LIVE UPDATES
Bota

Rritja e armiqësive mes Afganistanit e Pakistanit rrezikon interesat dhe investimet kineze

Por, edhe pse Pekini e ka zgjeruar praninë e vet ekonomike dhe politike në Afganistanin e drejtuar nga talibanët që nga viti 2021, interesat e Kinës po rrezikohen nga armiqësitë midis Kabulit dhe Pakistanit fqinj, si dhe nga sulmet ndaj punëtorëve dhe projekteve kineze në rajon.

6 Dhjetor 2025, 22:35 Nga I.A
Rritja e armiqësive mes Afganistanit e Pakistanit rrezikon interesat dhe
Foto Ilustruese

KINË- Kina e vlerësoi përfundimin e luftës së udhëhequr nga Shtetet e Bashkuara në Afganistan si mundësi për ta shtrirë ndikimin e saj rajonal, për të fituar qasje në pasuritë xeherore të vendit dhe për të siguruar kufirin e vet kundër grupeve ekstremiste.

Por, edhe pse Pekini e ka zgjeruar praninë e vet ekonomike dhe politike në Afganistanin e drejtuar nga talibanët që nga viti 2021, interesat e Kinës po rrezikohen nga armiqësitë midis Kabulit dhe Pakistanit fqinj, si dhe nga sulmet ndaj punëtorëve dhe projekteve kineze në rajon.

Sipas ekspertëve, çelësi për arritjen e synimeve për Pekinin është stabilizimi i Afganistanit përmes zhvillimit dhe përmirësimi i marrëdhënieve historikisht armiqësore të Kabulit me Islamabadin, aleatin e ngushtë të Kinës, përmes bashkëpunimit ekonomik.

Deri tani, ky plan ka dështuar.

“Ambiciet e Kinës vareshin nga njëfarë stabiliteti mes Pakistanit dhe Afganistanit, por kjo nuk po ndodh”, tha Marvin Weinbaum, drejtor i Institutit të Lindjes së Mesme për Afganistanin dhe Pakistanin, me bazë në Uashington.

Në tetor, Afganistani dhe Pakistani shkëmbyen zjarr duke i lënë dhjetëra njerëz të vdekur dhe e duke e detyruar Pakistanin të mbyllë kufirin me Afganistanin. Ky ishte shpërthimi më i madh i armiqësive ndër vite dhe ngjalli frikën për një luftë të përgjithshme.

Islamabadi e akuzon Kabulin se e strehon grupin ekstremist Tehrik-e Taliban Pakistan (TTP), i cili po zhvillon një kryengritje gjithnjë e më të fuqishme brenda Pakistanit.

Që nga tetori, dhuna sporadike ka shpërthyer përgjatë kufirit të gjatë mes dy vendeve pasi një armëpushim i përkohshëm përfundoi.

Në fund të nëntorit, talibanët akuzuan Pakistanin se kreu sulme ajrore brenda Afganistanit që vranë të paktën 10 njerëz, nëntë prej të cilëve fëmijë.

Për luftime u raportua edhe më 6 dhjetor.

Weinbaum tha se Pekini është i shqetësuar se një luftë e përgjithshme midis Afganistanit dhe Pakistanit mund t’i minojë projektet e tij infrastrukturore në të dyja vendet.

“Kjo u ka prishur planet kinezëve dhe duket se ata nuk kanë asnjë levë trysnie për të arritur përmirësim”, tha ai.

Në Pakistan ndodhet korridori ekonomik mes Kinës dhe Pakistanit (CPEC), me vlerë 60 miliardë dollarë. Ky korridor është pjesë jetike e nismës së madhe globale të infrastrukturës, Brezi dhe Rruga (BRI) të Pekinit.

Megjithatë, Islamabadi ka siguruar investime në vlerë të vetëm rreth 25 miliardë dollarëve që nga nisja e CPEC-it në vitin 2015.

Mijëra shtetas kinezë punojnë në Pakistan, ku autoritetet kanë krijuar një forcë të veçantë policore, kanë vendosur qindra pika kontrolli dhe kanë ngritur barriera të shumta përreth projekteve të mëdha.

Kina ka nënshkruar gjithashtu marrëveshje për nxjerrjen e naftës dhe mineraleve me Qeverinë e talibanëve, e cila vuan nga mungesa e parave.

Pekini ka premtuar gjithashtu zgjerimin e CPEC-së në Afganistan, të cilin e sheh si një urë lidhëse midis Azisë Qendrore dhe Jugore.

Pekini ka tentuar t’i lehtësojë tensionet e kamotshme midis Afganistanit dhe Pakistanit duke promovuar bashkëpunim ekonomik më të madh mes fqinjëve.

Në vitin 2022, Kina riorganizoi një forum të nivelit të lartë diplomatik për të avancuar bashkëpunimin ekonomik dhe të sigurisë midis Islamabadit dhe Kabulit. Pekini ka ndërmjetësuar gjithashtu takime midis ministrave të Jashtëm të talibanëve dhe Pakistanit dhe u bëri thirrje të dy palëve të përmbahen kur shpërthyen dhuna në tetor.

“Kina është shumë e shqetësuar sepse këto tensione minojnë interesat e saj në rajon dhe madje në botë”, tha Ihsanullah Tipu Mehsud, drejtor i lajmeve në Khorasan Diary, një faqe që ndjek grupet militante në Afganistan dhe Pakistan.

Interesat e Kinës përfshijnë parandalimin e përhapjes së dhunës në Afganistan përtej kufijve.

Mehsud tha se Kina është e shqetësuar për shtimin e grupeve militante - përfshirë ato që luftojnë kundër Pekinit - nëse shpërthen një konflikt i përgjithshëm i armatosur midis Afganistanit dhe Pakistanit.

“Pekini është tashmë i shqetësuar se provinca verilindore afgane e Badahshanit po kthehet në një qendër për militantët”, tha Mehsud.

Badahshani malor kufizohet me Pakistanin dhe përbën të vetmen lidhje tokësore të Afganistanit me rajonin veriperëndimor të Kinës, Xinjiang.

Më 27 nëntor, një sulm i kryer nga Badahshani vrau pesë punëtorë kinezë dhe plagosi pesë të tjerë që po punonin për një kompani të përbashkët kinezo–taxhike të minierave të arit në jug të Taxhikistanit.

Nuk është hera e parë që punëtorët kinezë vihen në shënjestër në këtë zonë. Vitin e kaluar, një shtetas kinez u vra dhe katër të tjerë u plagosën në një sulm përtej kufirit në Taxhikistanin jugor. Burimet i thanë REL-it asokohe se sulmuesit kishin kaluar nga Afganistani.

Numri i militantëve ujgurë në zonë është i panjohur, por besohet të jetë i vogël, dhe nuk është e qartë se çfarë lidhjesh kanë ata me diasporën e gjerë ujgure dhe me rajonin e Xinjiangut.

Në fund të vitit 2021, talibanët i zhvendosën militantët etnikë ujgurë nga Badahshani në zona të tjera të Afganistanit, raportoi REL-i asokohe.

Thuhet se luftëtarët ishin anëtarë të Partisë Islamike të Turkestanit (TIP), një grup ekstremist që Pekini e fajëson për trazirat në Xinjiang dhe të cilin e quan Lëvizja Islamike e Turkestanit Lindor (ETIM).

ETIM është emri i një grupi më të vjetër militant, për të cilin shumë ekspertë thonë se nuk është më aktiv dhe se ndikimi i tij është ekzagjeruar nga Pekini për arsye politike.

Pas sulmit të fundit ndaj punëtorëve kinezë, ministri i Jashtëm i talibanëve, Amir Khan Muttaqi, u zotua “të forcojë sigurinë kufitare, të kryejë hetime të përbashkëta dhe të angazhohet në çdo formë koordinimi” me Taxhikistanin.

Por, vrasjet e kanë detyruar Pekinin të urdhërojë tërheqjen e punëtorëve të tij nga rajoni kufitar i Taxhikistanit me Afganistanin.

“Rreziqet për Kinën pritet të rriten, por ajo duket e pashpresë”, tha Mehsud./REL

kine afganistan pakistan

Sondazh

Poll

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Dhunuan dhe kërcënuan me një pistoletë 70-vjeçarin në banesën e tij, arrestohen tre të rinjtë

Laura Pausini dhe Tom Cruise pjesë e ceremonisë së mbylljes së Botërorit 2026

Ish i burgosuri në Fier: Nuk jeton dot në Shqipëri pa shkelur ligjin, bën vaki të kthehem prapë

I burgosuri falënderon Zotin pas daljes nga qelia: Jam krenar për burgun që kam bërë!

Amnistia Penale/ Vodhi 500 mijë euro në banesën e Alda Klosit, lirohet nga qelia Rozeta Dobi

Nis zbatimi i amnistisë penale/ I burgosuri në Drenovë lë qelinë: U dënova padrejtësisht