LIVE UPDATES
Bota

Shpjegimi në “The Guardian”/ Pse Sunak e çoi Britaninë papritur në zgjedhje

Mbretëria e Bashkuar ka filluar të dalë nga “kriza e kostos së jetesës” që pa rritjen e ndjeshme të çmimeve të mallrave thelbësore kur Rusia pushtoi Ukrainën dy vjet më parë.

22 Maj 2024, 21:48 Nga E. D
Shpjegimi në “The Guardian”/ Pse Sunak e çoi
Rishi Sunak

BRITANI- Kryeministri i Mbretërisë së Bashkuar, Rishi Sunak thirri zgjedhjet e përgjithshme në 4 korrik, duke shpallur një fushatë 6-javore që mund të çojë partinë e tij Konservatore të humbasë pushtetin pas 14 vjetësh.

Pse Sunak thirri zgjedhjet e përgjithshme tani?

Mbretëria e Bashkuar ka filluar të dalë nga “kriza e kostos së jetesës” që pa rritjen e ndjeshme të çmimeve të mallrave thelbësore kur Rusia pushtoi Ukrainën dy vjet më parë. Mesazhi i Sunak për vendin është se ekonomia është në rrugën e duhur dhe vetëm partia e tij mund të sigurojë stabilitet. Shumë analistë prisnin që zgjedhjet të mbaheshin në vjeshtë, ndoshta në tetor ose nëntor, por Sunak duket se beson se perspektivat për partinë e tij nuk kanë gjasa të përmirësohen nga tani e tutje, dhe ndoshta ai shpreson se elementi i befasisë do ta lejojë atë “t’i vjedhë sprintin” partisë opozitare Laburiste, të udhëhequr nga Keir Starmer.

Çfarë ndodh më pas?

Sunak i është dhënë leja nga mbreti për të “shpërbërë parlamentin”, një e drejtë që e mban zyrtarisht monarku britanik, megjithëse në fakt është një vendim i kryeministrit. Pas 30 majit, parlamenti aktual do të pushojë formalisht së ekzistuari dhe deputetët do të bëhen kandidatë, të cilët do të duhet të bindin votuesit për t’u rizgjedhur. Ministrat do të vazhdojnë të kryejnë detyrat e tyre deri në formimin e qeverisë së re.

A ka gjasa që Sunak të humbasë?

Sigurisht, nëse sondazhet dalin të sakta: Partia Laburiste e Keir Starmer ka mbajtur një epërsi të konsiderueshme ndaj konservatorëve për muaj të tërë dhe shumica e ekspertëve presin një fitore relativisht të rehatshme për Laburistët. Megjithatë, ndonjëherë fushatat mund të ndryshojnë rezultatin, si në vitin 2017, kur kryeministrja konservatore Theresa May thirri zgjedhjet teksa kryesonte në sondazhe, por humbi pas një fushate katastrofike. Më pas asaj iu desh të qeveriste në partneritet me Partinë Unioniste Demokratike të Irlandës së Veriut (DUP).

Cilat janë çështjet kryesore?

Të dyja palët pretendojnë se janë në gjendje të ofrojnë stabilitet ekonomik, megjithëse laburistët flasin për periudhën kaotike të drejtimit të paraardhëses së Sunak, Liz Truss, gjatë së cilës normat e hipotekave u rritën dhe bënë votuesit të pyesin a duhet të mbajnë ende konservatorët në pushtet. Laburistët, slogani kryesor i të cilëve është “Ndrysho”, do të fokusohet gjithashtu në gjendjen e shërbimeve publike, veçanërisht në Shërbimin Shëndetësor Kombëtar, ku listat e pritjes janë rritur ndjeshëm.

Të dyja palët do të pretendojnë se janë të ashpra ndaj migracionit të paligjshëm. Sunak ka premtuar në mënyrë të përsëritur “të ndalojë barkat”, por laburistët argumentojnë se plani i tij për të dërguar njerëzit që vijnë në Mbretërinë e Bashkuar nga rrugë të paligjshme në Ruanda është i kushtueshëm dhe jopraktik.

Si pritet të ecin partitë e tjera politike?

Liberal Demokratët, të udhëhequr nga Ed Davey, i cili ishte ministër në qeverinë 2010-2015 në pushtet së bashku me konservatorët, shpresojnë të sfidojnë partinë e Sunak në një varg vendesh në jug të Mbretërisë së Bashkuar. Partia e Gjelbër, e cila ka vetëm një deputet në Westminster, shpreson të fitojë një vend tjetër, në qytetin e Bristol, përveç atij në Brighton, pasi pati një performancë të mirë në zgjedhjet e fundit lokale.

Partia Kombëtare Skoceze, e cila bën fushatë për pavarësinë e Skocisë, është tani e treta më e madhe, me 43 deputetë. Por pas një periudhe të trazuar që së fundmi pa liderin e saj Humza Yusuf të jepte dorëheqjen si ministër i parë i Skocisë, Laburistët kanë shpresa të mëdha për të fituar vende në Skoci.

Çfarë ndodh në ditën e votimit?

Vendvotimet hapen në orën 7 të mëngjesit dhe mbyllen në orën 22:00 të ditës së votimit, ku shumica e votuesve marrin pjesë personalisht për të shënuar preferencën e tyre me laps dhe për ta vendosur letrën në një kuti votimi plastike. Në mbyllje të votimeve publikohet një exit poll, i cili tenton të parashikojë saktë rezultatin. Rezultatet nga çdo zonë zgjedhore nisin të dalin gjatë gjithë natës teksa zyrtarët vendorë numërojnë pirgjet e fletëvotimeve. Deri në mëngjes, ka shenjat të qarta se kush është fituesi.

Çfarë ndodh më pas?

Nëse laburistët fitojnë zgjedhjet me një shumicë të plotë, Starmer do të lëvizë shpejt për të shpallur një ekip të ri ministror, me një sërë sfidash të rëndësishme për t’u përballur pothuajse menjëherë, duke përfshirë organizimin e një samiti të madh evropian në Pallatin Blenheim më 18 korrik.

A do të mbetet Sunak deputet nëse humb zgjedhjet?

Ai thotë po. I pyetur javën e kaluar, kryeministri tha se e donte shtëpinë e tij në zonën elektorale të Yorkshire të Richmond ku ai ka ndërtuar një pishinë të brendshme – dhe do të qëndronte për të përfaqësuar zgjedhësit e tij. Por shumë në Westminster presin që, ashtu si David Cameron, i cili premtoi të qëndrojë pas referendumit të Brexit dhe dha dorëheqjen me shpejtësi kur humbi, Sunak do të largohej nga parlamenti nëse humbte më 4 korrik. Sunak dhe gruaja e tij, Akshata Murty, kanë një pronë në Kaliforni, ku u takuan dhe më parë ai ka folur ngrohtësisht për kulturën sipërmarrëse të SHBA. The Guardian. 

rishi sunak

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet