LIVE UPDATES
Bota

Pse po luftojnë Tajlanda dhe Kamboxhia në kufi?

Luftimet shpërthyen përgjatë kufirit.Të paktën 48 persona u vranë dhe mijëra të tjerë u zhvendosën pas pesë ditësh luftime.

9 Dhjetor 2025, 11:39 Nga D.S
Pse po luftojnë Tajlanda dhe Kamboxhia në kufi?
Foto Ilustruese

TAJLANDË- Tensionet midis Tajlandës dhe Kamboxhias kanë shpërthyer përsëri përgjatë kufirit, duke prishur një armëpushim të brishtë të mbështetur nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump. Të paktën tre ushtarë tajlandezë dhe shtatë civilë kamboxhianë janë vrarë që nga e hëna, me të dyja palët që akuzojnë njëra-tjetrën për fillimin e dhunës. Të paktën 48 persona u vranë dhe mijëra të tjerë u zhvendosën pas pesë ditësh luftimesh.

Trump ndërhyri më pas dhe me ndihmën e Malajzisë, negocioi një armëpushim. Presidenti amerikan më vonë mbikëqyri nënshkrimin e asaj që ai e quajti "marrëveshja e paqes e Kuala Lumpur" në tetor. Tajlanda refuzoi ta quante atë kështu, në vend të kësaj duke iu referuar asaj si "Deklaratë e Përbashkët nga kryeministrat e Tajlandës dhe Kamboxhias mbi rezultatet e takimit të tyre në Kuala Lumpur". Vetëm dy javë më vonë, Tajlanda e pezulloi marrëveshjen.

Çfarë fshihet pas tensioneve?

Debati midis Tajlandës dhe Kamboxhias daton më shumë se një shekull më parë, kur kufijtë e dy kombeve u hartuan pas pushtimit francez të Kamboxhias. Gjërat zyrtarisht u acaruan në vitin 2008, kur Kamboxhia u përpoq të regjistronte një tempull të shekullit të 11-të të vendosur në zonën e kontestuar si një Vend i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s - një veprim që u prit me protesta të ashpra nga Tajlanda.

Gjatë viteve ka pasur përleshje sporadike por tensionet e fundit u përshkallëzuan në maj pasi një ushtar kamboxhian u vra në një përleshje. Në prag të luftës së parë në korrik, të dy vendet kishin vendosur kufizime kufitare ndaj njëra-tjetrës. Kamboxhia ndaloi importet e frutave dhe perimeve nga Tajlanda, si dhe ndaloi importimin e energjisë dhe shërbimeve të internetit.

Pse janë ndezur përsëri?

Të hënën, ushtria tajlandeze tha se trupat e saj i ishin përgjigjur zjarrit kamboxhian në provincën Ubon Ratchathani të Tajlandës, i cili, sipas saj, kishte vrarë një ushtar. Ministria e mbrojtjes e Phnom Penh shtoi se kishte nisur sulme ajrore mbi objektivat ushtarake përgjatë kufirit të diskutueshëm dhe tha se ishin forcat tajlandeze që sulmuan të parat, në provincën Preah Vihear të Kamboxhias. Kamboxhia gjithashtu këmbënguli se nuk u hakmor.

Të nesërmen, ushtria e Tajlandës akuzoi Kamboxhian për përdorimin e sistemeve të raketave me shumë lëshime, dronë që hedhin bomba dhe dronë kamikaze kundër ushtarëve tajlandezë, me disa raketa që thuhet se goditën zona civile. Më vonë konfirmoi se kishte kryer më shumë sulme ajrore. Kamboxhia ka akuzuar gjithashtu Tajlandën për të qëlluar pa dallim në zonat civile në provincën e saj kufitare Pursat.

Çfarë ndodhi saktësisht në korrik?

Më 24 korrik Këshilli i Sigurisë Kombëtare i Tajlandës (NSC), deklaroi se menjëherë pas orës 07:30, ushtria e Kamboxhias vendosi dronë për të mbikëqyrur trupat tajlandeze pranë kufirit. Pak më vonë, u tha se personeli ushtarak kamboxhian që mbante granata me raketa u mblodh pranë kufirit. Ushtarët në anën tajlandeze u përpoqën të negocionin por nuk patën sukses. Nga ana tjetër ,ushtarët kamboxhianë hapën zjarr rreth orës 08:20, duke e detyruar palën tajlandeze të hakmerrej, pohoi zëdhënësi i NSC-së.

Tajlanda akuzoi Kamboxhian për vendosjen e armëve të rënda, duke përfshirë raketahedhës BM-21 dhe artileri, duke shkaktuar dëme në shtëpi ,objekte publike,spital dhe një pikë karburanti përgjatë anës tajlandeze të kufirit.
Socheata akuzoi më tej Tajlandën për vendosjen e trupave të tepërta, përdorimin e armëve të rënda dhe kryerjen e sulmeve ajrore në territorin kamboxhian.

Po çfarë mund të thuhet për “marrëveshjen e paqes” të Trump?

Tajlanda e kishte pezulluar marrëveshjen në nëntor, me kryeministrin tajlandez Anutin Charnvirakul që tha se kërcënimi i sigurisë... në fakt nuk është zvogëluar. Në atë kohë, Kamboxhia tha se mbetej e përkushtuar ndaj kushteve të marrëveshjes. Pasi luftimet shpërthyen përsëri në dhjetor, ministri i jashtëm i Bangkokut, Sihasak Phuangketkeoë, i tha BBC-së se armëpushimi “nuk po funksiononte” – duke shtuar se “topi është në fushën e Kamboxhias”.Megjithatë, ish-kryeministri i Kamboxhias, Hun Sen, tha se ata iu kundërpërgjigjën zjarrit vetëm vonë të hënën, në mënyrë që të "respektonin armëpushimin".

Sipas mediave të huaja ,raportohet se Trump u ka bërë thirrje të dyja palëve që ta respektojnë marrëveshjen sipas kushteve të marrëveshjes së nënshkruar në tetor. Të dy vendet ranë dakord të tërheqin armët e tyre të rënda nga rajoni i diskutueshëm dhe të krijojnë një ekip vëzhguesish të përkohshëm për ta monitoruar atë.
Edhe pse ka pasur shkëmbime serioze zjarri në të kaluarën, ato u qetësuan relativisht shpejt.

A është e sigurt të udhëtosh për në Tajlandë dhe Kamboxhia?

Për ata që udhëtojnë për në Tajlandë, Ministria e Jashtme Britanike aktualisht këshillon që të mos kryhen të gjitha udhëtimet, përveç atyre thelbësore, në zonat kufitare brenda 50 km nga i gjithë kufiri me Kamboxhian. Ndërsa për ata në Kamboxhia, këshillohet që të mos udhëtojnë në zonat kufitare brenda një rrezeje prej 50 km nga i gjithë kufiri me Tajlandën, përveç atyre që janë thelbësore./Dosja.al

tajlanda dhe kamboxhia marrëveshja e paqes e kuala lumpur tajlanda kamboxhia

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë