LIVE UPDATES
Art&Argëtim

Duke kërkuar për të ardhmen e Evropës në një cep të anashkaluar të kontinentit

21 Prill 2022, 11:09 Nga DOSJA
Duke kërkuar për të ardhmen e Evropës në një cep

Nga New York Times

Libri “Adriatiku” i Robert D. Kaplan i çon lexuesit në një turne politik, intelektual dhe personal nga Italia në Shqipëri.

Dikush mund të mësojë shumë nga ky libër, megjithëse vetëm pak për Adriatikun. Siç thotë Robert D. Kaplan, autori i disa librave mbi çështjet ndërkombëtare, “Adriatiku” nuk është “strategji ushtarake, shkenca politike, histori origjinale arkivore, gazetari konvencionale afatgjatë, shkrime tradicionale udhëtimesh, kujtime apo kritikë letrare. Në fund të fundit, çfarë lidhje ka poezia e Ezra Pound me pozicionin aktual të Perëndimit dhe Rusisë në Mal të Zi?”. Një pyetje e mirë, edhe pse një e mbetur pa përgjigje. Në vend të kësaj, Kaplan i ofron lexuesit një koleksion të larmishëm vëzhgimesh, përsiatjesh, rrëfimesh dhe inkriminimesh të herëpashershme të grumbulluara rreth një udhëtimi nëpër qytete në ose pranë detit me të njëjtin emër.

Udhëtimi fillon në Rimini, ku një shesh dhe një kishë i ofrojnë Kaplanit një mundësi për të medituar mbi Sigismondo Pandolfo Malatesta, Pound, T.S. Eliot, Henri Pirenne dhe të tjerë. Më pas kalon në Ravena dhe Venecia. Kapitujt italianë kanë një ndjenjë krejtësisht të ndryshme nga ato që pasojnë në Sllovaki, Kroaci, Mal të Zi, Shqipëri dhe Greqi. Kaplan e portretizon veten si një udhëtar i moshuar, duke lëvizur midis vendeve turistike italiane me një ngarkesë librash të veshur mirë.

Vërtet, unë udhëtoj për të lexuar. Nuk mund ta bëj njërën pa tjetrën. Pesha e rrobave në pajisjet e mia është shtrënguese, pesha e librave çliruese.”-shkruan ai.

Moti, peizazhet, shëtitjet me tren, të gjitha janë një ftesë për Kaplanin për të analizuar bibliografinë e tij të gjerë të poezisë, letërsisë dhe historisë. Këto ekspozita zbulojnë një urtësi dhe pasiguri të prodhuar nga një jetë e të mësuarit praktik dhe libri. Është për t’u çuditur të ndjekësh trenin e mendimit gjithnjë në lëvizje të Kaplanit ndërsa lëviz nga, të themi, Boccaccio te Claudio Magris te James Joyce te “The Arabian Nights” në një sfond plepash, monumentesh dhe kafenesh. Ai gjithashtu thekson të vizitojë varret italiane – filozofin bizantin Gemistos Plethon në Rimini, Theodoric dhe Dante në Ravena, Pound dhe Joseph Brodsky në Venecia dhe vendin e një kampi nazist të vdekjes në Trieste.

Pikërisht në Trieste libri ndryshon drejtim. “Vendos në heshtje se nuk mjafton të jesh një turist i lexuar dhe inteligjent; Duhet të flas me njerëzit.” Në praktikë, kjo do të thotë që Kaplan interviston një sërë gazetarësh, politikanësh, autorësh, akademikësh dhe të tjerëve në të gjithë Ballkanin Adriatik. “Unë jam duke u bërë më pak një udhëtar dhe më shumë një gazetar ndërsa shkoj në jug.” Anët letrare nuk janë dëbuar në tokat e ish-Jugosllavisë, por ato i hapin rrugë zërave të kësaj zone të kontestuar, ende të përhumbur nga fantazmat e Titos, Habsburgëve dhe Sovjetikëve.The Grand Canal in VeniceCredit

Duke folur për fantazmat, gjysma e dytë e kësaj vepre ngjall frymën e veprës së famshme të Kaplanit “Fantazmat e Ballkanit: Një Udhëtim Përmes Historisë” (1993), i cili mbulonte një pjesë të madhe të së njëjtës gjeografi. “Balkan Ghosts” mori një vlerësim të madh në mbarë botën, por u prit më pak ngrohtësisht nga historianët profesionistë. Midis këtyre të fundit, Kaplan veçon Noel Malcolm-in, i cili “shkruan një përmbledhje të ashpër shkatërruese” sepse “Fantazmat e Ballkanit” “nuk iu afruan shumë afër përmbushjes së standardeve të objektivitetit dhe kërkimit të Malcolm”. Por “zemërimi im fillestar mbi rishikimin i la vendin me kalimin e kohës një vendosmërie të qëllimshme për të mësuar nga kritika të tilla”.

Diku tjetër, ai shkruan: “Unë në heshtje kam vendosur që tani e tutje të eksploroj edhe veprat më të mira të akademisë, si në histori ashtu edhe në shkencat politike.” Në përputhje me fjalën e tij, Kaplan punëson Malc.

(d.a/dosja.al)

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

kulture kulture robert d. kaplan robert d. kaplan

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet