LIVE UPDATES
Art&Argëtim

Historia e Dervish Himës, publicistit dhe diplomatit shqiptar që ishte pjesë e kazasë së Ohrit në vilajetin e Manastirit

30 Shtator 2020, 20:15 Nga DOSJA
Historia e Dervish Himës, publicistit dhe diplomatit shqiptar që ishte

Dervish Hima, lindur më 1872 në Strugë, asokohe pjesë e kazasë së Ohrit në vilajetin e Manastirit, me emrin Ibrahim Mehmet Naxhi Spahiu. Babai i tij Maksud Naxhi Spahiu ishte një nga pronarët kryesorë të tokës në rajon. Pasi kreu arsimin fillor në vendlindje, shkollimin e mesëm në Manastir dhe arsimin administrativ në Selanik, shkoi në Stamboll dhe filloi të marrë arsim në Mekteb-i Tıbbiyye-i Şahanede (Shkollë Mjekësore Ushtarake asokohe, sot Universiteti i Shkencave Mjeksore të Stambollit).

U bashkua me xhonturqit ndersa studionte dhe njekohesisht filloi te mendojë për të ardhmen e Shqiperisë. Si pasojë nuk mund të shmangte ndëshkimin për këto aktivitete. U burgos ne birucat e Yedikule (burg i famshëm i Stambollit) për nje periudhe të shkurtër në kohe. Largohet nga Stambolli pa mbaruar arsimimin më 1895 dhe u kthye në Shqipëri. Pavarësisht moshës së re (23 vjeç) duke u përpjekur të njihte rajonin udhëtoi nëpër Shqipëri me rroba qeramarrësish, dervishësh e tregtarësh. Vizitoi pothuajse gjithe qytetet shqiptare, u fliste njerëzve, mblodhi fonde e hapi shkolla të vogla e siguroi botimin e disa broshurave dhe gazetave. Kjo periudhe përkon me emrin e ri “Dervish Hima” me te cilin u njoh me vone.

Në pamundësi për të duruar presionin e fortë mbi të, iku në Bukuresht më 1897. Në 1898 ai botonte një gazetë në gjuhën shqipe, frënge dhe rumune me emrin “Pavaresia e Shqipërisë” në Bukuresht dhe filloi të punojë për organizimin e një kongresi pan shqiptar në Bukuresht në 1899. U vendos në Itali si pasoje e presionit te qeverise osmane ndaj asaj rumune. Atje botoi në shqip dhe frëngjisht gazetën “Zani i Shqipërisë (L’écho d’Albanie) me Mehmed Bej Frashërin. Pas kthimit të Mehmed Frashërit në Stamboll, Dervish Hima mori gazeten dhe i ndryshoi emrin në “Albania”.

Dervish Hima mori pjesë në Kongresin e Parë Xhonturk të mbledhur në Paris në 4 Shkurt 1902 nën udhëheqjen e Princit Sabahaddin. Gati shtatëdhjetë emra nga figurat më të shquara të xhonturqve dhe kundërshtarët e Abdulhamidit morën pjesë në këtë kongres, ku përfaqësoheshin pothuajse të gjithë elementët që përbënin Perandorinë Osmane. Përveç Dervish Himës, në kongres morën pjesë kundërshtarë të tjerë shqiptarë si Ibrahim Temo (Starova apo Bërzeshta), Ismail Qemali, Hoxha Kadri dhe Jashar Erebara. Dervish Hima, i cili përfaqësonte shqiptarët italianë, u kritikua nga krahu nacionalist i Turqve të Rinj për sugjerimin dhe inkurajimin e tij për të shkruar shqip me shkronja latine.

Pas trazirave xhonturke në 1909, 1910 e 1911, shumicen e parlametit e mori Komiteti i Bashkimit dhe Progresit ndërsa shqiptarë si Hasan Prishtina dhe Ismail Qemali ishin midis tyre. Kur Shqipëria po kthehej në një vend zjarri, Dervish Hima nuk mund të pritej të tërhiqej në cepin e tij. Ai filloi te organizonte rebelimin në Ohër dhe Manastir dhe me pas u zhvendos në Korfuz ku filloi të punojë për të përhapur rebelimin në jug të Shqipërisë. Dervish Hima, i cili mori pjesë në Kongresin e Triestes të mbajtur midis 27 shkurt – 6 mars 1912, së bashku me Faik Konicën, Hile Mosin dhe Fazil Toptanin, u bë një nga figurat e shquara të kongresit.

Ne shpalljen e pavaresise me 28 nentor 1912, megjithese delegat i Ohrit dhe Struges, Dervish Hima nuk figuron si nenshkrues. Të dhëna nga gazeta turke “Sabah” thonë se ate dite Dervish Hima nisej nga Stambolli për Shqiperi. Me pas, Dervish Hima, u emërua si inspektor arsimi në Tiranë nga forcat pushtuese Austriake në vjeshtën e 1917 dhe  në Drejtorinë e parë të Përgjithshme të Shtypit dhe Transmetimit në kohen e  presidences së Ahmet Zogut.

Ai vdiq në Tiranë në 13 Prill 1928 në moshën 56 vjeç. Fotografia është e fotografit korçar Petro Dhimitri. Fotografit që shkrepi edhe foton e famshme të kremtimit të përvjetorit të parë të pavaresise me 1913.

Përpunuar me ngjyra nga Suad Barbullushi

Dosja.al

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

dikur dikur dervish hima dervish hima

Sondazh

Poll

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi