LIVE UPDATES
Bota

Sulmet e Iranit ndaj Diego Garcias rrisin nivelin e alarmit në Evropë

Ato kanë shqyrtuar mundësinë për të ndihmuar në zhbllokimin e Ngushticës së Hormuzit, por kanë theksuar se një veprim i tillë do të bëhej vetëm pas ndonjë armëpushimi dhe - mundësisht - me mandat nga Kombet e Bashkuara.

23 Mars 2026, 19:46 Nga E. D

Sulmet e Iranit ndaj Diego Garcias rrisin nivelin e alarmit në Evropë

IRAN- Vendet evropiane janë përpjekur të shmangin përfshirjen e thellë në luftën e SHBA-së dhe Izraelit kundër Iranit, e cila tashmë ka hyrë në javën e katërt.

Ato kanë shqyrtuar mundësinë për të ndihmuar në zhbllokimin e Ngushticës së Hormuzit, por kanë theksuar se një veprim i tillë do të bëhej vetëm pas ndonjë armëpushimi dhe - mundësisht - me mandat nga Kombet e Bashkuara.

Por, më 21 mars, kërcënimi u bë më i dukshëm, kur Irani dëshmoi se raketat e tij kanë potencial të arrijnë qytetet evropiane.

Teherani lëshoi dy raketa balistike drejt Diego Garcias - një bazë e përbashkët amerikano-britanike në Oqeanin Indian, rreth 4.000 kilometra larg territorit iranian - dhe zyrtarët në Bruksel dhe më gjerë nisën ta marrin më seriozisht situatën.

Më herët, Irani - nën sundimin e udhëheqësit të ndjerë suprem, Ajatollah Ali Khamenei - kishte mbajtur një kufi për rrezen e raketave balistike në 2.000 kilometra.

Khamenei u vra nga një sulm i SHBA-së dhe Izraelit kundër Iranit më 28 shkurt. Dhe, ky kufi tani duket se nuk ekziston më - gjë që ka rritur shqetësimin në Evropë.

Brukseli tashmë është i angazhuar në një luftë më të afërt: pushtimin në shkallë të plotë të Ukrainës nga Rusia, që ka hyrë në vitin e pestë. Deri më tani, blloku i ka ndarë Ukrainës mbi 70 miliardë euro ndihmë ushtarake.

“Ky është për ne një dimension i ri i luftës [me Iranin]”, thotë një zyrtar i lartë i BE-së, duke folur për Radion Evropa e Lirë në kushte anonimiteti.

“Le të jemi të sinqertë - mbrojtja jonë ajrore është mjaft e varfëruar tani”, sipas tij.

Shumë vende evropiane kanë kontribuar në mbrojtjen ajrore të Kievit, por gjithashtu kanë kuptuar se ka boshllëqe të konsiderueshme në mbrojtjen ajrore të kontinentit - nëse ajo do të testohej ndonjëherë.

Ndërsa posedojnë teknologji me cilësi të lartë, si raketa Patriotë, sisteme raketore SAMP/T dhe IRIS-T, disa ministri evropiane të Mbrojtjes pranojnë hapur se kanë mungesa të konsiderueshme në interceptorë.

Evropa do të përballej, gjithashtu, me vështirësi ndaj të ashtuquajturave sulme të “ngopjes”, të përdorura nga Rusia në Ukrainë, ku sistemet e mbrojtjes ajrore mbingarkohen nga një valë sulmesh që përfshijnë ndërhyrje elektronike, sulme kibernetike, dronë dhe lloje të ndryshme raketash.

Kontinenti mbetet ende shumë i varur nga Shtetet e Bashkuara për mbulim në distanca të gjata, dhe pikërisht këtu hyn në lojë kërcënimi potencial i Iranit ndaj Evropës.

Duke komentuar sulmet ndaj Diego Garcias, shefi i ushtrisë izraelite, Eyal Zamir, theksoi se “këto raketa nuk janë të destinuara për të goditur Izraelin. Rrezja e tyre arrin në kryeqytetet evropiane; Berlini, Parisi dhe Roma janë të gjitha brenda rrezes së drejtpërdrejtë të kërcënimit”.

Eksperti i pavarur i mbrojtjes me bazë në Izrael, Michael Horowitz, tha për Radion Evropa e Lirë më 21 mars se “Irani nuk mund të shihet më si një kërcënim i kufizuar në Lindjen e Mesme. Ai po ndërton kapacitete që synojnë t’i rrisin kostot edhe për kundërshtarët më të largët”.

“Po të isha evropian, do të isha i shqetësuar”, tha ai.

Ministri britanik i kabinetit, Steve Reed, tha më 22 mars se një raketë e lëshuar drejt Diego Garcias “ra para destinacionit”, ndërsa një tjetër raketë “u interceptua”.

Ai, gjithashtu, i hodhi poshtë pretendimet izraelite se Evropa mund të ishte objektiv, duke shtuar se “nuk ka pasur ndonjë vlerësim që i mbështet pretendimet se Irani po planifikon të godasë qytetet evropiane me raketa balistike, ose ka kapacitetin për ta bërë këtë”.

Dronët iranianë, deri më tani, janë interceptuar mbi bazat ushtarake britanike në Qipro, ndërsa Turqia - anëtare e NATO-s - ka interceptuar tri raketa balistike në raste të ndryshme, në fillim të marsit.

NATO-ja nuk dha komente të reja për Radion Evropa e Lirë pas sulmeve ndaj Diego Garcias, por iu referua deklaratës së saj për rastet në të cilat Turqia i interceptoi me sukses sulmet.

“BMD-ja (Mbrojtja Kundër Raketave Balistike) e NATO-s ka qenë efektive ndaj raketave iraniane në Turqi - çfarë është pikërisht ajo për të cilën është dizajnuar”, tha për Radion Evropa e Lirë Oana Lungescu, ish-zëdhënëse e NATO-s, aktualisht bashkëpunëtore në Institutin Mbretëror të Shërbimeve të Bashkuara për Studime të Mbrojtjes dhe Sigurisë.

Një zyrtar i NATO-s, duke folur për Radion Evropa e Lirë në kushte anonimiteti, gjithashtu vuri në dukje se BMD-ja e NATO-s është dizajnuar pikërisht për të përballuar raketat iraniane - jo domosdoshmërisht ato ruse - kur është ndërtuar në fillim të viteve 2000 dhe është bërë operacionale në vitin 2012.

Gjermania ka qendrën e komandës në bazën e saj ajrore Ramshtajn, ndërsa mbrojtja aktuale nga raketat është e vendosur në bazat polake dhe rumune.

Turqia ka një radar dhe Spanja ka katër anije të afta për BMD-në në bazën e saj detare, Rota.

Megjithatë, BMD-ja e NATO-s ka një gjurmë të konsiderueshme të SHBA-së që e bën Evropën të varur nga mbrojtja ushtarake amerikane.

Robert Pszczel - ish-zyrtar i NATO-s dhe ekspert aktual i sigurisë në Qendrën për Studime Lindore, organizatë me qendër në Varshavë - thotë për Radion Evropa e Lirë se “supozimi aktual është se sistemi është operativ dhe po bën pikërisht atë që duhet ta bëjë”.

“Sigurisht, është një sistem i veçantë me elemente të rëndësishme të siguruara nga SHBA-ja”, thotë Pszczel./REL

lufta ne lindjen e mesme

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet