LIVE UPDATES
Bota

Analiza e Politico: Pse eliminimi i Khamenei goditi Putinin "aty ku dhemb"

Sipas raportit, herën e fundit që SHBA dhe Izraeli bombarduan pozicionet në Iran, një gazetar e kishte pyetur Putinin se si do të reagonte nëse udhëheqësi suprem i Iranit do të vritej në sulm.

3 Mars 2026, 07:23 Nga E.d
Analiza e Politico: Pse eliminimi i Khamenei goditi Putinin "aty ku
Foto ilustruse

RUSI- Veprimet e fundit ushtarake të Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit kundër Iranit ka të ngjarë të kenë intensifikuar frikën dhe perceptimet paranojake të tij Vladimir Putin, si dhe vendosmërinë e tij për të arritur fitoren në luftën në Ukrainë, cilado qoftë kosto, raporton Politico në analizën e sotme.

Sipas raportit, herën e fundit që SHBA dhe Izraeli bombarduan pozicionet në Iran, një gazetar e kishte pyetur Putinin se si do të reagonte nëse udhëheqësi suprem i Iranit do të vritej në sulm. "Unë as nuk dua ta diskutoj", u përgjigj presidenti rus në atë kohë. Më pak se nëntë muaj më vonë, pas vdekjes së tij Ajatollah Ali Khamenei nga një sulm i shënjestruar nga Izraeli me mbështetjen e SHBA-së, Putin e gjeti veten pothuajse të detyruar të përgjigjej.

Vrasja e Khamenei ka të ngjarë të "shkaktojë" dy nga instinktet më të thella të Putinit: perceptimin e tij të rrënjosur paranojak për mbijetesën e tij dhe angazhimin e tij për të ruajtur pushtetin e tij politik përmes arritjes së "fitores" në Ukrainë. Këto shifra u panë në deklaratën zyrtare të publikuar në faqen e internetit të Kremlinit, ku Putin dënoi vrasjen e Khamenei si vrasje kryer në shkelje cinike të të gjitha normave të moralit njerëzor dhe të drejtës ndërkombëtare, një reagim shumë më i fortë se ai që Moska kishte treguar në raste të mëparshme, si për shembull kur ata arrestuan Nicolás Maduro në Venezuelë.

Pavarësisht dënimit të fortë, Politico vëren se Putin qëllimisht shmangu emërtimin e drejtpërdrejtë të vendeve që qëndrojnë pas goditjes, duke treguar një qasje më të kujdesshme dhe strategjike sesa një konfrontim të drejtpërdrejtë.

Krahasimet me rënien e Gaddafit

Lajmi për vdekjen e Khamenei shkaktoi krahasime në politikën ruse me rënien e një diktatori tjetër. Pamjet e marra në një telefon celular të Muammar Gaddafi të Libisë duke u torturuar për vdekje pas ndërhyrjes së NATO-s në vitin 2011 e tërbuan Putinin, sipas gazetarit të njohur rus Mikhail Zygar.

"Ata i treguan të gjithë botës se si e vranë atë, të mbuluar me gjak. A është kjo demokraci?" kishte thënë presidenti rus, dukshëm i zemëruar, në një konferencë shtypi në atë kohë. 

Në maj 2012, disa muaj pasi Gaddafi u rrëzua, Putin u kthye në presidencë pas një periudhe si kryeministër. Ai mori detyrën me qëllimin e qartë për të provokuar një shkëputje me Perëndimin dhe për të eliminuar opozitën e brendshme, të cilën ai e akuzoi për bashkëpunim me armiqtë e Rusisë për të arritur ndryshimin e regjimit.

"Ishte pikërisht vdekja e Gaddafit që shënoi një pikë kthese në politikën e jashtme dhe të brendshme të Rusisë", shkruan Alexander Baunov, një bashkëpunëtor i lartë në Qendrën Carnegie për Rusinë dhe Euroazinë me qendër në Berlin.

Mediat shkruajnw se fakti që SHBA dhe Evropa lejuan një përmbytje kaq të dhunshme të një lideri botëror përbënte, sipas ish-agjentit të KGB-së Putin, tradhtinë përfundimtare. 

Në vitet që pasuan, Putini u izolua gjithnjë e më shumë. Gjatë pandemisë COVID, zyrtarët e huaj dhe zyrtarët rusë u udhëzuan të qëndronin disa metra larg presidentit rus. Kontaktet me publikun ishin dhe mbeten "koreografike" me kujdes, me qëllim mbajtjen e distancave.

Udhëheqësi i ndjerë i opozitës ruse Aleksej Navalny ai e kishte quajtur "gjyshi në bunker", duke iu referuar hetimit të ekipit të tij për një pallat luksoz që dyshohet se ishte në pronësi të Putinit, i cili përfshinte një rrjet tunelesh të gërmuara 50 metra nën tokë.

"Do të na vrasin"

Zhvillimet e fundit në Lindjen e Mesme dhe veçanërisht përmbysja e dy prej aleatëve të Rusisë, Nicolas Maduro në Venezuelë dhe Ayatollah Ali Khamenei në Iran kanë intensifikuar më tej perceptimin paranojak që përshkon presidentin rus, vëren Politico. Këto ngjarje shtynë disa analistë pro-Kremlinit të thyejnë një rregull joformal që kishte mbizotëruar që nga kthimi i tij Donald Trump në Shtëpinë e Bardhë: shmangia e kritikave të hapura ndaj Shteteve të Bashkuara ose presidentit të saj.

Duke udhëhequr këtë trend, ish-presidenti rus Dmitry Medvedev komentoi se sulmi amerikan ndaj Iranit zbuloi fytyrën e vërtetë të Trump. Në të njëjtën kohë, prezantuesi televiziv rus dhe propagandisti i njohur i Kremlinit Vladimir Solovyov akuzoi Shtetet e Bashkuara se po sillen si një grabitqar, duke përdorur diplomacinë për të joshur prenë e tyre për të ulur vigjilencën e saj përpara se të zhyt dhëmbët në fyt.

Gjatë transmetimit të tij, Solovyov pyeti shikuesit e tij: "A e kuptojmë që debati për Iranin është gjithashtu një diskutim për Rusinë?", duke nënkuptuar se veprimet e SHBA-së në Iran mund të nënkuptojnë një kërcënim të ngjashëm kundër Moskës.

Përqendrohuni në qëllim

Ndryshe nga deklaratat e komentuesve pro-Kremlinit, vetë Kremlini ka adoptuar një ton shumë më diplomatik në reagimet e tij zyrtare.

Një ditë pas deklaratës së Putinit për vrasjen e Khamenei, zëdhënësi i tij Dmitry Peskov shprehu zhgënjim të thellë për dështimin e bisedimeve SHBA-Irane, ndërsa në të njëjtën kohë shprehu vlerësim të thellë për përpjekjet e SHBA-së për të ndërmjetësuar paqen në Ukrainë. 

Mesazhi ishte i qartë: Putin nuk do të lejojë që ndjenjat e tij për Iranin të prishin qëllimet e tij në Ukrainë.

"Arma e tij më e madhe në këtë konflikt ka qenë gatishmëria dhe aftësia e administratës Trump për të ushtruar presion mbi ukrainasit dhe evropianët. Dhe për këtë arsye nuk ka absolutisht asnjë arsye që ai të heqë dorë nga kjo armë." tha Sam Green, një profesor i politikës ruse në King's College në Londër. 

Çfarëdo që të ndjejë presidenti rus personalisht, veprimet e tij tregojnë një realist. "Putin nuk do të rrezikojë sigurinë e tij personale, sigurinë e regjimit të tij ose perceptimin e tij për sigurinë kombëtare të Rusisë për të ndihmuar iranianët, koreano-veriorët, kinezët ose këdo tjetër", shpjegon Green.

Për Moskën, kriza në Iran vjen me një sërë avantazhesh, duke përfshirë perspektivën e çmimeve më të larta të naftës, disharmoninë midis Evropës dhe SHBA-së se si të përballet me rënien e Iranit dhe një Uashington që nuk është i fokusuar vetëm në Luftën në Ukrainë.

Veprimet e Trump gjithashtu përforcojnë narrativën e brendshme dhe ndërkombëtare për rreziqet e hegjemonisë perëndimore. Për më tepër, Putin posedon një pengesë që as Gaddafi dhe as Khamenei nuk e kishin: arsenalin më të madh bërthamor në botë.

Megjithatë, armët bërthamore nuk ofrojnë mbrojtje kundër kërcënimeve nga brenda. Nëse rënia e aleatëve të fuqishëm intensifikon frikën e Putinit, ata ka të ngjarë të përqendrohen më pak në raketat e NATO-s dhe më shumë në intrigat brenda vendit.

Presidenti rus e di më shumë se kushdo tjetër se diktatorët që grumbullojnë aq shumë pushtet dhe për aq kohë sa ai, priren të largohen nga pushteti në një nga dy mënyrat, thotë Green: "Ose në paraburgim ose në arkivol"./Dosja.al

vladimir putin iran sulm

Sondazh

Poll

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Dhunuan dhe kërcënuan me një pistoletë 70-vjeçarin në banesën e tij, arrestohen tre të rinjtë

Laura Pausini dhe Tom Cruise pjesë e ceremonisë së mbylljes së Botërorit 2026