LIVE UPDATES
Bota

Analiza e 'DW': Miti i shoqërisë së ndarë

Luftë kulturore, polarizim, ndarje, këto i paralajmërojnë politikanët dhe toni në rrjetet sociale është gjithnjë e më i ashpër. Kjo na bën të dyshojmë për më të keqen. Por studiuesit qetësojnë. Nga vjen keqkuptimi ynë?

18 Shtator 2023, 08:23 Nga A.B

Analiza e 'DW': Miti i shoqërisë së ndarë

Presidenti gjerman Frank-Walter Steinmeier sheh në një vit social të detyrueshëm mundësinë e luftimit të ndarjes së shoqërisë. Presidenti francez Emmanuel Macron njoftoi, pas trazirave të kësaj vere, se donte të vepronte kundër kërcënimit të ndarjes së vendit. Dhe kur diskutimet për vaksinimin e detyrueshëm kundër virusit Corona u ngritën në shumë vende dy vjet më parë, njerëzit shpesh paralajmëruan për një ndarje të mundshme të shoqërisë.

Prandaj kemi përshtypjen se në shumë vende perëndimore ndarjet politike dhe kulturore janë më të thella se kurrë. Argumentet e forta të përdorura shpesh në debate publike - për tema të tilla si aborti, gjinia, ndryshimet klimatike, migrimi ose racizmi - e përforcojnë këtë perceptim.

Sipas sociologut Stefan Hradil, është e pamohueshme që shoqëritë janë bërë më të ndryshme në dekadat e fundit. Profesori në pension i Universitetit Johannes Gutenberg të Mainz-it shpjegon: "Diferencimi është pa alternativë në shoqëritë moderne. Kjo është e lidhur me shkallët në rritje të lirisë, arsimimit, migrimit dhe shumë më tepër".

Por kjo duhet të ndahet qartë nga e ashtuquajtura ndarje: "Një diferencim nuk duhet të jetë absolutisht një ndarje. Mund të bëhet sigurisht një - por që kjo të ndodhë duhet të ndodhë shumë."

Bobby Duffy, drejtor i Institutit të Shkencave Politike në King's College në Londër, shpjegon gjithashtu: "Natyrisht që ka tensione midis grupeve të ndryshme në shoqëri. Por ato paraqiten në mënyrë të ekzagjeruar. Studimet tregojnë se ne "së bashku kalojmë shumë mirë".

Politikanët, mediat sociale dhe perceptimi i shtrembëruar

Atëherë lind pyetja: pse kemi përshtypjen se situata është shumë e ndryshme në shumë vende?

Nga njëra anë, duhet të jemi të vetëdijshëm për faktin se politikanët, krijuesit e opinionit - dhe gjithashtu mediat -shpesh përdorin terma të tillë si përçarja ose lufta kulturore si terma luftarakë dhe në këtë mënyrë kërkojnë të ngjallin emocione, shpjegon Hradil. Kështu ata japin kontributin e tyre në imazhin e deformuar.

Edhe rrjetet sociale kanë të bëjnë me këtë: nuk janë pikëpamjet e moderuara dhe të shumicës ato që tërheqin më shumë vëmendjen - por pozicionet ekstreme dhe pakicat që bërtasin.

Duffy, i cili ka shkruar një libër mbi perceptimin e gabuar të realiteteve shoqërore, thotë se "paragjykimet konjitive", domethënë shtrembërimet e pavetëdijshme të mendimit dhe perceptimit, gjithashtu luajnë një rol. "Ne e dimë, për shembull, se njerëzit fokusohen më shumë në informacione negative sesa në informacione pozitive. Dhe ne e dimë se ne u përgjigjemi më shumë historive emocionale sesa fakteve dhe shifrave."

Në psikologjinë sociale, ne gjithashtu flasim shpesh për "retrospektivë rozë", që do të thotë: "Ne harrojmë shpejt gjërat e këqija nga e kaluara, gjë që në të njëjtën kohë e bën të tashmen të duket më e keqe se sa është."

Në çdo shoqëri ka linja të ndryshme ndarjeje - për shembull midis të pasurve dhe të varfërve, të djathtës dhe të majtës, të rinjve dhe të moshuarve. Për Gjermaninë, Duffy vëren: "Në shumë vende të tjera, për shembull, ne shohim tensione më të forta midis një lloj elite të qyteteve të mëdha dhe njerëzve nga fshati. Kjo nuk është shumë e theksuar në Gjermani. Nga ana tjetër, një temë që polarizon shumë gjermanët është migrimi".

Si mund të matet ndarja?

Prandaj, një shoqëri mund të jetë më e ndarë në një fushë dhe më pak në një tjetër. Për të matur tendencat përçarëse, studimi dallon veçanërisht midis "polarizimit të lidhur me çështjen" dhe "polarizimit të lidhur me grupin". Ndërsa i pari përshkruan mosmarrëveshjet për çështje konkrete politike ose sociale, një shkallë e lartë e "polarizimit të bazuar në grup" është kur grupe të tëra zhvlerësojnë njëri-tjetrin. Sipas Duffy-t, ky lloj "tribalizmi” nënkupton një mungesë thelbësore besimi ndaj palës tjetër dhe "i çnjerëzon ata në një farë mënyre”.

Ndërsa në Britani, për shembull, "polarizimi tematik" nuk është rritur në dekadat e fundit, "polarizimi në grup" është rritur - për shembull midis mbështetësve dhe kundërshtarëve të Brexit-it. Duffy thotë: "Dhe kjo është tendenca që na shqetëson të gjithëve dhe që tashmë është mjaft e avancuar në Shtetet e Bashkuara”.

Sipas sociologut Hradil, ndarja sociale mund të ndahet sipas katër dimensioneve vijuese: dimensioni social, dimensioni politik, dimensioni ekonomik dhe dimensioni sociokulturor. Konkretisht, kjo do të thotë: deri në çfarë mase i toleroj njerëzit e mi? Sa i respektoj unë institucionet politike – dhe sa e respektojnë politikanët njëri-tjetrin reciprokisht? Sa e ndarë financiarisht është shoqëria? Dhe deri në çfarë mase grupet e ndryshme shoqërore e tolerojnë ose nuk i besojnë njëri-tjetrit?

Për një botim mbi këtë temë, ai dhe kolegët ilustruan rezultatet e sondazhit të Eurobarometrit të Komisionit Evropian (shih infografinë). Qytetarët e 27 vendeve anëtare të BE-së u pyetën se sa i besojnë bashkëqytetarëve të tyre dhe qeverisë së tyre kombëtare. Rezultati: mesatarisht, 60% e evropianëve "përkundrazi nuk i besojnë” qeverisë së tyre kombëtare. Qeveritë më pak të besuara janë qeveria sllovene (77% mosbesues) dhe qeveria kroate (76% mosbesues).

Situata është më e mirë kur bëhet fjalë për kohezionin social: vetëm një pakicë, ose 28% e njerëzve të anketuar mesatarisht në BE, kanë "disi" ose "fare" besim tek ata që i rrethojnë. Shkalla e mosbesimit është më e ulëta në Danimarkë (5%), ndërsa njerëzit janë më mosbesues ndaj njëri-tjetrit në Maltë (46%) dhe Francë (38%).

Për sa i përket Gjermanisë, shifrat tregojnë se tendencat drejt ndarjes në nivel politik dhe social janë relativisht të dobëta. Me 44 për qind që nuk i besojnë qeverisë dhe 21 për qind që nuk besojnë tek të tjerët, mosbesimi është më i ulët se mesatarja e Bashkimit Evropian.

"Dallimet e mendimeve janë të shëndetshme”

Fakti që flitet kaq shumë për ndarje në këtë vend mund të lidhet edhe me faktin se gjermanët kanë një vizion shumë romantik për shoqërinë ideale, supozon Hradil. "Dhe kur shiriti vendoset veçanërisht lart, habia dhe bezdisja përballë konflikteve janë edhe më të mëdha.”

Megjithatë, paralajmërimet inflacioniste kundër ndarjes së shoqërisë mund të bëhen një profeci vetëpërmbushëse - dhe e lodhshme: a do t'i marrim akoma seriozisht paralajmërimet përkatëse kur situata të bëhet vërtet kritike?

Ndoshta është gjithashtu e dobishme të kujtojmë: shoqëritë moderne demokratike përjetojnë deri në një farë mase konfrontim dhe luftë midis opinioneve të ndryshme dhe grupeve të ndryshme. Përndryshe, ata nuk do të mund të zhvillohen.

Ky është edhe mendimi i Bobby Duffy-t: "Dallimet politike ose kulturore të opinioneve janë të shëndetshme dhe të pashmangshme. Ajo që bëhet e pashëndetshme është kur këto dallime të opinioneve bëhen aq shumë pjesë e identitetit personal saqë nuk jemi më të përgatitur për kompromis - nuk e shohim më veten si asgjë tjetër veçse pjesë e një pale që nuk do t'i dorëzohet tjetrit, pavarësisht nga çështja."

/DW

shoqeria e larte

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet