LIVE UPDATES
Bota

"40 vitet sundim shkatërroi çdo opozitë në vend"/ BBC: Udhëheqësi Suprem i Iranit i sigurt se regjimi i tij ka mbijetuar

Ai besohet se është i izoluar, pa asnjë kontakt, nga frika se mos vritet nga Izraeli. Edhe zyrtarët e lartë të qeverisë me sa duket nuk kanë pasur kontakt me të.

26 Qershor 2025, 07:42 Nga E. D
"40 vitet sundim shkatërroi çdo opozitë në
Ajatollah Ali Khamenei

IRAN- Pasi kaloi gati dy javë në një bunker sekret diku në Iran gjatë luftës së vendit të tij me Izraelin, udhëheqësi suprem, Ajatollah Ali Khamenei, 86 vjeç, mund të dëshirojë të shfrytëzojë mundësinë e armëpushimit për të dalë jashtë. Ai besohet se është i izoluar, pa asnjë kontakt, nga frika se mos vritet nga Izraeli. Edhe zyrtarët e lartë të qeverisë me sa duket nuk kanë pasur kontakt me të.

Do të ishte mirë që ai të ishte i kujdesshëm, pavarësisht armëpushimit që ndërmjetësuan Presidenti i SHBA-së Donald Trump dhe Emiri i Katarit. Edhe pse thuhet se Presidenti Trump i tha Izraelit të mos e vriste udhëheqësin suprem të Iranit, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu nuk e përjashtoi këtë mundësi.

Nëse  ai del nga vendi i fshehjes, ai do të shohë një peizazh vdekjeje dhe shkatërrimi. Pa dyshim, ai do të shfaqet edhe në televizionin shtetëror duke shpallur fitoren në konflikt. Ai do të komplotojë për të rivendosur imazhin e tij. Por ai do të përballet me realitete të reja madje edhe me një epokë të re. Gjatë luftës, Izraeli shpejt mori kontrollin e pjesës më të madhe të hapësirës ajrore të Iranit dhe sulmoi infrastrukturën e tij ushtarake. Komandantët më të lartë të Gardës Revolucionare dhe të ushtrisë u vranë shpejt.

Shkalla e dëmit ndaj ushtrisë është ende e paqartë dhe e diskutueshme, por bombardimet e përsëritura të bazave dhe instalimeve të ushtrisë dhe Gardës Revolucionare sugjerojnë një degradim të konsiderueshëm të fuqisë ushtarake të Iranit. Militarizimi kishte konsumuar prej kohësh një sasi të madhe të burimeve të vendit.

Objektet e njohura bërthamore të Iranit, të cilat i sollën vendit gati dy dekada sanksione amerikane dhe ndërkombëtare, me një kosto të vlerësuar prej qindra miliarda dollarësh, tani janë dëmtuar nga sulmet ajrore, megjithëse shkalla e plotë e kësaj ka qenë e vështirë të vlerësohet. Për çfarë u bë e gjitha kjo, pyesin shumë njerëz.

Një numër i madh iranianësh do ta konsiderojnë vetëm Ajatollah Khamenein, i cili u bë udhëheqës për herë të parë në vitin 1989, përgjegjës për vendosjen e Iranit në një kurs përplasjeje me Izraelin dhe SHBA-në, gjë që në fund të fundit i solli shkatërrim të konsiderueshëm vendit dhe popullit të tij.

Gjatë dy javëve të fundit, shumë iranianë u përballën me ndjenja kontradiktore të nevojës për të mbrojtur vendin e tyre kundrejt urrejtjes së tyre të thellë ndaj regjimit. Ata u mblodhën për vendin, jo duke dalë hapur për të mbrojtur regjimin, por për t'u kujdesur për njëri-tjetrin. Ka pasur raportime për solidaritet dhe afërsi të gjerë.

Njerëzit në qytete dhe fshatra jashtë zonave urbane hapën dyert për ata që kishin ikur nga bombardimet në qytetet e tyre, dyqanxhinjtë u kushtonin më pak mallrave bazë, fqinjët trokitën në dyert e njëri-tjetrit për të pyetur nëse kishin nevojë për ndonjë gjë.

Por shumë njerëz ishin gjithashtu të vetëdijshëm se Izraeli ndoshta po kërkonte një ndryshim regjimi në Iran. Një ndryshim regjimi është ajo që dëshirojnë shumë iranianë. Megjithatë, ata mund të vendosin vijën e kufizimit në një ndryshim regjimi të projektuar dhe të imponuar nga fuqitë e huaja.

Në gati 40 vitet e sundimit të tij, Ajatollah Khamenei, një nga autokratët më jetëgjatë në botë, ka shkatërruar çdo opozitë në vend. Udhëheqësit politikë të opozitës janë ose në burg ose janë larguar nga vendi. Jashtë vendit, figurat e opozitës nuk kanë qenë në gjendje të formulojnë një qëndrim që bashkon opozitën ndaj regjimit.

Ato kanë qenë të paefektshme në krijimin e çdo lloj organizate të aftë për të marrë kontrollin brenda vendit nëse lind mundësia. Dhe gjatë dy javëve të luftës, kur rënia e regjimit mund të kishte qenë një mundësi, nëse lufta do të vazhdonte pa pushim, shumë besonin se skenari i mundshëm për të nesërmen nuk ishte marrja e kontrollit nga opozita, por zhytja e vendit në kaos dhe mungesë ligji.

Iranianët tani kanë frikë nga masa të mëtejshme të regjimit. Të paktën gjashtë persona janë ekzekutuar në dy javët e fundit që nga fillimi i luftës me Izraelin me akuzën e spiunazhit për Izraelin. Autoritetet thonë se kanë arrestuar rreth 700 persona me këtë akuzë. Një grua iraniane i tha BBC Persian se ajo që i frikësohet më shumë sesa vdekjes dhe shkatërrimit të luftës është një regjim i plagosur dhe i poshtëruar që e kthen zemërimin e tij kundër popullit të vet.

Edhe pse objektet bërthamore të Iranit pothuajse me siguri janë shkatërruar dhe ndoshta janë bërë të padobishme gjatë bombardimeve nga Izraeli dhe SHBA-të, Irani tha se i kishte zhvendosur rezervat e tij të uraniumit të pasuruar në një vend të sigurt dhe sekret.

Sipas ekspertëve, ky rezervë prej 60% uraniumi, nëse pasurohet në 90%, që është një hap relativisht i lehtë, është e mjaftueshme për rreth nëntë bomba. Pak para se të fillonte lufta, Irani njoftoi se kishte ndërtuar një tjetër strukturë të re sekrete për pasurim, e cila do të vihej në punë së shpejti.

Parlamenti iranian ka votuar për të reduktuar ndjeshëm bashkëpunimin e tij me mbikëqyrësin atomik të OKB-së, Agjencinë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA). Kjo ende kërkon miratim, por nëse miratohet, Irani do të jetë një hap larg daljes nga Traktati i Mospërhapjes Bërthamore, NPT - ndërsa përfaqësuesit e linjës së ashpër që mbështesin udhëheqësin suprem shtyjnë Iranin për të ndërtuar një bombë.

Ajatollah Khamenei tani mund të jetë i sigurt se regjimi i tij ka mbijetuar, me të drejtë. Por në moshën 86 vjeç dhe i sëmurë, ai e di gjithashtu se ditët e tij mund të jenë të numëruara dhe mund të dëshirojë të sigurojë vazhdimësinë e regjimit me një tranzicion të rregullt të pushtetit te një klerik tjetër i lartë apo edhe te një këshill udhëheqësish. Sidoqoftë, komandantët e mbetur të Gardës Revolucionare, të cilët kanë qenë besnikë ndaj udhëheqësit suprem, mund të kërkojnë të ushtrojnë pushtet nga prapaskena./BBC

ajatollah ali khamenei

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet