LIVE UPDATES
Bota

Lufta në Iran/ DW: Teherani pretendon fitoren, por njerëzit kanë frikë se çfarë do të ndodhë më pas

Pas më shumë se një muaji luftë, Teherani dhe Uashingtoni kanë rënë dakord për një armëpushim të kushtëzuar dyjavor të ndërmjetësuar nga Pakistani.

9 Prill 2026, 21:03 Nga E.d
Lufta në Iran/ DW: Teherani pretendon fitoren, por njerëzit kanë
Foto ilustruse

Fushata e përbashkët e bombardimeve amerikano-izraelite kundër Iranit mund të jetë ndalur, por për shumë njerëz brenda Republikës Islamike, frika jo.

Pas më shumë se një muaji luftë, Teherani dhe Uashingtoni kanë rënë dakord për një armëpushim të kushtëzuar dyjavor të ndërmjetësuar nga Pakistani. Negociatorët amerikanë dhe iranianë do të takohen në Islamabad këtë fundjavë për bisedime të drejtpërdrejta që synojnë krijimin e një marrëveshjeje të përhershme.

Menjëherë pas shpalljes së armëpushimit të përkohshëm, zyrtarët iranianë lëvizën shpejt për ta kornizuar marrëveshjen si një fitore politike, duke këmbëngulur se Republika Islamike i kishte rezistuar presionit ushtarak dhe i kishte detyruar kundërshtarët e saj të tërhiqeshin.

Mesazhet shtetërore iraniane e kanë portretizuar armëpushimin si provë se "fitorja e Iranit në fushën e betejës" tani do të sigurohet politikisht.

Por kjo nuk është ajo që shumë brenda vendit po e përjetojnë këtë moment. Për ta, armëpushimi ka sjellë lehtësim, por jo paqe.

Lufta mund të jetë ndalur, megjithatë sistemi politik i Iranit mbetet i paprekur, duke rritur ankthin publik se një qeveri e goditur nga lufta, por ende në pushtet, tani mund të përgjigjet duke shtrënguar shtypjen në vend.

Armëpushimi i dobët deri më tani do të thotë se shumë frikë se gjërat mund të shpërbëhen në çdo kohë. Teherani po i afrohet bisedimeve pas armëpushimit me kujdes të thellë, raportoi agjencia e lajmeve Reuters, ndërsa zyrtarët amerikanë e kanë bërë të qartë se janë gati të rifillojnë luftimet nëse diplomacia dështon.

Lehtësim, por asnjë ndjenjë sigurie

Një shtetas iranian, i cili kërkoi të mos emërohej për arsye sigurie, tha për DW se armëpushimi nuk e kishte lehtësuar frikën më të thellë që po përhapet tani në mesin e shumë njerëzve.

"Tani që ka një armëpushim dhe regjimi nuk ndryshoi, ekziston shqetësimi i vërtetë se qeveria do të bëhet më e ashpër me njerëzit dhe se atmosfera do të bëhet edhe më mbytëse", tha burimi.

Kjo frikë përshkon shumë nga bisedat që po zhvillohen tani brenda Iranit, me njerëzit që shqetësohen për atë që ndodh më pas.

Një tjetër iranian tha për DW se shumë fillimisht kishin besuar se lufta mund të prodhonte shpejt një rezultat politik nëse udhëheqësit e lartë dhe komandantët e Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) vriteshin. Por kjo pritshmëri rezultoi e gabuar.

"Ne menduam se do të kishte mbaruar," tha burimi. "Tani lufta është ndërprerë, por asgjë nuk është zgjidhur."

Një narrativë fitoreje që shumë nuk e blejnë

Mediat shtetërore dhe zyrtarët në Iran janë përpjekur ta kornizojnë armëpushimin si një triumf, sikur vendi ta kishte kthyer mbijetesën ushtarake në sukses politik. Por për shumë iranianë, kjo gjuhë ndihet e shkëputur nga realiteti.

Udhëheqja mund të jetë ende në këmbë, por pjesa më e madhe e kostos së luftës është e pamundur të fshihet.

Konflikti vrau disa nga figurat më të larta të Republikës Islamike, duke përfshirë udhëheqësin suprem Ayatollah Ali Khamenei, duke dëmtuar gjithashtu infrastrukturën jetike dhe ekspozoi se sa afër vendi kishte ardhur me një katastrofë shumë më të gjerë.

Sistemi mbijetoi, por mbijetesa me një kosto të tillë nuk ndihet automatikisht si fitore për ata që jetojnë nëpër të.

Dhe kjo është ajo që po formëson humorin aktual publik, me shumë qytetarë që ndjejnë vetëm rraskapitje, pasiguri dhe frikë.

Anti-luftë nuk do të thotë pro regjimit

Realiteti i ndjenjave publike iraniane është gjithashtu më i ndërlikuar sesa pranon propaganda e secilës palë.

Shumë njerëz fajësojnë Republikën Islamike për kushtet që e sollën vendin në këtë pikë. Në të njëjtën kohë, ata gjithashtu fajësojnë presidentin amerikan Donald Trump dhe kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu për nxitjen e një lufte që kërcënonte shkatërrim edhe më të madh.

Iranianët refuzojnë represionin e shtetit dhe logjikën e përshkallëzimit ushtarak.

Njerëzit që folën për DW përshkruan një realitet tjetër, duke thënë se janë kundër luftës, por jo sipas kushteve të regjimit. Ata nuk duan më shumë bombardime, më shumë shkatërrime apo më shumë vuajtje, por kjo nuk do të thotë se ata kanë ndaluar së kundërshtuari Republikën Islamike.

Këta njerëz kanë frikë se regjimi tani do të përdorë armëpushimin për t'u paraqitur si fitimtar dhe për të heshtur shoqërinë në mënyrë më agresive se më parë.

Babak Dorbeiki, një ish-zyrtar në Qendrën e Kërkimeve Strategjike të Iranit, tha për DW se pjesë të Gardës Revolucionare mund të mos jenë vërtet të interesuara për t'i dhënë fund luftës. "IRGC nuk është kundër luftës. Përkundrazi, ajo dëshiron luftë tani", tha ai. Sipas tij, pozicioni i vërtetë kundër luftës i përket asaj që ai e quajti "pjesa racionale e shoqërisë".

Dorbeiki argumentoi se kundërshtimi i luftës nuk duhet të ndahet nga kundërshtimi i shtypjes në shtëpi. Sipas tij, është e mundur – dhe e nevojshme – të dënohet lufta, ekzekutimet, arrestimet dhe sundimi autoritar në të njëjtën kohë.

Çdo pozicion kuptimplotë kundër luftës, sugjeroi ai, duhet gjithashtu të kërkojë që Republika Islamike të ndryshojë mënyrën se si qeveris shoqërinë dhe të ecë drejt paqes.

Ky argument pasqyron një frikë më të gjerë midis disa kritikëve të regjimit se një konflikt i zgjatur mund të ndihmojë regjimin të mjegullojë kufirin midis Iranit si vend dhe Republikës Islamike si sistem politik, gjë që do ta bënte më të vështirë për njerëzit të kundërshtojnë njërin pa u dobësuar tjetrin.

Rritja e frikës për kërcënimet e Trump

Në ditët e fundit para armëpushimit, kërcënimet e Trump për të shkatërruar urat dhe termocentralet brenda Iranit u panë nga iranianët si një kërcënim i drejtpërdrejtë për jetën civile.

Një burim brenda Iranit tha për DW se pas paralajmërimeve të Trump, çmimet për gjeneratorët e shtëpive u rritën ndjeshëm pasi njerëzit nxituan t'i blinin ato.

Ajo që i frikësoi njerëzit më shumë, tha burimi, nuk ishte vetëm mundësia e një goditjeje tjetër, por ndjenja se infrastruktura civile më themelore e vendit ishte bërë pazaret në një luftë që ata nuk mund ta kontrollonin.

Ndjenja e pasigurisë u përkeqësua gjithashtu nga ndërprerja e zgjatur e internetit, e cila la shumë iranianë të shkëputur nga informacioni i jashtëm dhe gjithnjë e më të varur nga rrjetet e kufizuara vendase.

Lufta thellon krizën tashmë të rëndë ekonomike
Lufta gjithashtu ka thelluar një krizë tashmë të rëndë ekonomike. Një person brenda Iranit tha për DW se familja e tyre kishte shitur kursime dhe ar vetëm për të qëndruar në këmbë. Të ardhurat e tyre vareshin nga puna e bazuar në Instagram, por ndërprerja e internetit e kishte fshirë atë në mënyrë efektive.

Një tjetër përshkroi se si presioni ekonomik ishte bërë aq i rëndë sa edhe lëvizja e përkohshme me të afërmit nuk dukej më e mundur, sepse ata të afërm tashmë po luftonin vetë.

Për familje si këto, lufta ka nënkuptuar tkurrje të të ardhurave, rritje të çmimeve dhe rutina të prishura, duke i bërë ata ta shohin armëpushimin dy-javor jo si një triumf, por si një lehtësim të shkurtër.

Jeta më e vështirë për gazetarët

Lufta gjithashtu e ka bërë jetën më të vështirë për gazetarët, veçanërisht iranianët jashtë vendit që duan të kundërshtojnë luftën pa u akuzuar për përsëritjen e narrativës së regjimit.

Behrouz Tourani, një gazetar veteran dhe instruktor gazetarie, tha për DW se mbivendosja e herëpashershme me vijën e shtetit nuk është në vetvete një problem. Çështja e vërtetë, tha ai, është nëse gazetarët humbasin pavarësinë e tyre dhe fillojnë ta përvetësojnë atë narrativë.

Për të shmangur kurthet, ai këshilloi gazetarët të përqendrohen kryesisht në kostot njerëzore, politike dhe sociale të konfliktit.

Megjithëse armëpushimi mund të ketë ndaluar një përshkallëzim të menjëhershëm ushtarak, ai nuk e ka zgjidhur krizën më të thellë. Mbetet e paqartë se si SHBA, Izraeli dhe Irani do të trajtojnë çështje kritike si sanksionet, rindërtimi dhe shtypja politike – duke lënë një ndjenjë brishtësie mbi jetën në Iran./DW

teherani uashingtoni lufta

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet