LIVE UPDATES
Ekonomi

Nuk pritet një recesion global

Por po të vërejmë më nga afër të dhënat e fundit, do të kuptojmë se ekonomia globale nuk është në rrezik dhe se paniku i tregjeve mund të jetë i gabuar. Marrim së pari tregun e punës.

31 Gusht 2024, 08:04 Nga I.A

Nuk pritet një recesion global

SHBA- Pasi u raportua një rënie e punësimit në Amerikë, është rritur frika se ekonomia më e madhe në botë po shkon drejt recesionit. Tregjet amerikane të aksioneve kanë rënë, dhe kjo frikë është përhapur në vende të tjera. Indeksi Topix i Japonisë është ulur me 15% që nga niveli i fundit. Indeksi kryesor i Gjermanisë është ulur me 7%. Kur Amerika teshtin, bota ftohet.

Por po të vërejmë më nga afër të dhënat e fundit, do të kuptojmë se ekonomia globale nuk është në rrezik dhe se paniku i tregjeve mund të jetë i gabuar. Marrim së pari tregun e punës. Shkalla e papunësisë në Amerikë është rritur që nga niveli më i ulët prej 3.4% në prill 2023, duke arritur në 4.3% në korrik.

Historia tregon se një rritje e kësaj madhësie, zakonisht shoqërohet me një rënie të prodhimit ekonomik, duke çuar nga ana tjetër, edhe në një rritje të mëtejshme të papunësisë, falimentimeve dhe rënies së të ardhurave.

Sidoqoftë, ky cikël mund të jetë ndryshe, siç tregojnë tregjet e punës në pjesë të tjera të botës. Për muaj të tërë, papunësia është rritur ngadalë pothuajse kudo. Shkalla e papunësisë në Gjermani është rritur nga niveli më i ulët prej 2.9%, në 3.4% sot. Në Britani është rritur nga 3.6% në 4.4%, ndërsa në Australi ka shkuar nga 3.5% në 4.1%.

Një pjesë e kësaj rritjeje ka një shkak të përbashkët: lirimin e tregut jashtëzakonisht të shtrënguar të punës, pas pandemisë Covid-19. Jo shumë kohë më parë, punëdhënësit, që po vuanin nga mungesa e fuqisë punëtore dhe kërkesa e lartë, ishin të gatshëm të punësonin pothuajse këdo. Tani, ata mund të jenë bërë disi më përzgjedhës.

Për më tepër, papunësia po rritet pjesërisht edhe për shkak të ndryshimeve në fuqinë punëtore të shteteve të pasura. Shkalla e pjesëmarrjes në fuqinë punëtore në shtetet anëtare të OECD-së për personat në moshë pune, ka arritur së fundmi nivelin më të lartë të të gjitha kohërave. Ata që dikur nuk po kërkonin punë, tani po kërkojnë në mënyrë aktive.

Kjo mund të rrisë shkallën e papunësisë në një periudhë afatshkurtër. Këta njerëz kanë arsye të mendojnë se së shpejti do të gjejnë një vend pune, sepse rritja e vendeve të punës mbetet mjaft e fortë.

Gjatë tremujorit të fundit, punësimi është rritur me 0.8% në Australi dhe 0.6% në Kanada. Edhe pse punësimi në Japoni ra me 0.03%, ky është një përjashtim për vendet e pasura. Është gjithashtu e vështirë të baraspeshohet dobësia e tregut të punës me rritjen e pagave, që në ekonomitë e zhvilluara, e tejkalon lehtësisht normën e inflacionit.

Të dhënat e prodhimit janë edhe më të qarta se ato të punësimit. Duke vërejtur një sërë të dhënash, duket qartë se nuk ka shumë prova të ndonjë ngadalësimi. Në një recesion tipik, fitimet e kompanive bien, por tani për tani, firmat në vendet e pasura kanë pasur një ecuri mjaft të mirë.

Sipas një studimi nga Deutsche Bank, në tremujorin e parë të këtij viti, rritja globale e fitimeve të korporatave arriti nivelin më të lartë në shtatë tremujorë. Ecuria e fortë duket se ka vazhduar edhe në tremujorin e dytë.

Fitimet e kompanive amerikane duket se janë rritur me më shumë se 10% nga viti në vit. Më 6 gusht, kompania Uber raportoi rezultate të mira. Një pjesë e mirë e kompanive europiane po mposhtin pritshmëritë e analistëve për fitime. Në Korenë e Jugut, fitimet e tremujorit të dytë ishin më të mira se sa pritej.

Ekonomia në përgjithësi ka një histori të ngjashme. Një gjurmues javor i veprimtarisë ekonomike amerikane, i përpiluar nga Banka e Rezervës Federale të Dallasit, tregon pak shenja dobësie. Një “tregues i menaxherëve të blerjeve” që gjurmon kushtet ekonomike globale, mbetet po ashtu i fortë. Edhe pse ritmi i zgjerimit ekonomik u ngadalësua në korrik, ai mbeti ndër më të mirët e regjistruar gjatë vitit të kaluar.

Një “tregues i veprimtarisë së tanishme” i krijuar nga banka Goldman Sachs, na jep një arsye tjetër për optimizëm. Ky tregues me një frekuencë të lartë dhe i përpiluar nga një sërë burimesh, parashikon përparimin e PBB-së në vendet e pasura. Treguesi është pak më i fortë se në pjesën më të madhe të vitit të kaluar.

Disa ekonomi përballen me një rritje të dobët ekonomike, duke përfshirë Austrinë dhe Francën. Por ato kanë pasur vështirësi të tilla prej një viti, dhe gjendja është shumë më e mirë tani se disa muaj më parë. Po ashtu, pasqyra e inflacionit po përmirësohet. Pasi arriti kulmin në 10% në fund të vitit 2022, inflacioni mesatar në vendet anëtare të OECD–së, ka rënë në mënyrë të vazhdueshme.

Në qershor, çmimet mesatare në të gjithë bllokun, u rritën me 2.6% në bazë vjetore, afër objektivave të bankave qendrore prej 2%. Rreth një e katërta e vendeve të OECD-së, e kanë ulur inflacionin në atë nivel ose më poshtë. Inflacioni vjetor në Itali është më pak se 1%, ndërkohë që rritja e çmimeve të konsumit në Francë dhe Gjermani, është pothuajse brenda objektivit.

Është ironike që shqetësimet rreth recesionit janë përhapur pikërisht tani kur vendet e pasura duket se po arrijnë një “ulje të butë”, që nënkupton se bankat e tyre qendrore do të arrijnë të ulin inflacionin brenda objektivit, pa shkaktuar shumë dëme ekonomike.

Shqetësimet për ekonominë, me kalimin e kohës, ndoshta mund të bëhen realitet. Ndërsa tregjet e aksioneve bien, familjet mund të fillojnë të shqetësohen për të ardhmen ose të ndjehen më të varfra, duke ulur shpenzimet.

Disa kompani mund të anulojnë planet e investimeve. Inflacioni nuk është mposhtur ende, edhe pse ka rënë. Për shkak të çmimeve të paqëndrueshme të mallrave, ai mund të rritet përsëri. Normat e larta të interesit vazhdojnë të bien. Sidoqoftë, tani për tani, ekonomia globale mbetet në një gjendje të mirë shëndetësore./Monitor.al

Sondazh

Poll

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale