LIVE UPDATES
Bota

Hulumtim i REL-it: Si e eksporton Rusia drithin ukrainas si të ishte i tyri

Sasi të përafërta të misrit mbërritën tek aleatët e Moskës, Irani dhe Siria, të cilët edhe në të kaluarën blenë drithë ukrainas të përvetësuar nga Rusia, tregoi hulumtimi i bazuar në dokumente zyrtare ruse dhe burime të tjera, i kryer nga Skemat, grupi ukrainas i hakerëve Kiborg, Qendra Hulumtuese Bjelloruse dhe Vyortska, një media e pavarur në gjuhën ruse.

29 Qershor 2024, 09:25 Nga N.F
Hulumtim i REL-it: Si e eksporton Rusia drithin ukrainas si të ishte i tyri
Foto ilustruese

RUSI- Firmat ruse dërguan dhjetëra mijëra tonë grurë nga pjesët e okupuara të Ukrainës drejt anëtares së Bashkimit Evropian, Spanjës, drejt anëtares së NATO-s, Turqisë, dhe drejt Azerbajxhanit gjatë vitit 2023, zbuloi njësiti hulumtues i Shërbimit ukrainas të Radios Evropa e Lirë, Skemat, dhe partnerët e tij.

Sasi të përafërta të misrit mbërritën tek aleatët e Moskës, Irani dhe Siria, të cilët edhe në të kaluarën blenë drithë ukrainas të përvetësuar nga Rusia, tregoi hulumtimi i bazuar në dokumente zyrtare ruse dhe burime të tjera, i kryer nga Skemat, grupi ukrainas i hakerëve Kiborg, Qendra Hulumtuese Bjelloruse dhe Vyortska, një media e pavarur në gjuhën ruse.

Të paktën 6.4 milionë tonë grurë u korrën në Krimenë e okupuar nga Rusia dhe në pjesët e kontrolluara nga rusët në rajonet Donjeck, Herson, Luhansk dhe Zaporizhja më 2023, sipas llogaritjeve satelitore nga programi Harvest i NASA-s, i cili gjurmon kërcënimet ndaj sigurisë ushqimore. SeaKrime, një projekt joqeveritar ukrainas që përcjell dërgesat ilegale të drithit ukrainas nga Rusia, raportoi se 2 milionë tonë nga ato korrje-shirje u nxorën jashtë vendit, nga portet e Krimesë.

Shitjet e tilla minojnë ekonominë ukrainase të dërrmuar nga lufta, dhe i mundësojnë Rusisë të ardhura për ta financuar pushtimin e gjerë të Ukrainës, që ka nisur më 2022. Për vitin 2023, Skemat dhe partnerët dokumentuan shitjen e gati 35.000 tonëve grurë e misër nga rajoni i Hersonit dhe nga Krimeja, të cilat Rusia i ofroi me zbritje.

Dokumentet e hakuara nga administrata okupatore e Hersonit, të dhënat që rrodhën nga dogana ruse, dhe informatat nga baza e të dhënave e tregtisë online, Import Genius, konfirmuan rolin e të paktën katër kompanive ruse – Agro-Fregat, Pallada, Sims-Trans Group dhe TD Fregat – në këto transaksione.

Njëra nga këto kompani, Pallada, ka lidhje të largëta me kontraktuesin e përgjithshëm për ndërtimin e një kompleksi masiv banimi në bregun e Detit të Zi në Rusi, i njohur si “pallati i Putinit”. Ndonëse dokumentet e doganës ruse dhe të administratës okupatore tregojnë se produktet erdhën nga rajoni i Hersonit dhe nga Krimeja, dhe jo nga Rusia, nuk dihet nëse blerësit vunë në pikëpyetje origjinën e produkteve që blenë. Asnjëri prej tyre nuk pranoi të komentojë rreth gjetjeve.

Rajoni i Hersonit, pjesë e shportës së bukës së Ukrainës, korri sasi rekorde prej 3.1 milionë tonësh drithë më 2021 – një sasi që joshi firmat ruse, sapo forcat ruse okupuan pjesë të rajonit jugor, më 2022.

Të dhënat satelitore më 2022 treguan për udhëtimin e kamionëve nga Hersoni dhe rajoni fqinj i Zaporizhjës, po ashtu pjesërisht i okupuar nga rusët, drejt Krimesë, për dërgesa të mëtejme jashtë vendit. Më 2023, kompanitë ruse transportuan produkte bujqësore me vlerë rreth 6.2 milionë euro nga rajoni i Hersonit, me zbritje apo pa tatim, sipas të dhënave të doganës ruse dhe kontratave nga administrata okupatore.

Volodymyr Saldo, ish-kryetar i qytetit të Hersonit, i cili është zyrtar kryesor i administratës okupatore në pjesën e kontrolluar nga rusët në rajon, ka kompetenca të aprovojë apo të refuzojë vendimet e një komisioni që cakton këto zbritje. Më 2023, disa kompani ruse aplikuan për zbritjet e veçanta. Vendimet e komisionit iu mundësuan Skemave dhe partnerëve që të gjurmonin shitjet ilegale jashtë vendit të produkteve bujqësore të Hersonit nga kompanitë ruse.

Që prej fillimit të pushtimit të gjerë të Ukrainës nga Rusia në shkurtin e vitit 2022, Bashkimi Evropian ka ndaluar importe ruse me vlerë prej 91.2 milionë eurosh, por ka shmangur ndalimin e tregtisë Rusi-BE për produkte ushqimore dhe shëndetësore, “në mënyrë që të mos dëmtohet popullata ruse”, sipas një shpjegimi nga BE-ja.

Kjo paraqiti mundësi për Agro-Fregatin e Rusisë, eksportues bujqësor me shumicë, vagonët e të cilëve u fotografuan nga Shërbimi ukrainas i REL-it në Krime. Në një artikull të publikuar më 2022, Oleksiy Makeyev, emisar special për sanksione i Ministrisë së Jashtme ukrainase, denoncoi Agro-Fregatin, me bazë në rajonin jugperëndimor rus, Rostov, dhe shtatë firma të tjera ruse, për eksportimin e “drithit të vjedhur” nga Ukraina.

Kokrrat e grurit ishin pjesë e tregtisë. Të dhënat ruse të eksporteve tregojnë se në shtatorin e vitit 2023, Agro-Fregat dërgoi, si pjesë të një ngarkese prej 4.500 tonësh drejt Spanjës, gati 2.674 tonë grurë nga porti i Sevastopolit, në Krime. Agro-Fregat merr certifikata ruse të cilësisë për grurin nga Krimeja prej vitit 2022, sipas Shërbimit Federal rus të Akreditimit.

Më 2022-‘23, Spanja ishte importuesja e dytë më e madhe e grurit të eksportuar nga Rusia, pas Turqisë, raportoi agjencia ruse e lajmeve, Interfax. Një manifest, i siguruar nga SeaKrime, pjesë e grupit Myrotvorets, identifikoi konsumatorin spanjoll të Agro-Fregatit si Cereales Y Harinas Garsan S.L., një kompani në qytetin juglindor spanjoll Lorka, që thotë se furnizon me ushqime 12 vende.

Cereales Y Harinas Garsan nuk iu përgjigj kërkesave për koment. Në një bisedë telefonike me Skemat, më 25 maj, shefi ekzekutiv i Agro-Fregat, Dmitry Lapkin, mohoi të jetë në dijeni për dërgesat nga rajoni i Hersonit.

Por, Agro-Fregat eksporton shpesh nga rajoni i Hersonit: në qershor dhe në korrik të vitit 2023, ai kërkoi leje nga komisioni për të eksportuar 25.000 tonë grurë dhe drithëra, me çmime me zbritje. Blerësi, sipas dokumenteve të administratës okupatore, ishte kompania turke Velar Tarim Sanayi ve Tic. A.S (Velar), me seli në qytetin Adana.

Turqia, e cila eksporton mallra ushtarake drejt Ukrainës, më 2022-‘23 ishte importuesja kryesore e drithit të eksportuar nga Rusia, sipas agjencisë analitike bujqësore, APK-Inform.

Të paktën 9.554 tonë grurë dhe drithëra për Velar-in, sipas një itinerari të qeverisë ruse, të konfirmuar nga gjurmimet e MarineTraffic, platformë e të dhënave të transportit, u dërguan më 7 gusht 2023 nga Gjiri i Sevastopolit, në Krime, drejt Portit të Kaukazit, në Ngushticën e Kerçit, me anijen transportuese Alfa M, dhe nga aty, dy ditë më vonë, u dërguan në portin mesdhetar të Mersinit, në Turqi, me anijen St. Olga.

Velar nuk iu përgjigj pyetjeve për këtë dërgesë. Aleati i Turqisë në Kaukazin Jugor, Azerbajxhani, i cili ka lidhje të ngushta me Moskën, e ka përshkruar veten si “mik besnik dhe të dashur të Ukrainës”. Ai, po ashtu, është konsumator i rregullt i grurit ukrainas, të përvetësuar nga Rusia.
Importet e grurit, të klasifikuara si ruse, më 2022 kapërcyen prodhimet e naftës si importi kryesor rus në Azerbajxhan, me vlerë prej 294 milionë dollarësh, sipas platformës së të dhënave tregtare, OEC.

Sim-Trans Group, me bazë në Moskë, e përshkruan veten si një prej tre eksportuesve kryesorë të grurit në Azerbajxhan. Më 2023, ai eksportoi drithë me vlerë prej rreth 410.000 dollarësh, sipas një baze zyrtare të dhënash të tregtisë së jashtme ruse, drejt kompanisë së regjistruar në Baku, Diba.

Origjina e të gjitha këtyre dërgesave të grurit është e panjohur. Por, më 2023, Sim-Trans Grouph mori leje nga komisioni për t’i dërguar Diba-s 2.200 tonë grurë nga Hersoni, tregojnë të dhënat e administratës okupatore. Sim-Trans Group nuk iu përgjigj thirrjeve telefonike në lidhje me këtë dërgesë. Diba nuk iu përgjigj kërkesave për koment.

Një kompani ruse, Pallada LLC, e cila më 2023 dërgoi të paktën 15.400 tonë elb nga Hersoni, me çmim me zbritje, drejt portit iranian Bandar Imam Khomeini, në Gjirin Persik, ka lidhje të largëta me biznesmenin e sanksionuar, Kreshimir Fillipoviq, i cili, sipas mediave ruse, ishte i përfshirë në ndërtimin e një prone luksoze në Gelendzhik, në bregun rus të Detit të Zi, e cila thuhet të jetë ndërtuar për presidentin rus, Vladimir Putin.

Pallada ishte regjistruar si shitëse me shumicë e drithit në qytetin jugperëndimor rus, Rostov, disa javë para pushtimit të plotë të Ukrainës. Zotëruese e vogël e aksioneve të saj është Megapolis-Invest, një firmë ruse për menaxhimin e korporatave, e cila më parë ka kontrolluar kompaninë Waveform Investments, zotërues kryesori i aksioneve të së cilës ishte Fillipoviq, sipas bazës së të dhënave biznesore, KonturFocus.

Media e pavarur, Proyekt, e ka identifikuar një biznes në pronësi të Fillipoviqit, Velesstroi, si kontraktuese të përgjithshme për ndërtimin e “pallatit të Putinit”.

Nuk dihet për përfshirjen e Fillipoviqit në Pallada. Zotëruesi kryesor i aksioneve të firmës, sipas regjistrit rus të bizneseve, SBIS, është Sergei Kuznetsov, një moskovit 47-vjeçar. Kuznetsov nuk iu përgjigj një pyetjeje nga Vyorstka, më 31 maj, nëse ai është vetëm pronar në letër i Palladas, për Megapolis-Investin dhe Fillipoviqin.

Një tjetër eksportues rus, TD Fregat LLC, me bazë në Moskë, po ashtu nuk pranoi të komentonte. Në majin e vitit 2023, ai përfitoi një zbritje në doganë për 3.000 tonë misër nga Hersoni, si pjesë e një eksporti prej 8.000 tonësh nga Krimeja drejt portit sirian, Latakia.

TD Fregat, që thotë se “është i specializuar për operacione komplekse në industrinë e drithit”, nuk iu përgjigj një kërkese për sqarime./ rel

rusi drithe ukraina

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë