LIVE UPDATES
Bota

Zbulohen dokumenta që tregojnë se forcat speciale e Mbretërisë së Bashkuar kanë refuzuar aplikimet e trupave afganë për tu zhvendosur në Britani

Komandot afgane shoqëruan forcat speciale britanike në disa nga misionet më të rrezikshme të konfliktit.

19 Shkurt 2024, 15:46 Nga S.N
Zbulohen dokumenta që tregojnë se forcat speciale e
Foto Ilustrim

MBRETËRI E BASHKUAR- Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar bllokuan trupat afgane që kishin luftuar së bashku për t'u zhvendosur në MB pasi talibanët morën pushtetin,zbuloi BBC Panorama. Dokumentet e zbuluara tregojnë se forcat speciale refuzuan aplikimet, pavarësisht se disa përmbajnë prova bindëse të shërbimit së bashku me ushtrinë britanike.

Komandot afgane shoqëruan forcat speciale britanike në disa nga misionet më të rrezikshme të konfliktit. Ministria e Mbrojtjes tha se ishte duke kryer një shqyrtim të pavarur. Kur talebanët erdhën në pushtet në gusht 2021, anëtarët e njësive të Forcave Speciale afgane të njohura si "Triples" ishin ndër grupet më të rrezikuara nga hakmarrja, pasi kishin mbështetur Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar në luftën e tyre kundër talebanëve.

Ata kishin të drejtë të aplikonin për rivendosje në MB sipas skemës së Politikës së Zhvendosjes dhe Ndihmës në Afganistan , por qindra u refuzuan aplikimet e tyre. Dhjetra thuhet se janë rrahur, torturuar ose vrarë nga talebanët që atëherë. Ministri i Forcave të Armatosura, James Heappey, ka njoftuar tani një shqyrtim të rreth 2,000 aplikimeve pasi pranoi se procesi i vendimmarrjes pas disa refuzimeve ishte "jo i fortë".

Dokumentet e parë nga Panorama përfshijnë një dokument të Procedurave Standarde të Operacionit (SOP) që tregon se të paktën që nga viti 2023, të gjitha aplikacionet Triples që arrinin një prag bazë u dërguan në Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar për miratim ose refuzim të sponsorizimit.

Dokumenti i SOP, i cili u mor nga redaksia investigative Lighthouse Reports dhe u nda me Panorama, tregon se nëse Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar refuzonin sponsorizimin, aplikanti u konsiderua automatikisht i papërshtatshëm dhe u dërgua një letër refuzimi.

Panorama ka parë gjithashtu emaile të brendshme të Ministrisë së Mbrojtjes, në të cilat nëpunësit civilë që administrojnë skemën e zhvendosjes përshkruajnë se nuk janë në gjendje të kundërshtojnë refuzimet e forcave speciale, edhe kur ata besonin se kishte një rast të fortë për zhvendosje.

Vetoja u dha forcave speciale fuqinë vendimmarrëse mbi aplikimet në një kohë kur një hetim publik në MB po hetonte pretendimet se ushtarët e SAS kishin kryer krime lufte në operacionet në Afganistan ku njësitë Triples ishin të pranishme.

Hetimi publik ka fuqinë për të detyruar dëshmitarët që janë në MB, por jo shtetasit jo-MB që janë jashtë shtetit. Nëse anëtarët e Forcave Speciale afgane do të ishin në MB, atyre mund t'u kërkohet të japin prova potencialisht të rëndësishme.

"Është një konflikt i qartë interesi," tha një ish oficer i Forcave Speciale të Mbretërisë së Bashkuar.

"Në një kohë kur veprime të caktuara nga Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar janë nën hetim nga një hetim publik, selia e tyre kishte gjithashtu fuqinë për të parandaluar që ish-kolegët e Forcave Speciale afgane dhe dëshmitarët e mundshëm të këtyre veprimeve të shkonin të sigurt në MB," shtoi ai.

Një tjetër ish oficer i Forcave Speciale të Mbretërisë së Bashkuar që foli për BBC tha: Në rastin më të mirë nuk është e përshtatshme, në rastin më të keq duket sikur po përpiqen të mbulojnë gjurmët e tyre.

Një zëdhënës i ekipit të hetimit publik tha për Panorama se nuk mund të komentonte mbi dëshmitarë të veçantë, por ishte "në dijeni të artikujve të fundit të shtypit në lidhje me Trefishat" dhe do të "vazhdonte t'i kërkonte kujtdo që ka informacion përkatës të dalë përpara".

Panorama ka folur me ish-anëtarët e Triples, të cilëve iu refuzuan aplikimet për zhvendosje në vitin 2023 dhe thonë se ata ishin dëshmitarë ose raportuan ato që u dukeshin si krime lufte të kryera nga Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar. Oficerëve që qëndronin pas këtyre aplikacioneve iu mohua hyrja në MB.

Ata i thanë Panorama-s se tani janë fshehur në Afganistan, duke lëvizur shtëpi më shtëpi, të paaftë për të qëndruar me familjet e tyre apo për të punuar. Njëri tha se ishte marrë në pyetje dhe rrahur nga talebanët para se të dilte në arrati, tjetri tha se ai ishte arratisur i pari, por se kishte dëgjuar se talebanët kishin shkuar në shtëpinë e tij duke e kërkuar atë.

"Unë jetoj në një situatë shumë të keqe. Jam i fshehur dhe kryesisht familja ime nuk mund të jetojë së bashku dhe ne nuk mund të dalim dhe nuk mund të punojmë. Isha i sigurt se kolegët dhe miqtë e mi britanikë, me të cilët kemi punuar për disa vite pranë, do të më ndihmonin të evakuohesha në siguri. Tani ndjej se sakrificat që bëra janë harruar." tha ai.

Avokatët që kanë punuar për të mbështetur ish anëtarët e Triples në aplikimet e tyre thanë se kishte pasur një rritje të konsiderueshme të numrit të refuzuar sipas skemës Arap.

"Një numër i madh i Triples na kontaktuan pasi u refuzuan në vitin 2023, pavarësisht se ofruan prova të shumta të punës së tyre me Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar në Afganistan dhe rreziqet e qarta, serioze që ata vazhdojnë të përballen," tha Erin Alcock, një avokat në Leigh Day.

Aplikimet dukej se ishin refuzuar në bazë të një "politikë batanije", pretendoi zonja Alcock. Ministria e Mbrojtjes tha për Panorama se vendimet përfundimtare merren nga punonjësit e çështjes Arap dhe se rastet që konsiderohen të pranueshme dërgohen më pas për miratim nga ministria. Por nuk e kundërshtoi që Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar kishin fuqinë për të refuzuar aplikimet në 2023.

Një zëdhënës tha: Ne jemi duke kryer një shqyrtim të pavarur, rast pas rasti të të gjitha aplikacioneve nga ish-anëtarët e njësive të specializuara afgane, i cili përfshin aplikime nga Triples. Ky shqyrtim do të marrë në konsideratë të gjitha provat e disponueshme, përfshirë ato të ofruara nga palët e treta. Shqyrtimi është duke u bërë nga staf i pavarur që nuk ka punuar më parë në këto aplikacione.

Z. Heappey, Ministri i Forcave të Armatosura, i tha Parlamentit se aplikimet e Triples ishin refuzuar pjesërisht sepse qeveria "nuk mbante të dhëna gjithëpërfshirëse të punësimit ose pagesave në të njëjtën mënyrë si ne për aplikantët e tjerë".

Por figurat ushtarake që shërbyen së bashku me Triples hodhën poshtë llogarinë e ministrit, duke thënë se forcat afgane paguheshin drejtpërdrejt nga britanikët dhe se mbaheshin shënime për çdo pagesë.

"Kam parë tabela ku është shumë e qartë se ne i kemi paguar, jo vetëm për shërbimin e tyre, por për aftësitë, gradën dhe numrin e operacioneve të tyre," tha një ish oficer.

"Këta djem ishin jashtë në terren shumicën e ditëve për 20 vjet, duke luftuar dhe duke vdekur dhe duke vënë jetën e tyre në linjë për ne, në operacionet që ne i drejtuam që ata të merrnin pjesë," tha ai.

Forcat Speciale të Mbretërisë së Bashkuar janë akuzuar më parë për pengimin e hetuesve ushtarakë që të marrin në pyetje njësitë partnere afgane rreth krimeve të dyshuara të luftës të kryera nga SAS.

Ish-hetuesit e lartë nga Policia Ushtarake Mbretërore (RMP) i thanë BBC-së se udhëheqja e forcave speciale u ndal në mënyrë të përsëritur që ata të intervistonin trupat afgane gjatë hetimeve të tyre midis 2012 dhe 2019.

“Ne kishim identifikuar forcat partnere afgane që punonin së bashku me UKSF-në si dëshmitarë potencialisht kyç, por sa herë që përpiqeshim të bënim intervista, udhëheqja e forcave speciale e bënte pothuajse të pamundur”, tha një ish-hetues i lartë i RMP-së.

mbreteri e bashkuar afganet

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet