LIVE UPDATES
Insights

Mbi gjendjen aktuale të Pandemisë dhe ndihmat për njerëzit e biznesin

5 Gusht 2020, 19:14 Nga DOSJA
Mbi gjendjen aktuale të Pandemisë dhe ndihmat për njerëzit e

Rritja e shifrave të të infektuarve dhe fatkeqëve që ndërrojnë jetë në spitale nga Covid-19, të detyrojnë të flasësh edhe pse pata botuar në fund të prillit tre shkrime radhazi (respublica.al dt. 19.04; fb. 27.04; fb.30.04) e dy intervista televizive (tvt.al dt. 1.05 dhe report tv dt. 4.05), me të dhëna të hollësishme sipas rekomandimeve, veprimeve e përvoja e vendeve që si dhe ne ishin nën sulmin e koronavirusit, ashtu dhe të strukturave ndërkombëtare të ruajtjes së shëndetit. Trajtuam masat që duhesh të ndërmerreshin (qoftë dhe si propozime) për të kapërcyer me sa më pak dëme në jetë njerëzish e pasoja për të sëmurët, ashtu dhe për dëmet jo të pakta për ekonominë e familjeve dhe të vendit, të cilat do fillojnë të ndihen për një kohë të gjatë, po u vazhdua të mos ndërhyhet në mbrojtje të sipërmarrjeve dhe stimuj për të vijuar veprimtarinë.

Duke vlerësuar dobinë e mbylljes që u ndërmor, masat që propozoheshin synonin si mbrojtjen e njerëzve nga sëmundja, pra mospërhapjen e saj dhe kufizimin e vatrave të reja, ashtu edhe dëmi në ekonomi i shoqëruar me ndërprerjen e punës e pas rifillimit shkallë shkallë të punës, e sidomos pas kalimit të saj, të ishte i përballueshëm në kushtet e reja

Këshillat e OBSH dhe strategjitë që u përdorën në shumicën e vendeve që po përballojnë pandeminë ishte maska në vende publike të mbyllura, distancimi, e larja e duarve si masa për individin; ndërsa në vendet me grumbullim njerëzish (bare, njësi tregtare, reparte pune, kantiere e te tjera, veç masave të individëve duhesh përdorur dezinfektimi sistematik dhe kontrolle të përhershme nga ana e strukturave përkatëse të shtetit për marrjen e masave të mësipërme, që të mos ktheheshin në vatra infektimi e të përhapjes së pandemisë. Duhet të pranojmë që këto kërkesa nuk janë respektuar në masën e duhur dhe pasojat po ndihen. Vetëm kështu shëndeti i njerëzve mbrohet e sigurohet dhe punët që mundet të kryhen vazhdojnë.

Një grup parësor problemesh, që duhesh të përballoheshin, ishin masat shëndetësore që i takojnë shtetit: sigurimi i tamponëve dhe testeve të nevojshme që duhet të kryhen në ato përmasa të vendeve të tjera (duke kontrolluar gjithë kontaktet për të izoluar rastin apo vatrën), krijimi i spitaleve antiCovid nën kushte të rrepta izolimi (e jo vetëm ata, por edhe të tjerët) e i reparteve të nevojshme për të siguruar hospitalizimin e të sëmurëve që duhet të shtrohen në këto spitale, që duhet të kurohen me protokolle të qarta dhe pajisja e spitaleve në nivelin e duhur me mjete aparatura e personel edhe për ndihmën për të sëmurët që qëndrojnë në shtëpi etj. Për këtë u dhanë ndihma por dhe mund të kërkoheshin e siguroheshin të tjera për të plotësuar nevojat, sepse ndryshe përkushtimi dhe sakrificat e gjithë personelit mjekësor të angazhuar në këtë luftë do të rezultojnë të pamjaftueshme.

Veç këtyre për ruajtjen e shëndetit të njerëzve dhe mos përhapjen e virusit me të drejtë u bë “mbyllja” e cila edhe pse shkelej dha rezultate. Por situata po rëndohet nga muaji i fundit duke u bërë preokupante, sipas shifrave të përditshme që njoftohen zyrtarisht, e me pasoja po qe se nuk merren masat e duhura e sa më parë. Sipas OBSH dhe instituteve prestigjioze që ndjekin përditë të dhënat që vinë nga të gjitha shtetet, duhet që numri i tamponëve që kryhen duhet të jetë më shumë se 20 herë më i madh se të infektuarit me Covid 19. Thënë ndryshe, numri i të infektuarve nuk duhet të kalojë 5% të sasisë së tamponëve.

John Hopkins Hospital publikon përditë një grafik për situatën në këtë aspekt dhe në tabelat e tij jepen të dhënat për vendin tonë. Sipas OBSH dhe të tjerëve kur ky tregues është mbi 5% do të thotë se nuk kryhen sa duhet tamponë dhe se nuk ndiqen të gjitha kontaktet e të infektuarve, prandaj ekziston rreziku që të përhapet më shumë pandemia me pasoja të rrezikshme në të ardhme.

Për ta ilustruar këtë po japim të dhënat e Italisë të datës së djeshme 4 gusht: janë kryer 43788 tamponë dhe kanë rezultuar të infektuar 190 persona (230 tamponë për një person), ndërsa teste sierologjike 23.491..Nga fillimi i pandemisë janë kryer 6.984.589 tamponë dhe 4.155.814 teste sierologjike, të infektuar ka 248.419 dhe kanë humbur jetën 35.171 persona dhe treguesi i mësipërm është 3,56%. Ndërsa në Sh.B.A. gjatë gjithë periudhës së pandemisë janë kryer rreth 65.000.000 tamponë, ka 4.771.519 të infektuar dhe kanë humbur jetën 156.807 persona dhe ky tregues është 7.13%.

Në vendin tonë janë kryer 38191 tamponë dhe 5011 teste (?), ndërsa persona të infektuar rezultojnë 5750 persona. Kjo do të thotë që treguesi i përmendur më lartë për gjithë periudhën është 15% ndërsa për ditën 4 gusht është 23,8 %. Nga këto të dhëna dhe treguesit analizues të OBSH bindemi, se me gjithë se kjo mangësi është ngritur disa herë në shtypin shqiptar, nuk ndiqen e kontrollohen të gjitha kontaktet (mundet për mungesë tamponësh, personeli e kapacitete laboratorike, që për 5 muaj pandemi shteti detyrohesh ti plotësonte) çka ka rritur infektimet pas hapjes graduale dhe mos respektimit të rregullave për të siguruar mbrojtjen e personave nga kontakti me të tjerë, si nga individët, vendet e punës dhe gjetkë, ashtu dhe mungon si duhet, kontrolli detyrues i organeve shtetërore.

Duhen pra masa të menjëhershme nga organet që e kanë për detyrë…sepse një mbyllje e dytë, në rastin më të keq të rritjes së epidemisë, do kishte pasoja katastrofike për njerëzit dhe ekonominë, pra duhet të bëjmë gjithçka nevojitet. Njëherazi shqiptarëve nuk i duhen artikuj të përkthyer nga autorë të veçantë që janë kundër opinionit të institucioneve shëndetësore kryesore të botës, as dhe shkrime vendase me grafikë se kur vjen piku e kur zhduket epidemia (të cilat autorët i bëjnë hasha pas dy muajsh) por, na mjaftojnë udhëzimet e herëpashershme të OBSH e protokollet se si veprojnë vendet që po përballojnë më mirë pandeminë, madje dhe ndihma dhe ekspertiza e tyre. Shkelja e tyre nuk duhet lejuar. Ndërsa ne: maskën në vende publike, distancimin, larjen e duarve e karantinimin kur duhet…dhe të shmangim çdo teprim në jetën tonë në këto kushte të reja.

Edhe njëherë nuk mund të mos shpreh mirënjohjen për punën plotë vetëmohim e sakrifica të gjithë personelit mjekësor të angazhuar në përballimin e Covid-19; punë e cila do shpërblyer sipas Kodit të Punës për orët jashtë orarit plus një bonus për shkallën e lartë të rrezikut, që për ata në vijën e parë duhet të jetë së pakut 50% (këtë e vendosin ata që e kanë për detyrë). Kjo gjendje duhet të ndryshojë sa më parë.

Grup tjetër i problemeve dhe masave lidhet me ekonominë.
Së pari, ndihma për të mbijetuar familjet pjesëtarët e të cilave mbeten pa pune; së dyti, ndihma për sipërmarrjet që u mbyllen, pjesërisht apo dhe tërësisht e që rrezikojnë të mbyllen pas vjeshtës për pamundësi të vijimit të aktivitetit dhe së treti, mungesa e një plani real e të dobishëm investimesh publike që ndikojnë në ekonomi dhe ndihmë sipërmarrjes private për investimet zhvillimore.

Qeveria ka detyrimin për të ndihmuar individët që dëmtohen nga mbyllja me urdhër shteti e veprimtarive të ndryshme dhe kufizimi i lëvizjeve. Po kështu ajo duhet deri diku të sigurojë e financojë masat mbrojtëse për ata që punojnë. Duke pasur parasysh mënyrën sesi e trajtuan këtë periudhë vendet e tjera, konsideruar që një pjesë e madhe e shqiptarëve janë në varfëri dhe mbahen me pagën e muajit, ashtu si të tjerë nuk kanë as sigurinë e një page minimale e ndihme sociale të mjaftueshme e sidomos pensionet e ulëta, të vetëpunësuarit madje dhe ata që nuk përfitojnë asnjërën nga këto, dhe dihet që janë në vështirësi, propozuam që të jepej ajo, që në Francë e Gjermani quhet, “pagesë papunësie e pjesshme” (d.m.th. të shërbejë si asistencë papunësie apo si Kemp) që të jetë nga 30000 L. për pagën minimale e deri 60000 për të tjerat (shifër kjo e fundit për tu diskutuar) llogaritur qysh nga muaji mars deri në rifillimin e rregullt e të lejuar të punës dhe pa mbajtur detyrimet për sigurimet sociale e shëndetësore, faljen tërësore a të pjesshme kamatave e detyrimeve të prapambetura prej vitesh nga individët ndaj shtetit, si dhe shtyrjen në kohë të detyrimeve fiskale e të tjera detyrime, subvencionimin e një pjese të qirave. Këto u bënë pjesërisht me justifikimin: “të hanë kursimet” kur dhe ata që kishin këtë mundësi i mbaruan…po të tjerët ?? Duhet menduar dhe kjo që të rriten dhe konsumet.

Në rastin e mbylljes së një biznesi për shkak të masave kundër epidemisë qoftë ato dhe të pjesshme, për të fillojnë me njëherë vështirësitë e përballimit të mungesës së të ardhura nga mos shitjet e mallit stok dhe vijimit të veprimtarisë, ndërkohë që ai ka detyrime ndaj bankave e detyrime fiskale ndaj qeverisjes qendrore e asaj vendore. Bizneseve ju mungon likuiditeti, u janë pakësuar të ardhurat dhe nuk mund të respektojnë dot afatet fiskale. Prandaj propozuam që si kudo biznesi duhesh përkrahur për të mos falimentuar, duke marr përsipër shteti ti ndihmoj sipas rastit me grante e likuiditet, si dhe kredi të buta për të pasur mundësi të rifillojnë punën apo për të vijuar eksportin apo dhe importin, kredi deri 2 vjeçare e të buta me garanci shtetërore, ndërsa për ecurinë e mëtejshme kredi zhvillimi me afate 5-7 vjet e më shumë sipas rastit, garanci për import-eksportet përndryshe biznesi nuk do mbijetoj, çka do jetë katastrofike dhe për punësimin dhe me pasoja afatgjatë për vendin dhe njerëzit.

Pak ndihma pati në këto drejtime rënduese për të punësuarit dhe biznesin dhe po e ilustrojmë me një shembull: Bashkia e Tiranës shtyu për biznesin pagesën e taksave dhe tarifave vendore nga 20 prilli në 15 korrik, ndërkohë që këto janë taksa vjetore; ndërsa për taksat e pronës shtyu afatin e pagesave të këstit të parë nga 20 prilli në korrik dhe kërkon në 31 gusht këstin e dytë të kësaj takse vjetore; e kështu veprohet e për taksat e tjera ndaj administratës qendrore. Absurditetin e këtyre veprimeve po e ilustrojmë me një shembull të para afro 4 mijë viteve marrë nga Kodi i Hammurabit (1792-1750 B.C) ku thuhet :

48. Në se dikush ka një detyrim a borxh për një hua dhe stuhia ja hedh drithin në tokë, apo drithi nuk bëhet për mungesë të ujit, në atë vit ai nuk detyrohet t’i japë kreditorit të tij asnjë kokërr, e ai lan (fshin) tabelën e borxhit me ujë dhe nuk paguan detyrimet për atë vit.

Ideja është mjaft e qartë: nuk mund ta lësh tjetrin pa bukë kur kemi një fatkeqësi natyrore, d.m.th. si punëtorin ashtu e prodhuesin. Për këtë duheshin dhe ende duhen një sërë ndihmash si për qytetarët e ashtu dhe për biznesin.

Marrë nga Respublica

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

opinione opinione aleksander meksi aleksander meksi

Sondazh

Poll
Insights 5 Gusht 2020, 13:02

Brenga e një emigranti!

TIRANË- I dashur baba! (Ajo që e vuante mosbindjen time si fëmijë ishte mami. Por le të jetë kjo letër vetëm e jona. Vetëm e ne të dyve.)E di, nëse unë të ...

Insights 31 Korrik 2020, 15:51

NËNO UNË VDIQA!

TIRANË- Nëno më fal, por unë po iki nga ty dhe nga kjo jetë! Po iki duke e ditur se faji ishte i imi dhe me brengën:- Po sikur jeta ime të ishte ndryshe. P...

Insights 31 Korrik 2020, 15:27

Frika nga Covid-19, na mbron apo dëmton?

Frika ruan vreshtin thotë populli, po njeriun a e ruan? Njerëzit janë të pajisur me frikën për t’u mbrojtur nga rreziqet e mundshme dhe e shprehin atë varësisht...

Insights 29 Korrik 2020, 17:50

SPAK-u nis të shkruajë historinë!

TIRANË- Kur fillova te kritikoja menyren si po perzgjidheshin reformatoret e drejtesise dhe personat qe u emeruan ne SPAK, disa miq te huaj (dashamir ndaj ...

Insights 26 Korrik 2020, 09:48

“Mbreti i botës” duket i plakur

Një divorc. Një fejesë. Më pas ai u bë me një djalë. Për pak i shpëtoi vdekjes. Në këtë kohë nxorri edhe Britaninë e Madhe nga BE dhe luftoi një pandemi. Të gji...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet