LIVE UPDATES
Bota

Sfidat për zgjedhjen e sekretarit të ri të NATO-s

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, norvegjezi Jens Stoltenberg do të japë dorëheqjen në fund të shtatorit, pas nëntë vitesh në këtë post

26 Maj 2023, 22:04 Nga m.s
Sfidat për zgjedhjen e sekretarit të ri të NATO-s
foto ilustruese

BRUKSEL- Gara për udhëheqësin e ri të NATO-s po intensifikohet. Por, ajo po zhvillohet kryesisht në prapaskenë, pa asnjë shenjë të një fituesi të qartë. Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, norvegjezi Jens Stoltenberg do të japë dorëheqjen në fund të shtatorit, pas nëntë vjetësh në këtë post. Shumë anëtarë të aleancës do të dëshironin që për pasardhësin e tij të merrej një vendim gjatë, ose para takimit të NATO-s në Lituani, në mes të korrikut.

Kjo nuk u jep 31 vendeve të NATO-s shumë kohë për të krijuar konsensusin e nevojshëm për zgjedhjen e udhëheqësit të ri. Ata gjithashtu mund t'i kërkojnë zotit Stoltenberg që ta zgjasë mandatin e tij për herë të katërt. Udhëheqësi i ardhshëm do të marrë drejtimin e aleancës në një kohë kritike, duke u përballur me sfidat e ruajtjes së unitetit të aleatëve në mbështetjen për Ukrainën dhe shmangien e një përshkallëzimi të situatës, që do ta çonte NATO-n në një luftë direkte me Rusinë.

Sekretari britanik i Mbrojtjes Ben Wallace deklaroi javën e kaluar, se do të dëshironte ta merrte këtë post. Por, duke marrë parasysh që disa qeveri kërkojnë të emërojnë gruan e parë në këtë post, kryeministrja daneze Mette Frederiksen është bërë një pretendente më e forte për postin. Ndonëse një rol shumë publik, gara është jashtëzakonisht e fshehtë dhe e bazuar kryesisht në konsultimet midis udhëheqësve të vendeve anëtare të NATO-s dhe diplomatëve. Konsultimet do të vazhdojnë derisa të gjithë anëtarët e NATO-s të bien dakord për një kandidat për postin. Jamie Shea, ish-zyrtar i lartë i NATO-s që shërbeu në Bruksel për 38 vjet, tha se udhëheqësit do të kërkojnë një politikan me aftësi të forta komunikuese dhe një diplomat shumë të aftë. "Ruajtja e unitetit dhe komunikimi me të gjithë aleatët janë shumë të rëndësishme për të kryer punët e nevojshme", thotë zoti Shea, i cili tani punon në organizatën Chatham House.

WALLACE DHE FREDERIKSEN

Shumë diplomatë e shohin britanikun Wallace si një mundësi të vështirë për këtë detyrë, megjithëse ai gëzon një respekt të gjerë në të gjithë aleancën. Dëshira nga disa vende anëtare për të zgjedhur një grua në këtë post i zvogëlon shanset e tij. Shumë anëtarë të NATO-s do të preferonin për këtë post një ish-kryeministër ose ish-president në mënyrë që shefi i NATO-s të ketë ndikim politik të nivelit të lartë. Stoltenberg, 64 vjeç, ka qenë kryeministër i Norvegjisë.

Disa vende të tjera, veçanërisht Franca, duan dikë nga një vend i Bashkimit Evropian, duke shpresuar për një bashkëpunim më të ngushtë midis NATO-s dhe BE-së. Kryeministrja daneze Frederiksen i plotëson të gjitha kriteret e mësipërme. Ndonëse thotë se nuk është kandidate, ajo nuk ka thënë se nuk është e interesuar për këtë post. Diplomatët e NATO-s thonë se ajo në prapaskenë po konsiderohet si një kandidate serioze.

Emri i zonjës Frederiksen u shfaq fillimisht në një raport të gazetës norvegjeze ‘VG’ muajin e kaluar dhe shkakoti një interesim të madh të mediave sërish këtë javë kur Shtëpia e Bardhë njoftoi se ajo do të takohej me Presidentin Joe Biden në fillim të qershorit. "Unë nuk po aplikoj për asnjë post", u tha ajo gazetarëve në Kopenhagë të mërkurën, duke minimizuar spekulimet se vizita mund të jetë një intervistë pune për postin drejtues të NATO-s.

Ndërsa në këtë post tradicionalisht zgjidhet një evropian, çdo kandidat serioz ka nevojë për mbështetjen e Uashingtonit, anëtarit më të fuqishëm të NATO-s.

Një burim që ka njohuri mbi diskutimet për këtë çështje në Uashington tha se administrata e Presidentit Biden nuk ka ende një kandidat të preferuar dhe se për këtë po zhvillohet një "debat i fortë" midis këshilltarëve të lartë të Shtëpisë së Bardhë. Një zëdhënës i Departamentit të Shtetit tha se është "shumë herët të spekulohet se kë do të mbështesin Shtetet e Bashkuara". Socialdemokratja Frederiksen, 45 vjeçe, u bë kryeministrja më e re e Danimarkës në vitin 2019. Ajo u vlerësua për menaxhimin e krizës së pandemisë së COVID-19 dhe fitoi një mandat të dytë vitin e kaluar.

Ajo do të duhej të hiqte dorë nga posti i saj i kryeministres, nëse do të pranonte rolin e Sekretares së Përgjithshme të NATO-s, një veprim që analistët politikë thonë se do ta sillte qeverinë e saj të brishtë në prag të kolapsit.

Dhe fushata për postin e udhëheqëses së NATO-s nuk do të ishte e lehtë për kryeministren daneze. Vendi i saj është shumë larg objektivit të NATO-s për të shpenzuar 2 për qind të PBB-së për fushën e mbrojtjes. Danimarka tani është në nivelin 1.38 për qind, megjithëse Frederiksen është zotuar të intensifikojë përpjekjet për të arritur objektivin e NATO-s për shpenzimet vjetore në fushën e mbrojtjes.

Disa aleatë gjithashtu argumentojnë se në këtë post për herë të parë do të duhet të zgjidhej një kandidat nga vendet e Evropës Lindore, veçanërisht pasi lufta e Rusisë në Ukrainë e ka bërë atë rajon edhe më të rëndësishëm për NATO-n. Nëse zonja Frederiksen do ta merrte postin, ajo do të ishte udhëheqësja e tretë radhazi e NATO-s nga një vend nordik.

MUNDËSITË E TJERA

Kryeministrja e Estonisë Kaja Kallas, presidentja e Komisionit Evropian, gjermanja Ursula von der Leyen dhe zëvendëskryeministrja kanadeze Chrystia Freeland janë përmendur gjithashtu në diskutimet mes diplomatëve dhe në raportet e mediave si kandidate të mundshme për udhëheqëse të NATO-s.

Por diplomatët thonë se kryeministrja Kallas shihet nga disa anëtarë të NATO-s, si shumë e ashpër ndaj Rusisë dhe Berlini dëshiron që von der Leyen të qëndrojë në postin e tanishëm të Presidentes së Komisionit Evropian dhe kanadezja Freeland do të përballej me kundërshtime të mëdha, sepse ajo nuk është evropiane dhe vjen nga një vend që konsiderohet se ka ngecur në shpenzimet për fushën e mbrojtjes.

Emra të tjerë që përmenden shpesh janë kryeministri holandez Mark Rutte dhe kryeministri spanjoll Pedro Sanchez.

Por zoti Rutte ka këmbëngulur se ai nuk e dëshiron këtë post, ndërsa zoti Sanchez më vonë këtë vit do të përballet me zgjedhjet e përgjithshme në vendin e tij.

Disa diplomatë janë të shqetësuar gjithashtu se shumë nga kandidatët e përmendur mund të jenë të papranueshëm për presidentin turk Tajip Erdogan, i cili pritet fitojë balotazhin e së dielës dhe nuk ka treguar asnjë shenjë se ai i firkësohet bllokimit të konsensusit brenda NATO-s.

Turqia, së bashku me Hungarinë, po pengojnë anëtarësimin e Suedisë në NATO. Mungesa e kandidatëve me mbështetje të gjerë ngre mundësinë që mandati i zotit Stoltenberg të zgjatet përsëri, ndoshta deri në një takim tjetër të NATO-s në vitin 2024. Zoti Stoltenberg ka thënë se nuk po kërkon të qëndrojë më gjatë në postin e shefit të NATO-s. Por ai nuk ka thënë se si do të përgjigjej nëse i kërkohet një gjë e tillë.

Marrë nga VOA

nato jens stoltenberg

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet