LIVE UPDATES
Bota

Regresi shqetësues i të drejtave të komunitetit LGBT në Evropën Lindore

24 Dhjetor 2021, 17:18 Nga DOSJA
Regresi shqetësues i të drejtave të komunitetit LGBT në

HUNGARIDuke nisur nga sulmet fizike, abuzimet online dhe ndryshimet në legjislacion, komuniteti LGBT (homoseksual, lesbike, biseksual, transgjinor) në Evropën Lindore dhe atë Qendrore ka pasur pak momente të lumtura më 2021.

Qeveritë populliste në Poloni, Hungari dhe vende tjera, kanë shfrytëzuar situatat jostabile, zemërimin dhe frikën – të nxitura edhe nga udhëheqësit fetarë apo pandemia e koronavirusit – për të çuar përpara legjislacione kundër komunitetit LGBT. Megjithatë, sipas Evelyne Paradis, drejtore ekzekutive në degën evropiane të Asociacionit Ndërkombëtar për këtë komunitet (IGLA), ky trend është parë edhe në disa pjesë tjera të Evropës.

“Polonia dhe Hungaria nuk përbëjnë anomali. Në vitin që po e lëmë pas, ne kemi parë më shumë shtypje politike kundër komunitetit LGBT, rritje të vështirësive socio-ekonomike dhe përhapje të urrejtjes, qoftë në rrugë apo edhe në formatin online”, ka thënë Paradis.

Një sulm ndaj një qendre të këtij komuniteti në kryeqytetin bullgar, Sofje, i udhëhequr nga një lider i djathtës ekstreme, që ka kandiduar edhe në zgjedhjet presidenciale; një ligj i ri në Hungari që ndalon mësimet të cilat promovojnë homoseksualitetin dhe ndryshimin e gjinisë; vende në Poloni të ashtuquajtura “zona të lira nga ideologjia LGBT”. Zemërim i madh është vërejtur ndaj një legjislacioni hungarez, i cili sipas kritikëve e barazon homoseksualitetin me pedofili, mirëpo sipas kryeministrit Viktor Orban i mbron fëmijët dhe familjen. Liderët e BE-së kanë dënuar legjislacionin hungarez dhe vetë Komisionarja e Bashkimit Evropian, Ursula von der Leyen e ka quajtur “të turpshëm”.

Mirëpo pothuajse të gjithë liderët e Evropës Lindore, ish-komuniste, nuk kanë pranuar që të nënshkruajnë një letër që dënon ligjin. Gjithë kjo situatë ka krijuar përplasje në kontinent, pasi disa analistë kanë thënë se po krijohet një “Bashkim i Evropës Lindore” duke u bazuar në pozicione që janë të kundërta me ato të BE-së për sundim të ligjit, të drejta të njeriut, të drejta të mediave dhe të drejta të komunitetit LGBT.

“Mendoj se e gjithë kjo qasje është shumë kundër Evropës. Shfaq shenja të krijimit të një lloj Perdeje të Hekurt”, ka thënë Marko Millosavljeviq, profesor i gazetarisë dhe mediave në Universitetin e Lubjanës, në disa komente për agjencinë e lajmeve Reuters.

Në kohën e rrëzimit të Murit të Berlinit më 1989, Evropa Qendrore dhe ajo Lindore kanë mirëpritur pjesëtarët e komunitetit LGBT. Në kthim edhe më madh në kohë, shumë shtete në rajon kanë qenë shumë më të avancuara në përmirësim të këtyre të drejtave, të paktën në letër.

“Në ish-Bllokun Lindor, këto shtete kanë qenë përparimtare për të drejtat e komunitetit LGBT. Polonia, për shembull, e ka dekriminalizuar homoseksualitetin më 1932”, ka thënë Agnieszka Koscianska, profesoreshë në Shkollën e Oksfordit për Studime Globale, gjatë një intervistë për Radion Evropa e Lirë.

Hungaria e ka dekriminalizuar homoseksualitetin më 1961, ashtu sikurse Çekosllovakia e atëhershme. Bullgaria ka vepruar njëjtë shtatë vjet më vonë, më 1968. Shtetet tjera po ashtu. Në Rumani, personi i fundit që është burgosur pse ka qenë homoseksual dhe ka ecur lirshëm në rrugë, është raportuar më 1998. Tri vjet më vonë, më 2001, ky shtet ka dekriminalizuar homoseksualitetin dhe i ka harmonizuar ligjet me ato të BE-së për të fituar anëtarësimin. Ish-Jugosllavia ka nisur po ashtu atëkohë që të shfuqizoj ligjet kundër homoseksualve. Megjithatë, homoseksualiteti ka vazhduar që të jetë i paligjshëm në Serbi dhe Kosovë deri më 1994, në Maqedoni deri më 1996 dhe në Bosnje-Hercegovinë deri më 1998.

Banorët e Evropës Perëndimore dhe asaj Lindore dallojnë në qëndrime sa i përket komunitetit LGBT, tregojnë disa sondazhe. Shumica e respodentëve në të gjitha vendet e Evropës Perëndimore kanë mbështetur martesat mes personave të gjinisë së njëjtë, sipas të dhënave të Institutit Pew. Në pothuajse të gjitha vendet e Evropës Lindore – me përjashtim të Republikës Çeke – shumica kundërshtojnë diçka të tillë. Këto ndasi thellohen sa më shumë që një person niset drejt lindjes, ka thënë Jacob Poushter, drejtor në departamentin për pikëpamje globale në Pew.

Mbështetja e pozicionit se homoseksualiteti duhet të pranohet nga shoqëria, vërehet më së shumti në Evropën Perëndimore. Në Gjermani, mbështetja shkon në 86 për qind, në Holandë 92 për qind, ndërsa në Spanjë është 89 për qind. Mirëpo sapo të kalojmë zonën e ndasive këto shifra ulen derisa të arrijmë te Rusia”, ka thënë Poushter në një intervistë për Radion Evropa e Lirë.

Sipas të dhënave të përpiluara më 2020, Poushter ka treguar se 47 për qind e personave në Poloni dhe 49 për qind e tyre në Hungari kanë thënë se homoseksualiteti duhet të pranohet. Në Bullgari, këto shifra bien në 32 për qind. Në Rusi, 14 për qind. Edhe në Republikën Çeke – më liberale se të tjerat – mbështetja shkon në 59 për qind. Ndonëse qëndrimet e përgjithshme mund të ndryshojnë, ndjenjat kundër komunitetit LGBT janë të lidhura kryesisht me lëvizjet e të djathtës ekstreme, si në Evropën Lindore, ashtu edhe atë Perëndimore, ka thënë, Heleen Touquet, udhëheqëse për vlera evropiane në Universitetin e Antverpit.

“Pjesëtarët e partive të së djathtës ekstreme kanë shfaqur qasje konservatore, heteronormative dhe binare sa i përket gjinisë dhe seksualitetit, që gjë e kufizon seriozisht të vetëshprehurit dhe lirinë e pjesëtarëve të komunitetit LGBT dhe personave që duan të sfidojnë ato që konsiderohen si norma tradicionale apo familjare. Kjo është diçka që ka të përbashkët e djathta ekstreme në Evropën Perëndimore me politikanë si (kryeministri sllovak) Janez Jansha, (kryeministri hungarez) Viktor Orban dhe partia udhëheqëse në Poloni, Ligji dhe Drejtësia”, ka thënë Touquet për Radion Evropa e Lirë.

Ndoshta jo edhe aq toksike, por qasja armiqësore ndaj komunitetit LGBT nuk është e kufizuar vetëm në klasën politike në Evropës Lindore. Në muajin korrik, 17 nga 27 liderët e vendeve të BE-së, kanë nënshkruar një letër të hapur, në të cilën është kritikuar legjislacioni i ri i Hungarisë. Estonia, Lituania dhe Letonia kanë qenë të vetmet vende ish-komuniste që e kanë nënshkruar atë. Në mesin e ndryshimeve në Kushtetutën Hungareze, të kryera në dhjetor të vitit 2020 është përfshirë edhe definicioni i familjes, duke e definuar atë si “martesë dhe marrëdhënie mes prindit dhe fëmijës”. Aty po ashtu është theksuar se “nëna është gruaja dhe babai është burri”.

Millosh Zeman, president i Republikës Çeke, i ka thënë televizionit CNN Prima më herët gjatë këtij vitit se transgjinorët e “neveritin”. Dunja Mijatoviq, Komisionare për të drejta të njeriut në Këshillin e Evropës, ka thënë në një shkrim të botuar në muajin gusht se komuniteti LGBT është duke u shënjestruar vazhdimisht nga politikanët popullistë.

Fajësimi i minoritetit LGBT është kthyer në taktikë nga ultra-konservatorët dhe politikanët nacionalistë të cilët e shpërfaqin veten mbrojtës të të ashtuquajturave ‘vlera tradicionale’ për të fuqizuar bazën e tyre apo për të qëndruar në fuqi. E kam vërejtur se stigmatizimi i komunitetit LGBT është vënë më shumë në pah gjatë proceseve zgjedhore”, ka thënë Mijatoviq.

Në Evropën Qendrore dhe atë Lindore, Rusia mund të jetë duke ushqyer këtë ndjenja, ka thënë drejtorja ekzekutive e Asociacionit Prano, Teodora Ion Rotaru. Grupet anëtare të këtij Asociacioni e organizojnë Festivalin vjetor të Krenarisë në Bukuresht.

Ne e shohim në media dhe media sociale një ndërhyrje të konsiderueshme të Rusisë, me qëllim të nxitjes së konfliktit. Ne e kemi parë këtë gjë kohën e fundit dhe me fushatën kundër vaksinimit, e cila ka disa elemente të njëjta me fushatat kundër të drejtave të komunitetit LGBT, sa u përket njerëzve dhe burimeve. Ne duhet ta kuptojmë se ekspertë të sigurisë veçse e shohin këtë lloj sjelljeje si pjesë të luftës hibride të Rusisë kundër BE-së, duke e sulmuar bllokun në vlerat themelore – liri, demokraci, sundim të ligjit dhe barazi”, ka thënë Rotaru për Radion Evropa e Lirë.

Marrë nga REL

Cila mendoni se është alternativa më e mirë:

View Results

bota bota hungaria kunder lgbtq komunitetit lgbtq ligji i hungarise per komunitetin lgbtq hungaria kunder lgbtq komunitetit lgbtq ligji i hungarise per komunitetin lgbtq

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë