përcjelljes së kontakteve duhet të jetë i funksionuar në mënyrë efikase. Megjithëse një sistem i provave dhe gjurmëve po prezantohet sot, shkencëtarët tashmë kanë paralajmëruar se ai do të parandalojë më pak se 15% të infeksioneve, duke pasur parasysh numrin e madh të infektuar ende.

Nga David Hunter

Marrë nga: The Guardian

Përshati në shqip: A.K.Dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota david hunter koronavirusi ne bote david hunter koronavirusi ne bote

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë