LIVE UPDATES
Ekonomi

Ministria miraton ndërtimin e 391 hidrocentraleve, në terren po ndërtohen dyfishi i tyre

29 Gusht 2019, 18:47 Nga DOSJA

TIRANË- Numri i përgjithshëm i hidrocentraleve të miratuara nga Ministria e Infrastrukturës dhe Energjisë ka arritur 714. Shifra, rreth dy herë më e lartë, sesa të dhënat e ofruara nga autoritetet, i përgjigjet 259 kontratave përfundimtare dhe 132 marrëveshjeve paraprake, të nënshkruara gjatë dy dekadave të fundit. Aktualisht, qeveria kujdeset të raportojë një shifër më të ulët të numrit të impianteve që prodhojnë energji elektrike nga burime hidrike.

Në janar, Belinda Balluku, ministre e porsaemëruar e Infrastrukturës dhe Energjisë njoftoi publikisht shifrën 4401. Por kjo rezulton të jetë e pasaktë, pasi u referohet vetëm të dhënave të Agjencisë së Trajtimit të Koncesioneve (ATRAKO). Shifra e ATRAKO-s, e cila, sidoqoftë është akoma më e lartë (466), reflekton në masën 90%, kontratat e nënshkruara deri në vitin 2013.

Sipas listës “ATRAKO”2, një iniciativë e Bankës Botërore për transparencë, e zbatuar prej Ministrisë së Ekonomisë, numri i kontratave koncensionare në fushën energjisë prej burimeve hidrike, të nënshkruara deri tani, mes Ministrisë së Infrastrukturës dhe Energjisë dhe kompanive private është 185 dhe i përgjigjet një numri të përgjithshëm prej 466 hidrocentraleve të regjistruara. Regjistrimi i fundit në listë i përket koncesionit për ndërtimin e digës së Kalivaçit, nënshkruar qershorin e shkuar.

Po ku ndodhet pjesa tjetër e hidrocentraleve?

Ato gjenden në listën e kapaciteteve të reja prodhuese të energjisë elektrike, me fuqi të instaluar deri nën 2 MW dhe që nuk janë objekt koncesioni, të miratuara në përputhje me Vendimin e Këshillit të Ministrave3 nr. 822, datë 7.10.2015, “Për miratimin e procedurave të ndërtimit të kapaciteteve të reja…”. Kjo listë, ende jo publike (por e siguruar përmes një vendimi gjyqësor4, pas refuzimit për akses nga Ministria e Energjisë), përfshin 73 kontrata të reja që i përgjigjen 79 hidrocentraleve dhe një regjistri prej 132 propozimesh të pakërkuara për ndërtimin e impianteve për prodhimin e energjisë, të cilat janë miratuar paraprakisht dhe që i përgjigjen 144 hidrocentraleve të tjera.

Në fund të 2015-s, qeveria Rama shmangu metodën e koncesionit për miratimin e hidrocentraleve, por nuk ndaloi miratimin e mëtejshëm të tyre. Qeveria  “i privilegjoi” kompanitë private, duke përjashtuar investitorët nga gara me oferta dhe lehtësoi procedurat, duke ia kaluar të drejtën e miratimit ministrit të energjisë e jo komisionit te specializuar të vlerësimit të ofertave. Me anë të VKM 822/2015, HEC-et nën 2 MW i jepeshin kërkuesit të parë, pa ndonjë garë të mirëfilltë mes investitorëve të interesuar, siç ndodh në rastin e HEC-eve, që miratohen nëpërmjet kontratës së koncensionit.

Qysh atëherë, duke përjashtuar 6-mujorin e parë të  2019-s, kur Ministria e Energjisë shpalli ngrirjen e përkohshme të dokumentacionit licencues, intensiteti i miratimit ka qenë i lartë. Vetëm gjatë tri viteve të fundit u miratuan 223 hidrocentrale, afërsisht, gjashtë në muaj. Ndërkohë, procesi i mëtejshëm, kontraktimi i plotë i hidrocentraleve po vijon, deri tani, për çdo tre hidrocentrale të miratuara, ministria ka arritur të nënshkruajë një kontratë përfundimtare.

Viti 2017 rezulton më i ngarkuari, me 60% të numrit të përgjithshëm të hidrocentraleve të miratuara.

Në Listën “ATRAKO”, 2009-a dhe 2013-a, rezultojnë me numrin më të madh të kontratave të nënshkruara. Të tria këto vite (së bashku me vitin 2017) kanë qenë, njëkohësisht vite elektorale.

Hidrocentralet e fundit i përkasin një kontrate koncensionare të nënshkruar qysh në vitin 2002, mes Ministrisë  së Industrisë dhe Energjetikës dhe shoqërisë italiane “Essegei” s.l.r për shfrytëzimin e 25 hidrocentraleve vendore, të ndërtuara gjatë periudhës komuniste, shumica e të cilave ishin dëmtuar përgjatë viteve dhe në vitin 2000, shumica e tyre ishin nxjerrë jashtë përdorimit.

Deri tani autoritetet kanë anuluar vetëm tre hidrocentrale (të miratuara paraprakisht, por jo të kontraktuara) dhe kanë premtuar se do të prishin në mënyrë të njëanshme 27 kontrata jo funksionale5 që u përgjigjen 80 hidrocentraleve. Nuk ka asnjë informacion publik, nëse një premtim i tillë po zbatohet, qoftë dhe për një kontratë të vetme, por Ministria e Energjisë ka theksuar më shumë se një herë se aksioni 4-mujor mbi verifikimin e zbatimit të kushteve të kontratave koncensionare, në gjysmën e parë të 2019-s, synoi përmbushjen e detyrimeve kontraktuale e jo anulimin e tyre.

Po çfarë parashikon të bëjë Ministria e Energjisë me kontratat jofunksionale? A do të rikontraktohen kompani të reja, me qëllim përmbushjen e këtyre detyrimeve? Kjo mbetet për t’u parë. Deri tani nuk ka ende një iniciativë konkrete.

Një eksperte e Grupit të Oponencës pranë AKBN-së (Agjencia Kombëtare e Burimeve Natyrore) shprehu shqetësimin se tani ekziston rreziku për fragmentarizim të mëtejshëm të rrjedhave ujore, duke zvogëluar kapacitetet instaluese në favor të një numri më të madh kontratash. Sipas ekspertëve, fragmentarizimi i rrjedhave është i padobishëm dhe përfitimi ekonomik prej tij është më i vogël sesa dëmi social apo mjedisor që shkakton.

Kështu, në total, numri i hidrocentraleve të miratuara është 714. Ky rekord vjen në një kohë kur konfliktet mes grupeve të interesit po shtohen; planet e menaxhimit të baseneve ujore ende nuk janë miratuar dhe kur transparenca e Ministrisë së Infrastrukturës dhe Energjisë po zbehet në funksion të një propagande me shkëlqim të rremë.

(Marrë nga Porta Vendore)

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

sociale sociale belinda balluku hidrocentralet ne shqiperi lejet per hidrocentrale belinda balluku hidrocentralet ne shqiperi lejet per hidrocentrale

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet