LIVE UPDATES
Bota

“Në një tokë e dominuar nga Ish-luftëtarët”/ Gratë e Kosovës marrin fuqi në kutitë e votimit

7 Mars 2021, 18:34 Nga DOSJA
“Në një tokë e dominuar nga

KOSOVË -Gratë po fitojnë përfaqësimin më të madh politik në Kosovë, duke rritur shpresat për më shumë barazi në një vend që ende jeton me shenjat e luftës kundër sundimit serb në vitet 1990, kështu nis një shkrim i publikuar në nytimes, për situatën në Kosovë.

Saranda Bogujevci vështroi pa u dridhur një grumbull vrimash plumbash të lëna në murin e kopshtit nga një masakër dy dekada më parë që zhduku pjesën më të madhe të familjes së saj dhe i shkaktoi 16 fishek në trup. Ajo është shprehur se mendja mund të ketë fshirë disa kujtime, por ende kanë ngelur “njollat e gjakut”.

“Unë ende mund të nuhas tokën të përzier me erën e gjakut,”-ka thënë ajo. 

Bogujevci, 35 vjeç, është shumë më tepër se një simbol i Kosovës. Ajo është pjesë e një vale të vështirë të grave që zgjidhen në Parlamentin e Kosovës, e cila shpalli pavarësinë në 2008, por mbetet një nga vendet më të varfra në Evropë. Në rezultatet e zgjedhjeve në Kosovë, u zbuluan se shumë gra kishin fituar vend, në total 40%.

Këto gra të zgjedhura i kanë bindur votuesit se mund t’i rezistojnë Serbisë, e cila ka refuzuar të njohë Kosovën si një shtet të pavarur dhe gjithashtu të përballet me korrupsionin, kriminalitetin dhe qeverisjen e dobët që shkatërroi shpresat e mëdha që ndoqën fundin e sundimit serb.

Nazlie Bala, një aktiviste për gratë që ishte ndihmëse e UÇK-së gjatë luftës, tha se forca dhe vendosmëria e zonjës Bogujevci e kishte bërë atë një emblemë dhe shpresë për Kosovën.

“Ajo është një e mbijetuar. Ajo është e fortë si guri. Ajo është e vërteta jonë,”-ka thënë ajo.

Ndërsa Bogujevci zë vendin e saj në legjislaturën e re, e cila do të zgjedhë presidentin e Kosovës, ajo dëshiron që puna, zyra më e lartë e vendit, të shkojë te një grua tjetër dhe e mbijetuar e kohës së luftës, Vjosa Osmani.

Osmani, e cili ka qenë president në detyrës që nga nëntori, kur Hashim Thaçi u arrestua, pritet të zgjidhet plotësisht në ditët në vijim. Osmani, fitoi më shumë vota se çdo kandidat tjetër dhe gjithashtu më shumë vota se kushdo tjetër që kur Kosova filloi mbajtjen e zgjedhjeve dy dekada më parë. Thirrja e saj është veçanërisht e fortë midis të rinjve dhe grave, më shumë se 60 përqind e të cilave, sipas rezultateve të votimit, votuan për një listë kandidatësh që ajo udhëhoqi së bashku me Albin Kurti, një kampion i vjetër i çështjeve progresive.

Kur Osmani iku me prindërit e saj nga shtëpia e tyre në veri të Kosovës në 1999 për t’i shpëtuar masakrave të shqiptarëve etnikë, ata u ndaluan në rrugë nga ushtarët serbë të cilët kërcënuan të vrisnin babanë e saj. Asaj i kishte futur një tytë armësh në gojën e saj, por ajo sërish protestoi.

“Trauma të tilla, prekën çdo familje në Kosovë. Kosova nuk është vetëm e gatshme për një presidente femër, por votoi për një, pavarësisht mizogjinisë së ngulitur dhe një mentaliteti patriarkal të ndërtuar me shekuj,”-ka thënë Osamani.

Osmani fyhej dhe kërcënohej rregullisht nga rivalët meshkuj. Sfidat me të cilat përballen deputetët e reja femra janë të mëdha. Korrupsioni është i shfrenuar, pabarazia është e madhe dhe zhvillimi i pakët. Pothuajse një e treta e popullsisë është e papunë, me një normë mbi 50 përqind për të rinjtë dhe 80 përqind për gratë. Shumë prej kandidateve femra në fushatën e tyre, i prekën këto çështje.

Shfaqja e grave në politikën e Kosovës ka qenë një proces i gjatë, i dhimbshëm. Kosova ka pasur një presidente femër, por kjo ishte rezultat i një marrëveshje e ndikuar nga Shtetet e Bashkuara, e cila udhëhoqi një fushatë bombardimesh të NATO-s dhe theu kontrollin e Serbisë në territor në 1999 dhe që atëherë ka luajtur një rol të madh në punët e saj.

Kombet e Bashkuara, të cilat administruan Kosovën për gati një dekadë pas luftës, vendosën gjithashtu një sistem kuotash në 2000 që u garantonte grave 30 përqind të vendeve në Parlament. Bogujevci, së pari hyri në Parlament në vitin 2017 nën sistemin e kuotave, por në këto zgjedhje ajo ka hyrë me vota, pasi ka fituar.

Igballe Rogova, një aktiviste për të drejtat e grave, tha se votuesit tani po shikonin kandidatet femra jo si gra me kuota, por si politikane që bëjnë premtime dhe i mbajnë ato dhe meritojnë votat.

Albin Kurti, i cili drejton një parti të qendrës së majtë që bashkoi forcat me zonjën Osmani, ka një rekord të fortë të promovimit të grave.

Partia e përbashkët zgjedhore që ai drejtoi me Osmani u zotua se të gjitha agjensitë shtetërore dhe ndërmarrjet do të urdhëroheshin të zbatonin barazinë e punësimit.

Bala, aktivistja, e cila ka qenë pjesë e luftës ka thënë se shumë gra kishin marrë pjesë në luftën e armatosur kundër forcave serbe, por më vonë ishin shkruar jashtë skenarit.

Rruga Bogujevci e për në Parlament ishte gjithashtu e gjatë.

“Gjithmonë kam thënë se nuk do të hyja kurrë në politikë,” tha ajo në një intervistë në vendlindjen e familjes së saj, Podujeva.

Ajo u dërgua në Britani për trajtim mjekësor, pasi luftimet mbaruan dhe kaloi gati 15 vjet duke ndërtuar një jetë të re në Manchester në veri të Anglisë, por filloi të bënte gjithnjë e më shumë udhëtime në rajonin e saj të lindjes. Ajo dëshmoi kundër vrasësve të familjes së saj para një gjykate në Beograd, kryeqyteti i Serbisë dhe ekspozoi një shfaqje arti që ajo kishte krijuar duke treguar historinë e familjes së saj. Ajo tani është zhvendosur përsëri në Kosovë, ku të huajt e ndalojnë atë në rrugë për të shprehur admirim dhe mbështetje.

(k.a/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

diaspora diaspora grat ne kosove fitoje vende ne parlemt kosova shkrimi i mediave te huaja per kosoven grat ne kosove fitoje vende ne parlemt kosova shkrimi i mediave te huaja per kosoven

Sondazh

Poll

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete