LIVE UPDATES
Bota

Analiza e VOA: Votimet në Gjermani dhe e ardhmja politike e Evropës

Gjermania është vendi me ekonominë më të madhe dhe me popullsinë më të madhe nga 27 vendet anëtare të BE-së. Gjermania është ndër vendet kryesore të NATO-s dhe furnizuesi i dytë më i madh me armatime për Ukrainën, pas Shteteve të Bashkuara. Qeveria e ardhshme e Gjermanisë do të ketë rol qendror për reagimin ndaj politikave të administratës së re amerikane.

20 Shkurt 2025, 22:44 Nga E. D
Analiza e VOA: Votimet në Gjermani dhe e ardhmja politike e Evropës
foto ilustruese

BERLIN- Votuesit gjermanë do të shkojnë të dielën në qendrat e votimit për të zgjedhur një parlament të ri që do të përcaktojë se si do të drejtohet vendi për katër vitet në vazhdim.

Gjermania është vendi me ekonominë më të madhe dhe me popullsinë më të madhe nga 27 vendet anëtare të BE-së. Gjermania është ndër vendet kryesore të NATO-s dhe furnizuesi i dytë më i madh me armatime për Ukrainën, pas Shteteve të Bashkuara. Qeveria e ardhshme e Gjermanisë do të ketë rol qendror për reagimin ndaj politikave të administratës së re amerikane.

Le t’i hedhim një vështrim asaj që pritet të dielën dhe më tej.

Çfarë ndodh në ditën e zgjedhjeve?

Vendvotimet hapen në orën 8 të mëngjesit dhe mbyllen në 6 pasdite. Gjermanët kanë mundësinë të votojnë edhe nëpërmjet postës, por fletëvotimet duhet të mbërrijnë në qendrat e votimit përpara orarit të mbylljes, në mënyrë që të numërohen.

Rezultatet nga anketimet dhe numërimi i votave do të fillojnë të përpilohen menjëherë pas përfundimit të votimit dhe duhet të bëhet më e qartë një pamje e përgjithshme. Rezultati përfundimtar zyrtar pritet të njoftohet të hënën.

Katër kandidatë konkurojnë për të marrë drejtimin e ardhshëm të Gjermanisë: Kancelari aktual Olaf Scholz, i social-demokratëve të qendrës së majtë; Friedrich Merz, kandidat i partisë konservatore Bashkimi Demokristian; nënkancelari i tanishëm Robert Habeck, i partisë mjedisore Të Gjelbërit; si dhe Alice Weidel, e partisë të së djathtës ekstreme anti-emigracion Alternativa për Gjermaninë (AfD).

Sipas anketimeve parazgjedhore, kryeson Friedrich Merz i demokristianëve, me 30%, i pasuar nga AfD-ja, me rreth 20%. Social-demokratët e zotit Scholz dhe të Gjelbrit e zotit Habeck renditen më pas.

Zoti Merz është kandidati favorit për të zëvendësuar si kancelar zotin Scholz, megjithëse nuk është ende e qartë se çfarë koalicionesh qeverisëse do të jenë të mundshme pas zgjedhjeve. Se sa e lehtë do të jetë të formohet qeveria mund të varet pjesërisht nga sa parti do të jenë në parlamentin e ri. Anketimet e opinionit publik tregojnë se tre parti gjenden pranë pragut prej 5% të votave, që nevojitet për të fituar mandate.

Të gjitha partitë kryesore kanë thënë se nuk do të bashkëpunojnë me partinë AfD.

Çfarë përcaktohet nga zgjedhjet?

Të paktën 59.2 milionë persona, në një vend me 84 milionë banorë kanë të drejtën e votës për Bundestagun e ri, ose dhomën e ulët të parlamentit. Është Bundestagu me 630 anëtarë që do të zgjedhë kancelarin e ardhshëm.

Në fletëvotim janë 29 parti, por ka të ngjarë që pesë deri në tetë prej tyre të marrin vota të mjaftueshme për të fituar vende në parlament. Në shumicën e rasteve, partitë duhet të fitojnë të paktën 5% të votave për t’u përfaqësuar në parlament.

Çfarë ndodh pas mbylljes së qendrave të votimit?

Sistemi zgjedhor i Gjermanisë rrallëherë i jep një partie një shumicë absolute dhe anketimet e opinionit publik sugjerojnë se asnjë parti nuk është pranë këtij niveli. Vendi nuk ka traditë të qeverive të pakicave në nivel kombëtar, që do të thotë se dy ose më shumë parti me shumë gjasa do të formojnë një koalicion.

Nuk ka asnjë arbitër formal për procesin e formimit të qeverisë së re, dhe nuk ka një afat kohor të caktuar. Palët zhvillojnë bisedime eksploruese për të përcaktuar se me kë kanë gjuhën më të përbashkët dhe një kombinim i partive më pas kalon në bisedimet formale për koalicionin.

Këto negociata zakonisht prodhojnë një marrëveshje të detajuar koalicioni që përcakton planet e qeverisë së re. Kjo zakonisht ka nevojë për miratim nga të paktën konventat e palëve të përfshira. Disa parti mund të zgjedhin ta kërkojnë miratimin me votë nga e gjithë anëtarësia e tyre.

Pasi të përfundojë ky proces, Bundestagu mund të zgjedhë kancelarin e ri.

Cila është rëndësia e vendimit politik të gjermanëve?

Një qeveri e fortë gjermane do të ishte e rëndësishme për reagimin e Evropës ndaj politikave të administratës së re amerikane, ndaj situatës në Ukrainë dhe gjetiu.

Gjermania dhe Franca fqinje kanë qenë tradicionalisht motori i BE-së, por janë konsumuar nga paqëndrueshmëritë e brendshme politike në muajt e fundit.

Këto zgjedhje po mbahen shtatë muaj më herët se ç’ishte planifikuar fillimisht, sepse koalicioni trepartiak i zotit Scholz u shpërbë në nëntor, ndërsa debatonte se si të rigjallëronte ekonominë, e cila është tkurrur gjatë dy viteve të fundit. Një nga detyrat më urgjente të qeverisë së re do të jetë gjetja e një përgjigjeje koherente ndaj këtij problemi.

Një sfidë tjetër do të jetë reduktimi i mëtejshëm i emigracionit të parregullt, që ka qenë një çështje kryesore në fushatë.

Zoti Merz ka thënë se nëse fiton zgjedhjet, shpreson të formojë një qeveri të re deri në mes të prillit. Qeveria në largim e zotit Scholz do të qëndrojë përkohësisht në detyrë derisa Bundestagu të zgjedhë kancelarin e ri./VOA

zgjedhjet ne gjermani

Sondazh

Poll

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Dhunuan dhe kërcënuan me një pistoletë 70-vjeçarin në banesën e tij, arrestohen tre të rinjtë

Laura Pausini dhe Tom Cruise pjesë e ceremonisë së mbylljes së Botërorit 2026

Ish i burgosuri në Fier: Nuk jeton dot në Shqipëri pa shkelur ligjin, bën vaki të kthehem prapë

I burgosuri falënderon Zotin pas daljes nga qelia: Jam krenar për burgun që kam bërë!