Bota

Çmimi Nobel në Kimi, ndahet mes dy shkencëtarëve

6 Tetor 2021, 10:05 Nga DOSJA

Çmimi Nobel në Kimi, ndahet mes dy shkencëtarëve

SUEDI- Çmimi i Nobel në Kimi është ndarë mes dy shkencëtarëve këtë vit. Sipas The Nobel Prize, çmimin e kanë marrë shkencëtarët Benjamin List dhe David Macmillan.

Njoftimi i Nobel:

Ndërtimi i molekulave është një art i vështirë. Benjamin List dhe David MacMillan marrin Çmimin Nobel në Kimi 2021 për zhvillimin e tyre të një mjeti të ri të saktë për ndërtimin molekular: organokatalizën. Kjo ka pasur një ndikim të madh në kërkimet farmaceutike dhe e ka bërë kiminë më të pasur. Shumë fusha kërkimore dhe industri varen nga aftësia e kimistëve për të ndërtuar molekula që mund të formojnë materiale elastike dhe të qëndrueshme, të ruajnë energji në bateri ose të pengojnë përparimin e sëmundjeve. Kjo punë kërkon katalizatorë , të cilët janë substanca që kontrollojnë dhe përshpejtojnë reaksionet kimike, pa u bërë pjesë e produktit përfundimtar. Për shembull, katalizatorët në makina transformojnë substancat toksike në tymin e tymit në molekula të padëmshme. Trupat tanë gjithashtu përmbajnë mijëra katalizatorë në formën e enzimave, të cilat nxjerrin molekulat e nevojshme për jetën. Kështu, katalizatorët janë mjete themelore për kimistët, por studiuesit besuan prej kohësh se në parim kishte vetëm dy lloje katalizatorësh: metalet dhe enzimat. Benjamin List dhe David MacMillan marrin Çmimin Nobel në Kimi 2021 sepse në vitin 2000 ata, të pavarur nga njëri -tjetri, zhvilluan një lloj të tretë të katalizës. Quhet organokatalizë asimetrike dhe ndërtohet mbi molekula të vogla organike.

“Ky koncept për katalizën është sa i thjeshtë aq edhe gjenial, dhe fakti është se shumë njerëz kanë pyetur veten pse nuk e kishim menduar më parë,” tha Johan Vqvist, i cili është kryetar i Komitetit Nobel për Kimi.

Ndërkohë që në ditët e ardhshme do të ndahen çmimet Nobel për Letërsi, Paqe dhe Ekonomi.

(I.A/dosja.al)

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota benjamin list çmimi nobel david macmillan benjamin list çmimi nobel david macmillan