LIVE UPDATES
Bota

Kina po i afrohet SHBA-së në "teknologjinë e trurit", rivalitet për kompaninë e Elon Musk?

Fjalët u formuan nga mendimet e një gruaje 67-vjeçare me sklerozë laterale amiotrofike (ALS), e njohur edhe si sëmundja e Lou Gehrig, e cila nuk është në gjendje të flasë.

21 Korrik 2025, 07:25 Nga M.B
Kina po i afrohet SHBA-së në "teknologjinë e trurit",
Foto ilustruese

KINA- "Dua të ha" u shfaq me shkronja kineze në një kompjuter në një spital publik në qendër të Pekinit. Fjalët u formuan nga mendimet e një gruaje 67-vjeçare me sklerozë laterale amiotrofike (ALS), e njohur edhe si sëmundja e Lou Gehrig, e cila nuk është në gjendje të flasë.

Demonstrimi, i filmuar në mars nga Stacioni Radioteleviziv i Pekinit, ishte pjesë e një prove klinike që përfshinte pesë pacientë të cilëve iu implantua një çip me madhësinë e një monedhe të quajtur Beinao-1, një ndërfaqe pa tel e kompjuterit të trurit (BCI) - një teknologji e udhëhequr nga shkencëtarë në SHBA, por në të cilën ekspertët thonë se Kina po e kap shpejt ritmin.

Luo Minmin, drejtor i Institutit Kinez për Kërkime mbi Trurin (CIBR) dhe shkencëtari kryesor që qëndron pas këtij studimi, tha se kishte një nevojë “shumë të fortë” për teknologjinë BCI, duke thënë se ata ishin “mbyllur” nga kërkesat e pacientëve të mundshëm.

“Pacientët thoshin se kjo ndihet shumë mirë, sikur mund të fitojnë ose të rimarrin kontrollin e muskujve të tyre”, i tha ai CNN në maj gjatë një interviste të rrallë në laboratorin e tij, i cili ndodhet një orë larg me makinë nga Spitali Xuanwu i Pekinit, ku u zhvillua prova.

Luo tha se teknologjia po tregonte "saktësi të lartë" në dekodimin e sinjaleve nga truri i pacientëve dhe përkthimin e sinjaleve në të folur me tekst ose lëvizje makinerish. Ekipi i tij po planifikon të përshpejtojë provat në njerëz duke implantuar çipa te 50 deri në 100 pacientë të tjerë gjatë vitit të ardhshëm.

"Shpresojmë që ta përshpejtojmë këtë proces. Nëse provohet të jetë i sigurt dhe efektiv... mund të përdoret klinikisht në të gjithë botën", tha ai.

Mes tensioneve gjeopolitike në rritje, krahasimet midis përparimeve teknologjike amerikane dhe kineze janë të zakonshme. Teknologjia e ndërfaqes tru-kompjuter filloi për herë të parë në vitet 1970 në SHBA.

Dekada më vonë, Administrata Obama nisi “Iniciativën e Trurit” në vitin 2013, duke investuar më shumë se 3 miliardë dollarë për të financuar mbi një mijë projekte teknologjike të neuroshkencës që atëherë, sipas Institutit Kombëtar të Shëndetit.

Synchron, me seli në Nju Jork, ishte firma e parë që filloi provat te njerëzit në korrik 2021. Tre vjet më vonë, një sistem i ri BCI i zhvilluar në UC Davis Health përktheu sinjalet e trurit të një pacienti me ALS në të folur, duke arritur një saktësi prej 97% - sistemi më i saktë i këtij lloji, tha universiteti në një deklaratë . Po atë vit, kompania e Musk përfundoi provën e saj të parë te njerëzit, duke i mundësuar pjesëmarrësit të kontrollonte një maus kompjuteri me një implant në tru.

Kina filloi të përdorte teknologjinë e trurit vetëm në vitet 1990, por ajo po përparon me shpejtësi. Në vitin 2014, shkencëtarët kinezë prezantuan idenë e një projekti kombëtar mbi teknologjinë e trurit për t'u përputhur me përpjekjet e ngjashme në SHBA dhe Evropë, sipas Ministrisë së Shkencës dhe Teknologjisë. Dy vjet më vonë, teknologjia e trurit u përmend në planin pesëvjeçar të vendit, i cili përshkruan prioritetet dhe qëllimet kombëtare të Kinës.

 

kina

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Shiko video te tjera