LIVE UPDATES
Bota

Vala e të nxehtit dhe shkrirja e akullit, më të zakonshme në Antarktidë

Shkencëtarët paralajmërojnë se ekosistemi i brishtë mund të dëmtohet në mënyrë të pakthyeshme, nëse vazhdon ngrohja globale.

9 Gusht 2023, 20:59 Nga m.s
Vala e të nxehtit dhe shkrirja e akullit, më të zakonshme në
foto ilustruese

Sipas një studimi të ri, në Antarktidë ngrohja e oqeanit dhe humbja e akullit pothuajse me siguri do të bëhen më të zakonshme. Shkencëtarët paralajmërojnë se ekosistemi i brishtë mund të dëmtohet në mënyrë të pakthyeshme, nëse vazhdon ngrohja globale.

Bukuria e pacenuar e Antarktidës. Ky rajon i largët polar është nën kërcënim. Një studim i ri ve në dukje se dukuritë ekstreme, të tilla si valët e të nxehtit të oqeanit dhe humbja e akullit, ka shumë të ngjarë të bëhen më të zakonshme dhe më të rrezikshme. Shkencëtarët rishikuan aktivitetet mjedisore në Antarktidë dhe përreth Oqeanit Jugor.

Ata shqyrtuan të dhënat në lidhje me motin, akullin, temperaturat e oqeanit, sistemet e akullnajave, shtresave të akullit dhe biodiversitetin. Studimi lidh fenomentet e fundit ekstreme, me ndryshimet klimatike dhe parashikimet se këto do të bëhen më të zakonshme dhe më të rrezikshme në të ardhmen.

"Disa nga ngjarjet që ne po shohim janë tronditëse. Nëse vazhdojmë djegien e hidrokarbureve, këto aktivitete klimatike do të jenë më të mëdha në intensitet dhe frekuencë. Ka shumë për t'u shqetësuar”, thotë profesor Martin Siegert, një shkencëtar nga Universiteti Exeter, i cili është autori kryesor i raportit. Antarktida është e njohur për klimën e saj të ashpër dhe nën temperaturat zero.

Por ndërsa pjesa tjetër e botës ka përjetuar valë të nxehti rekord në vitet e fundit, edhe ky rajon i ngrirë, po ngrohet. Në fakt, ajo po e godet Antarktidën edhe më fort.

“Vala më e madhe e të nxehtit ndonjëherë në botë për sa i përket devijimit nga temperatura normale ndodhi vitin e kaluar në Antarktidë, ku temperaturat ishin 38 gradë më të ngrohta se sa duhej të ishin. Kjo ndodhi gjatë dimrit, por në mes të shtresës së akullit të Antarktidës Lindore, temperatura duhet të ishte -50 gradë celsius. Por nuk ishte. Për disa ditë, ishte vetëm minus dhjetë. Është absolutisht e padëgjuar të kemi një valë të nxehti të këtyre përmasave", thotë profesori Siegert.

Ruajtja e Antarktidës nuk është thelbësore vetëm për kafshët e egra që jetojnë aty, por edhe për pjesën tjetër të botës dhe klimën e saj. Aktualisht, shtresa e akullit të Antarktidës po humbet gjashtë herë më shumë masë në oqean sesa 30 vjet më parë. Ajo mban mjaft ujë saqë ,nëse do të shkrihej plotësisht, niveli i detit në botë do të ngrihej me rreth 57 metra, duke vënë qytete të tëra nën ujë. Natyrisht, kjo do të kërkonte qindra vjet për të ndodhur. Por ndërsa akulli zvogëlohet, Tokës i hiqet një prej mjeteve më kritike për kontrollin e temperaturës.

"Antarktika vepron për të mbajtur planetin të freskët duke reflektuar rrezet e diellit përsëri në hapësirë. Si pasojë ne nuk marrim ngrohjen e rrezatimit të plotë. Por nëse sipërfaqja e bardhë reflektuese e borës dhe akullit humbet, atëherë ajo zëvendësohet nga një sipërfaqe e errët, qoftë në oqean apo në tokë. Dhe kështu energjia e diellit do të përthithet nga kjo sipërfaqe dhe si pasojë do të ketë ngrohje. Kështu që ngrohja rritet nga humbja e akullit. Shqetësimi i vërtetë është se Antarktida pushon së vepruari si kondicioner dhe fillon të veprojë si radiator", thotë profesori Siegert.

Autorët e raportit paralajmërojnë se vendet që kanë nënshkruar Traktatin e Antarktidës mund të jenë duke shkelur zotimin e tyre për të mbrojtur këtë ekosistem delikat.

Ata po kërkojnë gjithashtu veprime për të frenuar shkallën e dëmtimit në rajon, për të cilën thonë se është e nevojshme që bota të përmbushë objektivin e Marrëveshjes së Parisit për kufizimin e ngrohjes globale nën 1.5 gradë Celsius. Studimi u publikua në revistën shkencore 'Frontiers in Environmental Science'. /Burimi i lajmit VOA

ngrohja globale antarktidë

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet