LIVE UPDATES
Bota

ADN-ja më e vjetër zbulon botën e humbur dy milionë vjeçare

Shkencëtarët gjetën gjurmë gjenetike të mastodonëve të ngjashëm me elefantin, të renë dhe patave që bredhin midis pemëve thupër dhe plepi, dhe të jetës detare duke përfshirë gaforret patkua dhe algat. Hulumtimi është publikuar në Nature.

7 Dhjetor 2022, 19:39 Nga d.a.
ADN-ja më e vjetër zbulon botën e humbur dy milionë
Studiuesit

SHBA- ADN-ja më e lashtë e renditur ndonjëherë zbulon se si dukej Arktiku dy milionë vjet më parë kur ishte më i ngrohtë. Sot zona në Grenlandën e Veriut është një shkretëtirë polare, por materiali gjenetik, i nxjerrë nga toka, ka zbuluar një grup të pasur bimësh dhe kafshësh.

Sipas BBC, Shkencëtarët gjetën gjurmë gjenetike të mastodonëve të ngjashëm me elefantin, të renë dhe patave që bredhin midis pemëve thupër dhe plepi, dhe të jetës detare duke përfshirë gaforret patkua dhe algat. Hulumtimi është publikuar në Nature.

Profesor Eske Willerslev, i cili kreu studimin, nga Universiteti i Kopenhagës dhe Universiteti i Kembrixhit tha se kjo përzierje e specieve arktike dhe të buta që jetojnë krah për krah nuk ka ekuivalent modern.

Hulumtimi u krye në një zonë të quajtur Formacioni Kap København, i cili është në pjesën më veriore të Grenlandës. Deri më tani, ka qenë e vështirë të kthesh orën pas dhe të shohësh se si ishte ky rajon dy milionë vjet më parë. Fosilet e kafshëve të kësaj periudhe janë jashtëzakonisht të rralla atje.

"Në fakt, nga Kap Kobenhavn, të vetmet kafshë që janë zbuluar ndonjëherë përmes fosileve makro janë dhëmbi i një lepuri dhe një brumbulli i plehut. Kështu që njerëzit nuk e kishin idenë se çfarë lloj faune kishte atje", shpjegoi Prof Willerslev.

Në vend të kësaj, ekipi iu drejtua ADN-së mjedisore, ose eDNA. Ky është material gjenetik që derdhet nga bimët dhe kafshët, për shembull, nga qelizat e lëkurës ose jashtëqitjet dhe grumbullohet në mjedisin e tyre.

Është një teknikë që tani përdoret gjerësisht në konservim. Për shembull, studimi i ADN-së së gjetur në një pikë uji të detit mund të zbulojë të gjitha krijesat që kanë jetuar në një pjesë të oqeanit, edhe nëse nuk mund t'i shihni vetë kafshët individuale.

Në Grenlandë, ekipi përdori mostra të lashta të tokës për të parë prapa në kohë në biologjinë e epokës së hershme të Pleistocenit. Ata gjetën një ekosistem pyjor, me shkurre arktike, barishte, fier dhe myshqe që rriteshin mes pemëve.

Dy milionë vjet më parë, Grenlanda e Veriut ishte shumë më e ngrohtë se tani. Temperaturat mesatare vjetore ishin rreth 11-19C më të nxehta.

“Ajo që na tregon në të vërtetë është se plasticiteti i organizmave biologjikë, për sa i përket vendit ku ata mund të jetojnë dhe bimëve apo kafshëve që mund të jetojnë së bashku – është shumë më i madh se sa menduam”, tha ai.

Nxjerrja dhe renditja e ADN-së nga toka nuk ishte e lehtë - ekipit iu deshën vite për të gjetur teknikën më të mirë për t'u përdorur. Ata madje menduan se mund të mos ishte e mundur që materiali gjenetik të mbijetonte kaq gjatë. Nëse më shumë ADN mjedisore gjendet për të mbijetuar në vende të tjera, zbulimi mund të ndryshojë mënyrën se si ne e shohim botën antike.

eske willerslev studimi per adn

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë