LIVE UPDATES
Bota

AUDIO/ Për herë të parë dëgjohet tingulli i fushës magnetike të Tokës, shkencëtarët: S’duam të trembim njerëzit

Kur këto grimca përplasen me atome dhe molekula kryesisht oksigjen dhe azot në pjesën e sipërme të atmosferës, një pjesë e energjisë në përplasje shndërrohet në dritën jeshile-blu që është tipike për aurora borealis, e cila ndonjëherë mund të shihet nga gjerësi veriore.

24 Tetor 2022, 17:16 Nga I.A
AUDIO/ Për herë të parë dëgjohet tingulli i fushës
Fusha magnetike

Fusha magnetike e Tokës është një flluskë komplekse dhe dinamike që na mban të sigurt nga rrezatimi kozmik dhe grimcat e ngarkuara të bartura nga erërat e fuqishme që rrjedhin nga Dielli. Kur këto grimca përplasen me atome dhe molekula kryesisht oksigjen dhe azot në pjesën e sipërme të atmosferës, një pjesë e energjisë në përplasje shndërrohet në dritën jeshile-blu që është tipike për aurora borealis, e cila ndonjëherë mund të shihet nga gjerësi veriore.

Ndërsa aurora borealis ofron një shfaqje vizuale të grimcave të ngarkuara nga Dielli që ndërveprojnë me fushën magnetike të Tokës, në fakt të qenit në gjendje të dëgjosh fushën magnetike të krijuar nga Toka ose ndërveprimin e saj me erërat diellore është një çështje tjetër. Fusha jonë magnetike krijohet kryesisht nga një oqean hekuri i lëngshëm i mbinxehur dhe i rrotulluar që përbën bërthamën e jashtme rreth 3000 km nën këmbët tona. Duke vepruar si një përcjellës rrotullues në një dinamo biçikletash, ai krijon rryma elektrike, të cilat nga ana tjetër gjenerojnë fushën tonë elektromagnetike që ndryshon vazhdimisht.

Nisur në vitin 2013, treshja e satelitëve Swarm të ESA-s po përdoren për të kuptuar saktësisht se si krijohet fusha jonë magnetike duke matur saktësisht sinjalet magnetike që rrjedhin jo vetëm nga bërthama e Tokës, por edhe nga manteli, korja dhe oqeanet, si dhe nga jonosfera dhe magnetosfera. Swarm po çon gjithashtu në njohuri të reja për motin në hapësirë. Muzikanti dhe mbështetësi i projektit Klaus Nielsen, nga Universiteti Teknik i Danimarkës, shpjegon: Ekipi përdori të dhëna nga satelitët Sëarm të ESA-s, si dhe burime të tjera, dhe përdori këto sinjale magnetike për të manipuluar dhe kontrolluar një paraqitje zanore të fushës bërthamore. Projekti ka qenë sigurisht një ushtrim shpërblyes në bashkimin e artit dhe shkencës së bashku.

Mund të tingëllojë si makth, por, çuditërisht, ky audio klip përfaqëson fushën magnetike të krijuar nga bërthama e Tokës dhe një stuhi diellore.

Ne fituam akses në një sistem zanor shumë interesant të përbërë nga mbi 30 altoparlantë të gërmuar në tokë në sheshin Solbjerg në Kopenhagë. Ne e kemi vendosur atë në mënyrë që çdo altoparlant të përfaqësojë një vendndodhje të ndryshme në Tokë dhe të demonstrojë se si fusha jonë magnetike ka luhatur gjatë 100 000 viteve të fundit. Gjatë gjithë kësaj jave, vizitorët do të jenë në gjendje të dëgjojnë zhurmën e mahnitshme të fushës sonë magnetike kështu që nëse jeni në Kopenhagë ejani dhe shikoni këtë mundësi unike. Gërmimi i fushës magnetike të Tokës shoqërohet nga një paraqitje e një stuhie gjeomagnetike që rezultoi nga një shpërthim diellor më 3 nëntor 2011, dhe me të vërtetë tingëllon mjaft e frikshme. Synimi, natyrisht, nuk është të trembë njerëzit është një mënyrë e çuditshme për të na kujtuar se fusha magnetike ekziston dhe megjithëse gjëmimi i saj është pak shqetësues, ekzistenca e jetës në Tokë varet nga ajo," thuhet në deklaratën e publikuar nga Agjensia Hapësinore EvropianeAgjensia Hapësinore Evropiane.

klaus nielsen agjensia hapësinore evropiane

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës