LIVE UPDATES
Bota

Epoka e bollëkur ka mbaruar, e ardhmja e energjisë ngelet e pasigurt

10 Tetor 2021, 15:53 Nga DOSJA
Epoka e bollëkur ka mbaruar, e ardhmja e energjisë ngelet e pasigurt

SHBA – Për pjesën më të madhe të gjysmë dekadës së fundit, fjala kryesore në sektorin e energjisë ishte “bollëku”.  Javët e fundit, megjithatë, është mungesa e energjisë, dhe jo një bollëk e saj, ajo që ka tërhequr vëmendjen e botës. Në sipërfaqe, situatat duken të palidhura. Britania po vuan nga mungesa e shoferëve të kamionëve për të furnizuar karburantet me benzinë. Ndërprerjet e energjisë në pjesë të Kinës pjesërisht rrjedhin nga përpjekjet e vendit për të frenuar emetimet. Pakësimi i rezervave të thëngjillit në stacionet e energjisë në Indi lidhet me një rritje të çmimit të importeve të mallrave.

Sipas The Economist, një industri që kishte kërkuar prej kohësh të raciononte prodhimin e lëndëve djegëse fosile për të mbajtur çmimet e larta papritmas u gjend e mbytur me furnizim të tepërt, pasi bumi i argjilës në Amerikë uli çmimin e naftës në të gjithë botën dhe burimet e energjisë së pastër, të tilla si era dhe dielli, konkurruan me lëndë djegëse të tjera të përdorura për prodhimin e energjisë, të tilla si qymyri dhe gazi natyror.

Megjithatë, një faktor themelor pritet të përkeqësojë mungesën në vitet e ardhshme: një rënie në investimet në puset e naftës, shpërndarësit e gazit natyror dhe minierat e qymyrit. Kjo është pjesërisht një pasojë nga periudha e bollëkut. Këtë vit mungesa e investimeve është një nga arsyet kryesore pse çmimet e të tre mallrave të energjisë janë rritur. Çmimet evropiane të gazit, megjithëse të paqëndrueshme, ishin afër niveleve rekord ndërsa nafta kaloi 81 dollarë për fuçi pasi Organizata e Vendeve Eksportuese të Naftës (opec), dhe prodhuesit si Rusia që janë pjesë e aleancës opek +, iu rezistuan thirrjeve për të rritur prodhimin në një takim më 4 tetor.

Kjo krizë nuk do të jetë e mirë për një botë që ende merr pjesën më të madhe të energjisë nga lëndët djegëse fosile. Por të paktën mund të përshpejtojë kalimin në burime më të gjelbra dhe më të lira të energjisë. Kompanitë e mëdha të naftës të sektorit privat, të tilla si ExxonMobil dhe Royal Dutch Shell, janë duke hasur në presion nga investitorët për të trajtuar investimet në naftë dhe gaz si diçka të rralë. Kjo ndodh sepse aksionerët e tyre mendojnë se kërkesa për naftë do të arrijë kulmin, duke i bërë projektet afatgjata joekonomike, ose sepse ata preferojnë të mbajnë aksione në kompanitë që mbështesin kalimin në energji të pastër.

Edhe pse çmimet po rriten, investimet në naftë nuk tregojnë shenja të rritjes. The Economist ka shikuar parashikimet e shpenzimeve kapitale për prodhuesit e mallrave amerikanë dhe evropianë në 2021 dhe 2022 në krahasim me vitin 2019. Ndërsa firmat minerare parashikojnë rritje të mëdha të shpenzimeve kapitale, investimet në energji pritet të bien ndjeshëm. Firmat e naftës në vend të kësaj po japin para të tepërta për aksionerët. Një faktor tjetër që pengon investimet në naftë është sjellja e vendeve të OPEC+. Gjysmë dekada e çmimeve relativisht të ulëta gjatë “epokës së bollëkut”, e cila arriti kulmin e saj me një kolaps çmimi në fillim të pandemisë, shkatërroi arkën shtetërore. Kjo shkurtoi fondet për investime. Ndërsa çmimet rikuperohen, përparësia e qeverive nuk është të zgjerojë kapacitetin e prodhimit të naftës, por të rrisë buxhetet kombëtare. Për më tepër, prodhuesit shtetërorë janë të kujdesshëm, të shqetësuar se një shpërthim i ri i rasteve të Covid-19 mund të godasë përsëri kërkesën.

E gjithë kjo i vë prodhuesit e lëndëve djegëse fosile në një gjendje të vështirë. Një rënie e investimeve mund të bëjë të mundur që disa investitorë të naftës, gazit dhe qymyrit të dalin si banditë. Por sa më gjatë çmimet të qëndrojnë të larta, aq më shumë ka gjasa që kalimi në energjinë e pastër të vfundosë industrinë e karburanteve fosile. Konsumatorët, ndërkohë, duhet të përgatiten për më shumë mungesa. Epoka e bollëkut ka përfunduar.

(m.k/dosja.al)

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota kriza e energjise ne europe opec kriza e energjise ne europe opec

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë