LIVE UPDATES
Bota

Studimi: Rrushi është kultivuar përpara 1100 vitesh

Gjetjet përfshijnë presa të mëdha vere dhe kana për ruajtjen e verës, dhe vlerësohet se prodhimi i verës ra gradualisht pas pushtimit mysliman të zonës në shekullin e VII pas Krishtit dhe kultivimi i rrushit rifilloi kryesisht nga vitet 1980 e tutje.

24 Qershor 2023, 17:46 Nga I.A
Studimi: Rrushi është kultivuar përpara 1100  vitesh
Fara rrushi

IZRAEL- Lidhja gjenetike midis dy varieteteve moderne të rrushit të bardhë dhe të kuq me varietetet e rrushit të kultivuara 1100 vjet më parë është krijuar nga një ekip ndërkombëtar kërkimor. Gërmimet e mëparshme në vendin arkeologjik të Abdat në shkretëtirën Negev në Izraelin jugor zbuluan një industri të lulëzuar të verës nga shekulli i 4-të deri në shekullin e 9-të pas Krishtit në këtë dhe në qytete të tjera të mëdha të kohës. Gjetjet përfshijnë presa të mëdha vere dhe kana për ruajtjen e verës, dhe vlerësohet se prodhimi i verës ra gradualisht pas pushtimit mysliman të zonës në shekullin e VII pas Krishtit dhe kultivimi i rrushit rifilloi kryesisht nga vitet 1980 e tutje.

Një tjetër gjetje e rëndësishme doli në dritë gjatë gërmimit: një grumbull i madh me fara rrushi në dyshemenë e një dhome të mbyllur. Farat u ruajtën relativisht mirë falë mbrojtjes nga efektet klimatike si temperaturat ekstreme, përmbytjet ose dehidratimi. Një ekip ndërkombëtar studiuesish nga Muzeu i Historisë Natyrore të Universitetit të Tel Avivit dhe Universiteti i Haifës, si dhe institucione të tjera në Francë, Danimarkë dhe Mbretërinë e Bashkuar, analizuan në Laboratorin Paleogenetics të Muzeut të Historisë Natyrore Steinhardt të Universitetit të Tel Avivit ADN-ja e 16 farave të lashta nga ky vend i veçantë arkeologjik, si dhe nga dy vende të tjera arkeologjike në shkretëtirën e Negevit (Sivta dhe Nesana), dhe gjithashtu nga një anije bizantine e mbytur në brigjet e Izraelit verior. Rezultatet më pas u krahasuan me bazat e të dhënave të hardhive moderne nga e gjithë bota.

Studimi është publikuar në revistën shkencore PNAS. Siç theksoi studiuesi Meirav Meiri, drejtues i Laboratorit të ADN-së së Kafshëve dhe Bimëve të Lashtë të Muzeut të Historisë Natyrore Steinhardt, në këtë laborator analizat kryhen në kushte të veçanta.

Në njëmbëdhjetë mostrat e farës, cilësia e materialit gjenetik ishte shumë e dobët për të lejuar përfundime përfundimtare. Nga pesë të tjerat, të gjitha nga Abdat, tre ekzemplarë u identifikuan që përgjithësisht i përkisnin varieteteve lokale. Dy mostrat me cilësi më të lartë, që datojnë rreth vitit 900 pas Krishtit, ishin ato që dhanë më shumë informacion, pasi u identifikuan se i përkisnin varieteteve specifike të rrushit që ekzistojnë edhe sot.

Fara e dytë, fara më e vjetër e rrushit e bardhë e identifikuar deri më sot, lidhet me varietetin e rrushit të bardhë Be'er që rritet ende në rërën e Palmachimit në bregdetin e Izraelit në vreshtat e mbetura që ndoshta u braktisën në mesin e shekullit të 20-të. Shumëllojshmëria, endemike e tokës së Izraelit, përdoret sot nga një punishte vere për të bërë një verë të bardhë të veçantë.

rrushi studimi per rrushin e lashte

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë