LIVE UPDATES
Bota

Këndvështim përtej krizës/ Analisti Parsi “guxon”: Tre skenarë për post-COVID, dy nuk janë të mira. Pse fiton bota d

7 Maj 2020, 13:44 Nga DOSJA
Këndvështim përtej krizës/ Analisti Parsi

A do t’i shndërrojë pandemia shoqëritë tona? SARS – CoV – 2 mund të jenë nxitësi i pavullnetshëm i ndryshimeve gjeopolitike dhe ekonomike. Tani për tani pandemia na detyron në një rrethim dhe e ardhmja duket e vështirë për t’u parashikuar. Shkencëtari dhe analisti politik Vittorio Emanuele Parsi, profesor i Marrëdhënieve Ndërkombëtare në Universitetin Katolik të Milanos, ka provuar me guxim të madh të parashikojë se çfarë na pret. Ai ka parashikuar tre skenarë.

Profesor Parsi, cila është pika e dobët e mënyrës sonë të jetës që ka ekspozuar virusi?

Ajo është e ndërsjelltë dhe e ndërtuar pa e kuptuar se rezistenca e elementit më të brishtë “dikton” atë të të gjithë sistemit: dhe faktori njerëzor është gjithmonë më i prekshmi. Nuk është aspak paradoksale që globalizimi është pezulluar nga një virus biologjik. Për afro dyzet vjet, ne kemi jetuar në një botë ku gjithçka që është e lëvizshme dhe e dematerializuar ka pasur vlerë gjithmonë e më shumë në rritje  dhe e ka shtuar presionin mbi të drejtat e njeriut, duke e zvogëluar rolin e tyre. Paradoksi i vërtetë është se kulti i dematerializmit është forma e fundit dhe më delikate e materializmit.

Rasti i ngjarjes 201 (një simulim i pandemisë së fundit) që ju përmendni është shumë interesante. Sa e kemi nënvlerësuar rrezikun e një pandemie? Dhe pse, sipas jush?

Shenjat ishin të vazhdueshme. Ne kemi ekzekutuar rrezikun e një pandemie globale me Sars, Ebola dhe me format e ndryshme të gripit të shpendëve. Përgatitja mund të bëhej që atëherë duke investuar para në një seri masash që nuk ishin menjëherë fitimprurëse, rendimenti i të cilave do të vlerësohej për një afat të gjatë. Një zgjidhje e vështirë në një sistem ekonomik në të cilin është vepruar me një logjikë mbizotëruese. Hiperfinancimi i ekonomisë ka favorizuar këtë ngritje dhe gjithashtu ka çuar në një çekuilibër progresiv të marrëdhënieve të pushtetit midis shumicës dhe pakicës. Diçka që është përkthyer në humbjen e efektivitetit të demokracisë si një mjet për të përmbajtur efektet politike të pabarazisë.

Ju propozoni tre skenarë për post-Covid. A mund të na i  shpjegoni ato? E para është ajo e Restaurimit …

Saktësisht siç ndodhi në 1815, do të mbizotërojë iluzioni i të qenurit në gjendje për një rivendosje të sistemit politik dhe ekonomik (si vendas, ashtu edhe ndërkombëtar). Konkurrenca për udhëheqje midis SHBA-së dhe Kinës do të vazhdojë ndërsa BE-ja do të mbijetojë, duke përdorur një vizion “buxhetor” të politikës. Regjimet e brendshme politike do të theksojnë dimensionin e tyre teknokratik duke nxitur demobilizimin politik,

Në skenarin e “fundit të perandorisë”, ju shihni më pak demokraci dhe fundin e BE-së. Pse kështu?

Sepse nëse BE nuk do të ishte në gjendje të “bënte ndryshimin” edhe në pandemi, nëse sfida e solidaritetit dhe ndarjes dështon për herë të tretë në 10 vjet, fati i saj politik do të vulosej. Për më tepër, në një skenar nga kalimi në një botë të mbyllur në sfera gjithnjë e më të padepërtueshme politike dhe ekonomike, ku askush nuk do të mund të ushtronte lidership global, multilateralizmi do të zhdukej. Do të kishte një reagim të fortë në drejtim të sovranitetit populist, që do të trazonte BE-në. Do të kishim regjime udhëheqëse me mobilizim politik nga lart.

Në skenarin optimist të rilindjes, globalizimi dhe pabarazitë zvogëlohen. Si mund të ndodhë kjo?

Ndikimi shkatërrues i pandemisë në Shtetet e Bashkuara, i shoqëruar me zgjedhjet e nëntorit do të na lejonte të ndryshonim sensin e asaj që konsiderohet normale. Krizat e mëdha, njësoj si ato pas vitit 1929 ose pas Luftës së Dytë Botërore, ofrojnë mundësi vërtet të jashtëzakonshme për ndryshime. Dhe të mos harrojmë se faza aktuale neoliberale filloi edhe me krizën e viteve 1970. Për shkak të përqendrimit të tyre në botën e sotme, i shoqëruar me faktin se ata mbesin një sistem pluralist, në të cilin opinioni publik “ka rëndësi”, ndryshimi akoma mund të shkaktohej në Shtetet e Bashkuara.

A do të ishte gjithashtu një skenar me më pak pasuri?

Jo. Do të ishte një botë më e drejtë dhe më pak e pabarabartë. Do të ishte një botë e aftë të mendojë se ekuipazhi nuk është vetëm përbërësi më i prekshëm i anijes, por edhe ai thelbësor dhe i pazëvendësueshëm. Pa pilot, një anije është vetëm një anije fantazmë që vetëm lundron.

Marrë nga Avvenire.it

(k.m/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota koronavirusi ne bote vittorio emanuele parsi koronavirusi ne bote vittorio emanuele parsi

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet