LIVE UPDATES
Bota

Dorëheqja e Liz Truss, DW: Tërmet politik në Britaninë e Madhe

Koha më e shkurtër deri më sot në post: Pas gati gjashtë javësh kryeministrja britanike Liz Truss dha dorëheqjen. Kaosit, që shkaktoi plani i saj i gabuar ekonomik nuk mund t'i bëhej më ballë.

21 Tetor 2022, 08:20 Nga I.A
Dorëheqja e Liz Truss, DW: Tërmet politik në Britaninë e
Liz Truss

ANGLI- Pasdite (20.10) në Londër qarkulloi lajmi, se Graham Brady vizitoi kryeministren. Kryetari i grupit parlamentar të konservatorëve është përmbaruesi i partisë, që shkon në Downing Street, për t'i komunikuar kryeministrit, se ka humbur besimin e deputetëve. Kështu ndodhi edhe më 2018 me imponimin e dorëheqjes së Theresa May dhe së fundi në verë me Boris Johnson.

Fundi i një mandati të shkurtër

Me gjasë vetë Liz Truss e kishte kërkuar këtë takim, ndoshta për ta bindur atë, që asaj t'i jepej edhe një shans. Por ajo çfarë ai i ka rrëfyer asaj pas dyerve të mbyllura lidhur me atmosferën në grupin parlamentar, duhet të ketë qenë aq katastrofike, sa Liz Truss vet deklaroi dorëheqjen. "Unë e kuptoj këtë situatë, që nuk mund ta përmbush mandatin, me të cilin jam zgjedhur", tha ajo duke komunikuar dorëheqjen.

Një deputet prej shumë vjetësh të mrëkurën në mbrëmje në dhomën e ulët të parlamentit shprehu indinjatën e tij lidhur me zhvillimet e javëve të fundit: Charles Walker e quajti gjendjen "të pafalshme, të mjerueshme dhe një turp i madh". Ai theksoi gjithashtu, se nga kjo gjendje nuk ka kthim pas. Gjendja e qeverisë është "neveritshme", shtoi Walker, duke thënë se është i revoltuar. Kur ai e përshkruan në këtë mënyrë situatën e grupit parlamentar, është e qartë, përse Truss nuk mund të qendronte më dhe me 44 ditë në detyrë, ajo thyen një rekord në historinë britanike si kryeminstrja më jetëshkurtër në post.

Pikiadë politike

Liz Truss në verë ia doli në garën elektorale brenda partisë, duke u profilizuar si e preferuara e bazës së djathtë të partisë. E keqja nisi, kur ajo donte të vinte në jetë idetë radikale të tregut liberal, me të cilat fitoi postin e kryeministres. Ministri i saj i Financave Kwasi Kwarteng prezantoi buxhetin, që parashikonte ulje taksash për të pasurit dhe njëkohësisht rritjen e shpenzimeve. Liz Truss e quajti këtë një plan për rritjen ekonomike. Por tregjet e financave panë të tronditet stabiliteti financiar i Britanisë së Madhe, paundi ra, Bank of England iu desh të shpëtojë fondet e pensioneve dhe të rriste interesat e hipotekave.

Jehona ndërkombëtare ishte shkatërrimtare, madje presidenti i SHBA-së Joe Biden deklaroi, se politika e Liz Truss ishte "një gabim". Kryeministrja u përpoq të bëjë kthesa duke tërhequr një pjesë të planeve.Por të premten e kaluar ajo u detyrua të shkarkojë ministrin e Financave, i cili ka qenë një ndër miqtë më të ngushtë politik të saj dhe në fakt vuri në jetë pikërisht vullnetin politik të saj. Pasues i tij u vendos ish-ministri i Shëndetësisë Jeremy Hunt, i cili brenda 48 orësh i hodhi poshtë planet e Liz Truss. Hunt deklaroi kohë të vështira me një politikë të re kursimesh: Të gjitha uljet e taksave do të tërhiqeshin dhe do të frenoheshin shpenzimet.


Të mërkurën kaosi arriti një tjetër pikë kulmore: Gjatë seancës së pyetjeve në dhomën e ulët Truss deklaroi, se është "një luftëtare, dhe nuk dorëzohet". Pak pas kësaj erdhi lajmi, se Truss shkarkoi edhe ministren e Brendëshme Suella Braverman, e preferuara e krahut të djathtë të Tory-ve. Arsyeja zyrtare ishte një gabim formal, por në fakt kjo kishte të bënte me përpjekjen e kryeministres për të hapur portat për më shumë imigracion, në mënyrë që t'i jepen impulse ekonomisë. Bravermann e pati refuzuar kategorikisht këtë.

Me humbjen e një anëtari të dytë të kabinetit pasoi në mbrëmje një atmosferë jashtë kontrollit në dhomën e ulët. Shpërtheu debati për Fracking, por edhe për një votë mosbesimi të nxitur prej Labour Party. Shumica e deputetëve konservatorë janë rreptësisht kundër Fracking, por ata e ndjenë veten të detyruar të votojnë, për të mos rrëzuar Truss. Mbrëmja përfundoi në britma dhe përplasje – deputetët Tory mbetën të revoltuar. Ky cirk ishte me sa duket fillimi i fundit, që sipas traditës britanike erdhi me një shpejtësi brutale.

Kthim i Boris Johnson?

Deri të premten e javës së ardhëshme konservatorët duan të vendosin, se kush do ta pasojë Liz Truss në post. Në këtë situatë po qarkullojnë fjalët më të pabesueshme, se Boris Johnson mund të futet sërish në garë. Ai është duke u kthyer nga pushimet në Amerikën Qendrore dhe mbështetësit e tij në parti tërheqin vëmendjen, se Johnson është fitues i zgjedhjes, që duhet t‘i nxjerrë Tory-t nga gjendja e mjerueshme ndodhen.

Se deri ku mund të bëhen realitet planet për një kthim të Boris Johnson, i cili në korrik dha dorëheqjn, mbetet e hapur. Por vet fakti që shtrohet si mundësi, flet shumë.

Kandidatë të mundshëm konsiderohen edhe ish-ministri i Financave Rishi Sunak, i cili duket se nuk gjen shumë konsensus, pasi konsiderohet si personi që rrëzoi Boris Johnsonin. Në verë ai vazhdimisht theksonte, se politika financiare e Truss është absurde. Edhe Penny Mordaunt përgatitet për garën, ndërkohë ajo është drejtuese e grupit parlamentar të Tory-ve në dhomën e ulët, por nuk ka përvojë në qeveri. Ministri aktual i Financave Jeremy Hunt ndërkohë ka bërë të qartë, se nuk e do këtë post. Deri tani nuk ka shenja, nëse do të përcaktohet gjatë fundjavës si „kandidat unifikues", që të mund t'i bashkojë Tory-t e përçarë.

Kriteret e përzgjedhjes janë të qarta: Deri të hënën duhet të paraqiten kandidatët, që të sjellin të paktën 100 nënshkrime. Nëse ka më shumë se një kandidat, pason një debat të hënën dhe më pas votimi on-line i anëtarëve të partisë. Konservatorët sërish do të votojnë nga baza e partisë, e cila herën e fundit bëri një zgjedhje shkatërrimtare.

A është koha për zgjedhje të reja?

Kryeministrja skoceze Nicola Sturgeon konsideorn se Liz Truss është vetëm një simptomë e një sistemi politik të shkërmoqur. Zgjedhjet e reja do të ishin "një domosdoshmëri demokratike". Udhëheqësi i opozitës Keir Starmer gjen fjalë edhe më të forta: Tani nuk kemi të bëjmë më me një operetë të konservatorëve. Nuk duhet bërë më një eksperiment i tillë, prej nga dëmi i shkaktuar për qytetarët është real në formën e rritjes së çmimeve dhe interesave të hipotekave: "Opinioni britanik duhet të ketë mundësinë të vendosë vet, ne kemi nevojë për zgjedhje të reja."

Konservatorët do të mbrohen me çdo mënyrë prej zgjedhjeve të reja. Aktualisht partia laburiste në opozitë kryeson sondazhet me rreth 30 pikë kundrejt konservatorëve.

Marrë nga DW

liz truss dorehiqet liz truss

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet