LIVE UPDATES
Ekonomi

Korridori 8, bërthama e infrastrukturës shqiptare që na lidh me BE

Në dhjetor 2021, DG MOVE prezantoi një projekt harte për rishikimin e korridoreve transeuropiane siç është fiksuar në 2013 dhe përditësuar në 2016.

28 Janar 2023, 07:06 Nga A.B

Korridori 8, bërthama e infrastrukturës shqiptare që na lidh me

Adrian Haçkaj, drejtor kërkimi në Institutin për Kërkim dhe Zhvillim (ICD), lobuesi kryesor për pjesën shqiptare thotë se, me përfshirjen e Korridorit 8 në rrjetin TEN-T, për herë të parë infrastruktura e Shqipërisë dhe Ballkanit Perëndimor është pjesë integrale e korridoreve europiane dhe jo më si zgjatim.

Ai prezantoi për “Monitor” rëndësinë e këtij aksi në përmirësimin e infrastrukturës rrugore, portuale, hekurudhore dhe logjistike të vendit

Z.Haçkaj, Korridori 8 është bërë pjesë e rrjetit kryesor të transportit Europian (TEN-T). Cilat ishin rrethanat që e përfshinë këtë aks, i cili kalon në Shqipëri, në arteriet kryesore europiane rrugore?

Në dhjetor 2021, DG MOVE prezantoi një projekt harte për rishikimin e korridoreve transeuropiane siç është fiksuar në 2013 dhe përditësuar në 2016.

Në hartën e dhjetorit 2021, Korridori 8, segmenti nga Durrësi në Shkup, nuk figuronte (shiko hartën).

Duhet nënvizuar që mbështetja politike nga rajoni për përfshirjen e C8 në korridoret prioritare të BE-së ka qenë shumë e lartë.

Këtu mund të përmendim nismën 8 nga ministri Bujar Osmani në janar të vitit 2021, Memorandumin e Bashkëpunimit mes ministrave të Transportit të Bullgarisë, Shqipërisë dhe Maqedonisë së Veriut në tetor 2021; letrën e kryeministrit Rama drejtuar Komisioneres Valean në nëntor të 2021; etj.

Në kuadër të lobimit teknik dhe një debati gjithëpërfshirës mbi Korridorin 8, Instituti për Bashkëpunim dhe Zhvillim që nga 2020 ka zhvilluar një seri hulumtimesh, fushata komunikimi, takime ekspertësh, takime me Komisionin Europian, me Ministrinë e Transportit në Romë dhe në Sofje, promovim në Tirana Connectivity Forum, etj.

Më 16 nëntor 2022, Konferenca e Rajoneve Periferike Detare (partner i CDI me qendër në Rennes, Francë) depozitoi një amendament në Parlamentin Europian ku kërkohej përfshirja e segmentit Durrës – Tiranë – Shkup – Sofje në hartën e projekteve prioritare.

Më 1 dhjetor 2022, Këshilli i Ministrave i BE-së publikoi hartën e re, ku Korridori 8 figuron i plotë (shiko deklaratën).

Cilat janë të dhënat teknike të projektit?

Përfshirja në hartën e projekteve prioritare siguron gjurmën e projektit në terren. Për t’u cilësuar si prioritar, korridori duhet të ketë karakter të dyfishtë, rrugë dhe hekurudhë.

Rruga (me parametrat e numrit të korsive, shpejtësinë, stacionet e furnizimit me energji të gjelbër, etj.) dhe hekurudhën (me shpejtësinë, peshën minimale të vagonëve, elektrifikimin, etj.) duhet të jenë sipas parametrave të korridoreve në BE.

Është kusht që korridori të përfundojë para vitit 2030, dhe jo më vonë se 2040. Miratimi i gjurmës mundëson fillimin e shpejtë të përgatitjes së projektit teknik për rrugën dhe hekurudhën, si dhe të financimit të tyre nga BE.

Çfarë përfiton Shqipëria?

Së pari, Shqipëria do të hyjë plotësisht në hartën e korridoreve të BE-së në aksin horizontal: në hartën e mëparshme, vendi ynë lidhej me akset e transportit të BE-së vetëm nëpërmjet korridorit 10.

Së dyti, Korridori 8 u jep përparësi nyjeve logjistike dhe zhvillimore të të gjithë pikave ku kalon. Në këtë rast, Porti i Durrësit (Porto Romano) por edhe Elbasani, Struga, etj., marrin vlera strategjike jo vetëm për shtetet ku ndodhen, por për të gjithë Europën: mund të themi që bëhen nyje me vlerë europiane. Kjo nënkupton dhe financim europian.

Së treti, Korridori 8 është i vetmi korridor horizontal që lidh detin Adriatik me Detin e Zi dhe që kalon mes vendeve të NATO.

Në këtë situatë të nderë gjeopolitike, ky korridor çimenton rolin strategjik të Shqipërisë në sigurinë e Europës Juglindore, dhe plotëson kontributin që japim me TAP në sigurinë energjetikë të Europës.

Cila është perspektiva e financimit, kriteret dhe afatet e ndërtimit?

Avantazhi i përfshirjes në Korridoret Europiane është bashkëfinancimi nga BE deri në 50% të punimeve, si dhe prioritizimi i këtyre segmenteve. Kriter mbetet pjekuria e dosjes teknike që duhet të përgatitet nga pala shqiptare, dhe me mbështetjen e BE-së.

Afati duhet të jetë operacionalizimi i segmentit para vitit 2030, dhe jo më vonë se 2040.

Cila është infrastruktura mbështetëse që do të zhvillohet përgjatë këtij korridori?

Me rëndësi kapitale është Porti i Durrësit (Porto Romano) i cili kthehet në port rajonal, i lidhur sipas parametrave europianë me Maqedoninë e Veriut dhe Kosovën, rrugë, shina, elektrifikimi i hekurudhës, etj.

Sidoqoftë i takon qeverisë të krijojë vizionin dhe kushtet që Korridori 8 të bëhet një vektor zhvillimi për vendin dhe rajonin, përtej një rruge ose një hekurudhe.

Cila është rëndësia strategjike në këndvështrimin politik dhe ekonomik i këtij aksi?

Nga pikë fundore (siç ishte në hartën e dhjetorit 2021), Shqipëria kthehet në platformë shkëmbimesh dhe përpunimi të mallrave për rajonin.

Së dyti, rriten investimet në hekurudha në vend.

Së treti, Korridori 8 dhe së bashku me nyjat e tij logjistike dhe portuale hyjnë në listën e aseteve gjeopolitike të Europës, dhe si të tillë përfitojnë vëmendje dhe mbështetje prioritare./MONITOR

korridori 8

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës