LIVE UPDATES
Bota

Kroacia rikthen shërbimin ushtarak pas pothuajse dy dekadash/ DW: 1,200 të rinjtë kanë marrë thirrje për dy muaj shërbim ushtarak

Në ditët e para të vitit 2026, rreth 1,200 prej tyre kanë marrë letra që i njoftojnë se po thirren për dy muaj shërbim ushtarak.

15 Janar 2026, 08:15 Nga D.S

Kroacia rikthen shërbimin ushtarak pas pothuajse dy dekadash/ DW: 1,200

KROACI- Viti i ri po sjell një sfidë të vjetër në një pamje të re për të rinjtë e Kroacisë. Në ditët e para të vitit 2026, rreth 1,200 prej tyre kanë marrë letra që i njoftojnë se po thirren për dy muaj shërbim ushtarak.

Ata janë brezi i parë që përballet me rekrutimin e detyrueshëm ushtarak që kur ai u hoq në vitin 2008, një vit para se Kroacia t’i bashkohej NATO-s .Në atë kohë, ideja ishte profesionalizimi i forcave të armatosura dhe heqja dorë nga shërbimi i detyrueshëm kombëtar.

Tani, me vetëm Hungarinë që ndan Kroacinë nga Ukraina, perspektiva e konfliktit të armatosur duket paksa shumë e afërt për t’u ngushëlluar. Një dron i humbur, ndoshta ukrainas, por që nuk është identifikuar kurrë zyrtarisht, u rrëzua në kryeqytetin e Kroacisë, Zagreb, në vitin 2022. Nuk shkaktoi shumë dëme, por i përqendroi vëmendjen te afërsia e rrezikut.

Mbështetje e gjerë për rifillimin e rekrutimit ushtarak

Qeveria e Kroacisë u bë në mënyrë të pakëndshme e vetëdijshme për faktin se po mbështetej  në më pak se 15,000 personel ushtarak aktiv. Përpara zgjedhjeve parlamentare në vitin 2024, ajo propozoi rivendosjen e shërbimit kombëtar për meshkujt që kanë mbaruar shkollën.

Ministri i Mbrojtjes Ivan Anusiç tha se kjo do t’i ndihmonte të rinjtë të ndryshonin zakone të këqija dhe t’i përgatiste ata për çdo kërcënim të madh. Sondazhet treguan mbështetje të gjerë për idenë, me shtatë nga dhjetë kroatë që ishin pro. Votuesit rizgjodhën partinë HDZ, e cila tani e ka vënë në praktikë politikën.

Legjislacioni i kërkuar kaloi lehtësisht në parlament tetorin e kaluar, me 84 deputetë që votuan pro dhe vetëm 11 kundër. Ministria e Mbrojtjes ka humbur pak kohë për të kontaktuar grupin e parë të rekrutëve, pa shumë nëse aspak protesta. "Nuk shoh ndonjë sfidë për rekrutimin ushtarak." tha Gordan Akrap, zv/rektori i Universitetit të Mbrojtjes dhe Sigurisë Franjo Tuxhman të Kroacisë."Do të ketë më shumë njerëz që duan të jenë pjesë e kësaj sesa ata që janë në gjendje të bashkohen sepse numri është i kufizuar në këtë moment", shton ai.

"Disa grupe populiste nga e majta ekstreme thonë se duhet të investojmë në kopshte e kështu me radhë. Por fakti është se dikush duhet të mbrojë kopshtet dhe mënyrën tonë evropiane të jetesës dhe demokracinë - dhe kjo mund të bëhet në fazat e fundit nga ushtria."

Një trend më i gjerë në të gjithë rajonin

Rikthimi i shërbimit të detyrueshëm ushtarak në Kroaci është pjesë e një trendi më të gjerë në të gjitha vendet që dikur ishin pjesë e Jugosllavisë. Disa prej tyre kanë qenë duke shqyrtuar rikthimin e një lloj rekrutimi ushtarak, në një rikthim në ditët e regjimit socialist të Josip Broz Titos.

Gjatë regjimit socialist të Josip Broz Titos në Jugosllavi, të rinjtë duhej të shërbenin një vit në ushtri. Në atë kohë, të rinjtë duhej të shërbenin një vit në Ushtrinë Popullore, duke krijuar një forcë të konsiderueshme luftarake. Pak para se të fillonte shpërbërja e vendit në vitet 1990, dy të tretat e forcave tokësore ishin rekrutë - me një milion rezervistë të tjerë të trajnuar në dispozicion.

Pas luftërave jugosllave

Vendet e pavarura që dolën nga Luftërat Jugosllave të viteve 1990 gradualisht e hoqën dorë nga shërbimi ushtarak. Sllovenia ishte e para që hoqi rekrutimin ushtarak në vitin 2003, rekrutët e fundit serbë e përfunduan shërbimin e tyre në vitin 2010.

Me perspektivën  ose, për Slloveninë dhe Kroacinë, arritjen e anëtarësimit në BE , dukej e pakët nevoja për llojin e forcës ushtarake që përfshin nënshtrimin e të rinjve të një vendi ndaj muajsh stërvitjesh. Por edhe para pushtimit të Ukrainës nga Rusia , atmosfera po fillonte të ndryshonte.

Sllovenia po shqyrton përsëri rekrutimin e detyruar

Në vitin 2020, partitë që formuan një qeveri të re nacionaliste të krahut të djathtë në Slloveni e bënë rikthimin e shërbimit ushtarak pjesë të marrëveshjes së tyre të koalicionit. Kryeministri i saj, Janez Jansa, kishte bërë emër si ministër i mbrojtjes gjatë luftës 10-ditore të Sllovenisë për pavarësi në vitin 1991.

Partitë e qeverisë së mëparshme sllovene të udhëhequr nga ish-kryeministri Janez Jansa (në foto këtu) mbështetën rikthimin e shërbimit ushtarak, por deri më tani rekrutimi ushtarak nuk është rikthyer. Ai pretendoi se forcat e armatosura të vendit — me vetëm 7,000 persona  nuk mund ta mbronin më vendin nga sulmet dhe u ankua se të rinjtë nuk dinin si të përdornin armët.

Qeveria aktuale e qendrës së majtë nën drejtimin e Robert Golob nuk e ka marrë përsipër këtë ide, por zgjedhjet parlamentare janë caktuar për në mars dhe partia SDS e zotit Jansa kryeson sondazhet e opinionit.

A do ta ndjekë Serbia shembullin?

Në Serbi , qeveria ka disa vite që flet për mundësinë e rekrutimit ushtarak. Një numër afatesh kanë kaluar pa u hartuar askush, por kjo mund të ndryshojë këtë vit, me Ministrin e Mbrojtjes Bratislav Gasic që pretendon se legjislacioni së shpejti do të paraqitet në parlament.Ministri serb i Mbrojtjes, Bratislav Gasic, ka pohuar se legjislacioni mbi rivendosjen e rekrutimit ushtarak do të paraqitet së shpejti në parlament.

Ndërsa vendet në rajon po rrisin shpenzimet e tyre ushtarake, si dhe po punojnë për shtimin e personelit të tyre, lind pyetja e vjetër nëse pjesa tjetër e Evropës duhet të shqetësohet për Ballkanin.Toby Vogel i grupit kërkimor të Këshillit të Politikave të Demokratizimit beson se potenciali për konflikt real mbetet i ulët.

"Këndvështrimi ushtarak i gjithë kësaj është kryesisht ai i përgatitjes, në vend të planifikimit konkret, dhe sigurisht jo i planifikimit ofensiv. Serbia nuk është gati të sulmojë Kroacinë dhe Kroacia nuk është gati të pushtojë Serbinë.", tha ai.

Në një situatë ku mjedisi i përgjithshëm është një mjedis i paqëndrueshëm dhe i paparashikueshëm, mendoj se qeveritë ndoshta janë të kujdesshme në marrjen e disa masave paraprake dhe në vendosjen e elementëve për një qasje më strategjike ndaj çështjeve ndërkombëtare. Por është një rikthim në kohët e vjetra./DW

kroacia kthen sherbimin ushtarak kroaci

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë