LIVE UPDATES
Bota

Kujtimet e Alexei Navalnit, një dëshmi e qëndresës së tij

200 faqet e fundit të librit prej 479 faqesh të zotit Navalny u ngjasojnë karakteristikave të disa ditarëve të tjerë nga burgu të klasikëve të letërsisë ruse, si vepra e autorit Alexander Solzhenicin, “Një ditë në jetën e Ivan Denisoviçit”.

22 Tetor 2024, 22:15 Nga E. D
Kujtimet e Alexei Navalnit, një dëshmi e qëndresës së
fotot ilustruese

RUSI- Në kujtimet e publikuara tetë muaj pasi vdiq në burg, udhëheqësi opozitar rus Alexei Navalny nuk humbet kurrë besimin tek vlera e vuajtjeve për kauzën e tij, ndërkohë që edhe shpreh dëshirën të mund të kishte shkruajtur një tjetër lloj libri.

“Është një përzierje copëzash dhe një histori tradicionale e pasuar nga një ditar burgu”, shkruhet në librin ‘Patrioti’ që u publikua të martën.

“Nuk dëshiroj që libri im të jetë një tjetër ditar burgu. Personalisht më duken interesante për t’i lexuar, por si zhanër ka patur mjaftueshëm”.

200 faqet e fundit të librit prej 479 faqesh të zotit Navalny u ngjasojnë karakteristikave të disa ditarëve të tjerë nga burgu të klasikëve të letërsisë ruse, si vepra e autorit Alexander Solzhenicin, “Një ditë në jetën e Ivan Denisoviçit”. Ai evidenton mërzinë, izolimin, stërmundimin, vuajtjen dhe absurditetin e jetës në burg, ndërsa eksploron aspekte të shumta, që nga letërsia franceze e shekullit të 19-të dhe deri tek këngëtarja Billie Eilish. Por libri ‘Patrioti’ paraqitet edhe si një testament i betejës së jashtëzakonshme të disidentit kundër dëshpërimit, ndërsa autoritetet ruse forconin gradualisht masat shtypëse ndaj tij. Zoti Navalny ofron madje edhe këshilla për përballjen me më të keqen dhe ruajtjen e shpresës.

“Më e rëndësishmja është të mos e torturosh veten me zemëratë, urrejtje dhe fantazi për hakmarrje, por që të kalosh menjëherë tek pranimi. Kjo mund të jetë e vështirë”, shkruan ai. “Procesi që zhvillohet në mendjen tënde nuk është aspak i thjeshtë, por nëse gjendesh në një situatë të keqe, duhet ta provosh këtë. Funksionon, për sa kohë që e ke menduar gjithçka seriozisht”.

Vitet e fundit, zoti Navalny ishte bërë një simbol ndërkombëtar i rezistencës. I diplomuar për juridik, ai filloi angazhimin si aktivist kundër korrupsionit, por shpejt u shndërrua në një politikan me aspirata për poste publike dhe përfundimisht u bë sfiduesi kryesor i Presidentit afatgjatë të Rusisë, Vladimir Putinit.

E veja e tij, Yulia Navalnaya, mbikëqyri përfundimin e librit. Në një intervistë, ajo i tha BBC-së se do të kandidonte për presidente nëse do të kthehej ndonjëherë në Rusi - një lëvizje e pamundur me Presidentin Putin në pushtet, pranoi zonja Navalnaya. Ajo është dënuar në mungesë në Rusi me akuzën e përfshirjes në një grup ekstremist. Presidenti Putin “duhet të jetë në një burg rus, për të ndjerë gjithçka që ndjeu jo vetëm burri im, por të gjithë të burgosurit në Rusi”, tha zonja Navalnaya gjatë një interviste në emisionin “60 Minutes” të kanalit televiziv CBS.

Zonja Navalnaya është zotuar ta vazhdojë luftën e bashkëshortit të saj të ndjerë. Ajo ka mbajtur rregullisht fjalime me video për mbështetësit e saj dhe është takuar me udhëheqësit perëndimorë dhe zyrtarë të lartë, duke u dalë në mbrojtje rusëve që kundërshtojnë Presidentin Putin dhe luftën e tij në Ukrainë. Ajo pati dy fëmijë me bashkëshortin e saj të ndjerë, i cili në librin e tij shkruan për tërheqjen e tij të menjëhershme drejt saj dhe lidhjen e tyre të qëndrueshme, duke e paraqitur zonjën Navalnaya si një shpirt binjak që "mund të diskutonte me mua çështjet më të vështira, pa shumë drama dhe ankth".

Gjatë seksionit të parë të librit të tij, zoti Navalny reflekton mbi rënien e Bashkimit Sovjetik, zhgënjimin e tij me udhëheqësin rus të viteve 1990, Boris Yeltsin, kryqëzatat e tij të hershme kundër korrupsionit, futjen e tij në jetën publike dhe zbulimin se nuk kishte nevojë të shikonte shumë larg për të gjetur një politikan, “i cili do të ndërmerrte të gjitha llojet e projekteve të nevojshme, interesante dhe që do të bashkëpunonte drejtpërdrejt me popullin rus”.

"Doja dhe prita, dhe një ditë kuptova se mund të isha vetë ai person", shkruan ai.

Vizioni i tij për një "Rusi të bukur të së ardhmes", ku udhëheqësit zgjidhen lirisht dhe në mënyrë të ndershme, korrupsioni zyrtar zbutet dhe institucionet demokratike funksionojnë -- si dhe karizma e tij e fortë dhe humori sarkastik -- i dhanë atij mbështetje të gjerë në mbarë vendin. Atij iu bashkuan aktivistë të rinj dhe energjikë – një ekip që i ngjante një “kompanie novatore” dhe jo një operacioni revolucionar klandestin, thuhet në kujtimet e tij. “Nga jashtë dukeshim si një tufë liberalësh nga Moska”, shkruan ai, ndërsa publikonin video shumëngjyrëshe, të prodhuara në mënyrë profesionale që ekspozonin korrupsionin zyrtar. Videot u ndoqën nga miliona njerëz në rrjetin YouTube dhe nxitën tubime masive edhe pse autoritetet rritën masat shtypëse ndaj disidencës.

Autoritetet reaguan ndaj popullaritetit në rritje të zotit Navalny duke ngritur akuza të shumta ndaj tij, aleatëve të tij dhe madje edhe anëtarëve të familjes. Atë e fusnin shpesh në burg dhe mbyllën të gjithë infrastrukturën e tij politike -- Fondacionin për Luftën ndaj Korrupsionit që ai themeloi në vitin 2011, si dhe një rrjet prej disa dhjetëra zyrash rajonale.

Në vitin 2020, zoti Navalny i mbijetoi një helmimi me agjent nervor për të cilin fajësoi Kremlinin, që mohoi përfshirjen. Ai e përshkruan sulmin me shumë detaje që në fillim të librit, duke rrëfyer se: "Kjo është e tepërt dhe jam pranë vdekjes". Familja dhe aleatët e tij luftuan që ai të transportohej me avion në Gjermani për mjekim dhe pasi u kurua atje për pesë muaj, ai u kthye në Rusi, ku u arrestua dhe u dënua me burg, ku do të kalonte tre vitet e fundit të jetës.

Në kujtimet e tij, zoti Navalny kujton se i tha bashkëshortes së tij ndërsa ishte ende i shtruar në spital në Berlin se "sigurisht" që ai do të kthehej në Rusi.

Trysnia ndaj tij vazhdoi edhe në burg, duke u intensifikuar pasi Rusia sulmoi Ukrainën në shkurt të vitit 2022 dhe rriti masat shtypëse ndaj disidencës në nivele të paprecedentë. Në mesazhet për mundësinë e daljes nga burgu, zoti Navalny përshkroi kushtet e tmerrshme të izolimit, ku u mbajt për muaj të tërë për shkelje të shumta të vogla për të cilat zyrtarët e burgut e akuzuan pa u ndalur, duke i mohuar gjumin dhe kujdesin mjekësor, si dhe duke i dhënë një ushqim të varfër. Në tetor 2023, tre nga avokatët e tij u arrestuan dhe dy të tjerë u shpallën në kërkim.

Në dhjetor 2023, autoritetet e transferuan zotin Navalny në një nga burgjet e nivelit më të lartë të sigurisë në sistemin rus të burgjeve, në një qytet të largët mbi Rrethin Arktik. Në shkurt 2024, 47-vjeçari Navalny vdiq atje papritur; rrethanat dhe shkaku i vdekjes së tij mbeten ende mister. Yulia Navalnaya dhe aleatët e tij thonë se atë e vrau Kremlini, ndërsa autoritetet argumentojnë se zoti Navalny vdiq për "shkaqe natyrore", por nuk bënë të ditur asnjë detaj për atë që ndodhi.

Dhjetëra mijëra rusë morën pjesë në funeralin e tij në periferi të Moskës në mars, me një mesazh të rrallë sfide në një vend ku çdo tubim në rrugë, apo edhe protesta të veçuara shpesh rezultojnë në arrestime dhe burgime të menjëhershme. Për ditë të tëra më pas, njerëzit vendosën lule tek varri dhe një grup e vizitoi varrin edhe të martën.

“Ëndërroj që sa më shumë njerëz ta lexojnë këtë libër, sepse më duket se të gjithë do të mësojnë diçka të re për Alexein. (Të gjithë) do të qeshin dhe do të qajnë nga pak. Ai ishte shumë frymëzues: i fortë dhe trim, i sjellshëm dhe me humor. Më i miri. Dhe më i dashuri", tha Yulia Navalnaya në rrjetin X.

Ekipi i zotit Navalny ka thënë se libri do të jetë i disponueshëm në rusisht, në gjuhën në të cilën ai e ka shkruar, por dërgimi i librit në atdheun e tij dhe në vendin fqinj Bjellorusi nuk do të jetë i mundur “pasi nuk mund të garantojmë transportin, apo se nuk do të ketë probleme në doganë”.

Kremlini dhe mediat shtetërore ruse nuk e përmendën publikimin e librit, ashtu siç patën vepruar edhe me shumë zhvillime të tjera në lidhje me zotin Navalny, emrin e të cilit Presidenti Putin dhe zyrtarë të tjerë të lartë pothuajse nuk e përmendën kurrë në publik./VOA

alexei navalni

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet