LIVE UPDATES
Bota

SHBA dhe Kina nënshkruajnë marrëveshjen e ndryshuar për bashkëpunim shkencor dhe teknologjik

Marrëveshja, e nënshkruar për herë të parë më 1979 nga Presidenti amerikan Jimmy Carter dhe udhëheqësi kinez Deng Xiaoping, synon të lehtësojë bashkëpunimin në fusha të tilla si bujqësia, energjia, hapësira, shëndeti, mjedisi, inxhinieria dhe shkëmbimet arsimore dhe shkencore.

13 Dhjetor 2024, 20:37 Nga E. D
SHBA dhe Kina nënshkruajnë marrëveshjen e ndryshuar për
foto ilustruese

SHBA- Shtetet e Bashkuara dhe Kina nënshkruan të premten një protokoll për të ndryshuar Marrëveshjen dypalëshe mbi Shkencën dhe Teknologjinë dhe për ta zgjatur atë për pesë vjet, njoftoi Departamenti i Shtetit.

Marrëveshja, e nënshkruar për herë të parë më 1979 nga Presidenti amerikan Jimmy Carter dhe udhëheqësi kinez Deng Xiaoping, synon të lehtësojë bashkëpunimin në fusha të tilla si bujqësia, energjia, hapësira, shëndeti, mjedisi, inxhinieria dhe shkëmbimet arsimore dhe shkencore.

Marrëveshja e ndryshuar, për të cilën zyrtarët amerikanë thanë se përjashton “teknologjitë kritike ose në zhvillim”, hyri në fuqi në mënyrë prapavepruese nga 27 gushti për një mandat pesë-vjeçar dhe u nënshkrua në Pekin nga përfaqësues të të dy vendeve. Një zyrtar i lartë i Departamentit të Shtetit u tha gazetarëve se marrëveshja e re ngushton fushëveprimin e marrëveshjes së mëparshme dhe vë “masa mbrojtëse” për të siguruar “reciprocitet dhe transparencë”.

Zëdhënësja e Ministrisë së Punëve të Jashtme të Kinës, Mao Ning u tha gazetarëve në shkurt se natyra e shkëmbimeve dhe bashkëpunimit shkencor dhe teknologjik midis dy vendeve është e favorshme dhe me “përfitim reciprok”.

Bashkëpunimi shkencor dhe teknologjik Uashington-Pekin është përballur me kritika dhe ka ngritur shqetësime për sigurinë përgjatë viteve. Kritikët thonë se marrëveshja mund të forcojë aftësitë ushtarake të Pekinit.

Që nga fillimi, marrëveshja është ripërtërirë përafërsisht çdo pesë vjet. Në gusht të vitit 2023 ajo u zgjat për gjashtë muaj dhe u pasua nga një tjetër në shkurt të këtij viti. Vazhdimi i përkohshëm u bë me qëllim për të ruajtur marrëveshjen ndërsa Shtetet e Bashkuara negocionin ndryshimin e saj. Vazhdimet afatshkurtëra ndodhën gjithashtu mes shqyrtimit të saj nga disa ligjvënës, të cilët argumentuan se Kina e kishte shfrytëzuar më parë marrëveshjen për të çuar përpara objektivat ushtarake kundër Amerikës.

Në qershor të vitit 2023, ligjvënësja republikane Elise Stefanik, e cila është emëruar nga Presidenti i sapozgjedhur Donald Trump për ambasadore në OKB, si dhe ligjvënës të tjerë, i shkruan Sekretarit të Shtetit Antony Blinken duke i kërkuar, që të mos e vazhdojë marrëveshjen, pas skadimit më 27 gusht të vitit të kaluar. Ata përmendën shqetësimet rreth projekteve të përbashkëta kërkimore midis Departamentit amerikan të Bujqësisë dhe entiteteve kineze, duke përfshirë teknologjitë me përdorim të dyfishtë, si ato të përdorura për të analizuar imazhet e bëra nga dronët për menaxhimin e ujitjes.

Marrëveshja mundëson hulumtime bazë

Marrëveshja e ndryshuar përqëndrohet në hulumtime në fusha të tilla si moti, oqeanografia dhe gjeologjia. Sipas Departamentit të Shtetit, ajo ndihmon agjencitë shkencore amerikane në lidhje me paralajmërimet për cunami, të dhënat mbi gripin, monitorimin e cilësisë së ajrit, bujqësinë dhe trajtimin e kafshëve që bartin sëmundje.

Një tjetër zyrtar i lartë i Departamentit të Shtetit tha se korniza e ndryshuar e marrëveshjes u mundëson agjencive të tilla si Administrata Kombëtare e Oqeanit dhe Atmosferës dhe departamentet e Energjisë dhe Bujqësisë të propozojnë bashkëpunim dhe të krijojnë marrëveshje për shkëmbimin e të dhënave dhe projekte të përbashkëta kërkimore me homologët e tyre kinezë.

Departamenti i Shtetit shqyrton bashkëpunimet e propozuara, të cilat gjithashtu i nënshtrohen një procesi më të gjerë shqyrtimi ndërinstitucional të udhëhequr nga Shtëpia e Bardhë. Pasi të verifikohen, propozimet mund të zbatohen.

Nëse njëra palë dështon t'u përmbahet kushteve të dakorduara, aktivizohet një mekanizëm për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve. Për më tepër, një klauzolë lejon anulimin e projekteve të propozuara.

Marrëveshja e ndryshuar “përfshin mbrojtjen e pronësisë intelektuale dhe vendos pengesa të reja për agjencitë zbatuese për të mbrojtur sigurinë e studiuesve të tyre”, sipas një deklarate të Departamentit të Shtetit.

Shqetësimet mbi sigurinë


Megjithatë, shqetësimet vazhdojnë në lidhje me ligjet e rrepta kineze mbi privatësinë dhe mbledhjen e të dhënave, të cilat krijojnë rreziqe ligjore për studiuesit amerikanë që trajtojnë të dhënat kineze. Ende nuk është sqaruar se çfarë mbrojtje ofron marrëveshja e re për studiuesit amerikanë që mund të përdorin ose transferojnë të dhëna kineze jashtë Kinës.

Kritikët në Kongres, përfshirë senatorin republikan Marco Rubio, i emëruari i Presidentit të zgjedhur Trump për Sekretar të Shtetit, kanë qenë kundërshtarë të hapur të vazhdimit të bashkëpunimit shkencor dhe teknologjik SHBA-Kinë.

Në fillim të këtij viti, Senatori Rubio bëri thirrje për masa më të forta për të mbrojtur sigurinë e kërkimeve shkencore të Shteteve të Bashkuara. Ai prezantoi gjithashtu një projekt-ligj për të theksuar rreziqet që vijnë nga bashkëpunimet problematike kërkimore me entitetet e lidhura me Kinën.
SHBA.VOA

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë